Joris Luyendijk wil zich geen journalist meer noemen. Dit zegt de ex-journalist bij de Ongelooflijke Podcast van de EO.
Luyendijk (54) is antropoloog en was ook journalist. Hij is een bekende mediapersoonlijkheid en auteur van de boeken Het zijn net mensen, over de verslaglegging in het Midden-Oosten; Dit kan niet waar zijn, over de bankencrisis; en last but not least De zeven vinkjes, over het fenomeen wit privilege.
Vorig jaar was hij ook te gast bij de Ongelooflijke Podcast. Toen vertelde hij dat Europa op eigen benen moest staan, omdat de Verenigde Staten onbetrouwbaar is geworden als bondgenoot. Het was de best bekeken Nederlandse podcastaflevering van het jaar.
Ondertussen is de wereldbrand niet geblust, maar zijn er nieuwe vuurtjes ontstaan. De Verenigde Staten zijn begin dit jaar Venezuela binnengevallen, president Donald Trump heeft enkele malen gedreigd om Groenland te annexeren en sinds 28 februari zijn de VS en Israël in oorlog met Iran. Europa doet niet mee, maar veroordeelt Trump niet. Volgens Luyendijk zeggen Europese politici niet wat ze echt vinden, om zijn toorn maar niet te wekken. Achter de schermen gebeurt er al veel, om onafhankelijker te worden van de VS, maar dit volgens Luyendijk wordt nauwelijks gecommuniceerd.
Interessant wordt het wanneer David Boogerd Luyendijk vraagt over zijn rol als journalist. Luyendijk vindt het echt heel goed dat veel journalisten op zoek zijn naar de waarheid en dit ook onpartijdig willen opschrijven. Dat heeft onze liberale democratie nodig. ‘Ik wil niet in de krant een stuk over wat er gisteren is gebeurd in Gaza door iemand die heeft besloten dat die is slecht en die is goed. Ik wil zo neutraal mogelijke brokstenen voor mijn wereldbeeld.’ Tegelijkertijd vindt Luyendijk het ook belangrijk dat er mensen zijn die vervolgens partij kiezen, wat ook noodzakelijk is voor de democratie.
Vervolgens komt het hoge woord eruit: ‘Maar ik zelf ben tot de conclusie gekomen dat mijn meerwaarde meer kan liggen in juist wel nu partij kiezen en niet meer de regels van de journalistiek volgen. Dus ik heb ook geen perskaart meer.’ Luyendijk wil kunnen zeggen dat we Oekraïne moeten steunen en dat we in gevaar zijn, als Europa, als de Russen doorbreken.
De visie op journalistiek van Joris Luyendijk staat haaks op die van Frederike Geerdink en veel andere uitgesproken linkse journalisten. Zij zien journalistiek als activisme en vinden dat je als journalist partij moet kiezen. Juist door partij te kiezen, bijvoorbeeld voor de Palestijnen, voor de vluchtelingen of voor LHBTQIA+, laat je zien dat je een goede journalist bent.
