Meer dan driehonderd migranten die afgelopen zomer op weg waren naar het Verenigd Koninkrijk, werden ontvoerd, gemarteld en bedreigd met gedwongen orgaanverwijdering, zo heeft de BBC ontdekt. De jonge mannen, afkomstig uit Iraaks Koerdistan, werden in Libië gevangen genomen door een militie die losgeld van vijfduizend dollar van hun families eiste. Ze dreigden de de gevangenen hun nieren eruit te laten halen als de betaling niet snel werd gedaan.
Enkele vrijgelaten gijzelaars hebben hun ervaringen met de BBC gedeeld. De Britse omroep zag daarbij ook foto’s van marteling in. Ze werden in benarde omstandigheden gehouden, met bijna 180 mensen in één cel. Ten minste één gijzelaar is overleden, en het is onduidelijk hoeveel er nog vastgehouden worden.
De militie die de migranten zou begeleiden naar de Middellandse Zee, kwam in conflict met de Koerdische mensensmokkelaar Noah Aaron, die de reis had georganiseerd. Aaron zit momenteel een gevangenisstraf van tien jaar uit in Frankrijk voor smokkel en witwassen.
De details van de ontvoeringen kwamen aan het licht tijdens een BBC-onderzoek naar een andere smokkelaar, Kardo Jaf, die vorige maand werd gearresteerd. Beide smokkelaars zijn afkomstig uit Ranya in Iraaks Koerdistan, een regio die volgens het Britse denktank Chatham House vol zit met actieve smokkelnetwerken.
In februari deed een BBC-onderzoeksploeg onderzoek naar Jaf in Ranya, toen een man hen benaderde en vertelde dat zijn zoon één van de ontvoerden was. Hij verklaarde dat Aarons bende zijn familie duizenden dollars had laten betalen voor de reis naar het VK, die via Noord-Afrika en de Middellandse Zee zou verlopen.
Een groot deel van Libië wordt gecontroleerd door rivaliserende milities die gebruik maken van het machtsvacuum in het land. Smokkelnetwerken zijn daardoor afhankelijk van hun medewerking. Tijdens de zomer van 2025 werden groepen migranten die vanuit Iraaks Koerdistan naar Libië werden gevlogen, naar een bewaakt terrein gebracht en gevangen gehouden. De militie eiste vijfduizend dollar per gijzelaar, en dreigde dat met een nier zou moeten worden betaald als de betaling niet snel werd gedaan.
Families ontvingen verontrustende foto’s en video’s van de gijzelaars, waaronder beelden van een jonge man die werd verteld dat hij naar een dokter werd gebracht voor een nierverwijdering. Een man uit Ranya betaalde het losgeld en zijn zoon was één van de 110 gijzelaars die in januari naar huis werden gevlogen. Hij toonde een foto van zijn zoon met een litteken dat vermoedelijk van een gedwongen orgaanverwijdering was.
Ondanks de risico’s is de stroom van migranten vanuit Iraaks Koerdistan naar Europa niet gestopt, volgens Hemn Merany, een hoge functionaris van het ministerie van Binnenlandse Zaken van de Iraaks-Koerdische regering. Hij heeft teruggekeerde gijzelaars aangespoord om hun gruwelijke ervaringen te delen om anderen te ontmoedigen dezelfde reis te maken. Aan de BBC vertelde Merany het verhaal van een vader wiens zoon in Libië overleed, vermoedelijk nadat hij was gedwongen zijn orgaan af te staan. De vader ontdekte dat twee neven van zijn zoon recent naar Europa waren vertrokken.
