TP-Ajax was de codenaam voor de coup in 1953, gepleegd door de VS en Engeland tegen de democratisch gekozen linkse Iraanse premier Mossadegh. In 2023 gaf de CIA toe erachter te hebben gezeten en betuigde spijt. Want hoewel deze coup slaagde en de wrede, decadente sjah op de troon werd gezet, leidde de westerse interventie tot anti-Amerikaans sentiment en uiteindelijk tot de vestiging van de sjiitische dictatuur in 1979. Ajax verwees niet naar de Griekse held, maar naar een schoonmaakmiddel. Een arrogant koloniaal grapje.

Nu heet de operatie ‘Leeuwengebrul’ in Israël en ‘epic fury’ in de VS. Vol enthousiasme en niet gehinderd door gebrek aan historisch besef storten die landen zich wederom op Iran.

Iran was een te makkelijke prooi om te laten liggen voor twee dictatoriale regeringsleiders die beiden slecht in de peilingen staan en die op de hielen worden gezeten door een Epstein-spook en aanklachten wegens allerhande frauduleuze zaakjes. Maar dat is natuurlijk lang niet het hele verhaal.

Dat de VS en Israël hun gang kunnen gaan, wordt vergemakkelijkt door de Europese jaknikkers, die menen dat zijzelf en hun vrienden boven het internationaal recht staan. Voor genocide in Gaza sluiten zij de ogen. Voor deze illegale aanval ook.

Een schamele, maar mooi versluierende 133 woorden hadden Engeland, Frankrijk en Duitsland in hun verklaring nodig om te zwijgen over de Amerikaans-Israëlische schending van de soevereiniteit van een land dat op geen enkele manier een existentiële bedreiging voor hen vormt. Even hoop je dat een stagiair een vergissing heeft begaan.

Terwijl Israël en de VS er rond voor uitkomen zelf te zijn begonnen met de ‘major combat operation’ (Trump), wordt Iran daarentegen in de verklaring schuldig bevonden aan ‘aanvallen op landen in de regio’. En heeft het dus geen recht op zelfverdediging tegen Amerikaanse beschietingen vanaf bases in Arabische buurlanden. Herinnert u zich de mantra ‘Israël heeft het recht zichzelf te verdedigen’? Zonder rode lijn? En de nieuwe Nederlandse minister van Buitenlandse Zaken Berendsen wauwelt het allemaal na.

Laat Europa dus zo snel mogelijk de prijzenswaardige VN-president Guterres steunen

Het verschil tussen de twee coups is dat Mossadegh democratisch gekozen en populair was en het regime van Khamenei moorddadig en gehaat door een deel van de bevolking. Een reden om te verdwijnen, zou je zeggen. Maar ondanks de mooie empathische woorden van zowel Trump als Netanyahu, die het belang van het Iraanse volk zouden dienen, is het geluk van de Iraniërs uiteraard niet hun doel. Het Iraanse nucleaire programma evenmin: Teheran bood aan het te ontmantelen. En Netanyahu heeft verklaard dat de voorbereiding van de brullende leeuw al veel eerder plaatsvond, dus tijdens de schijnonderhandelingen in gang is gezet.

Want wat Israël echt wil, is oppermacht in de regio en trekt daarvoor een spoor van vernieling door het Midden-Oosten. Zowel Trump als Netanyahu geloven in het creëren van chaos, angst en machtsvacuüms. Op puinhopen kunnen zij shinen als redders en projectontwikkelaars.

Maar een westers gewelddadig opgelegde regime change bood in het verleden al geen goede garanties voor de toekomst, zoals we al zagen (zie ook Afghanistan, Irak, Libië). En Israëls standaardtactiek in Palestina en daarbuiten moge altijd zijn geweest te domineren door het elimineren van onwelgevallige leiders, het voedt alleen maar de woede op de lange termijn.

De aanval zet de regio in brand. Naarmate er meer slachtoffers vallen, zal het sentiment van met name de Arabische volkeren, maar ook een deel van het Iraanse, zich tegen de VS en Israël keren, die bovendien geen exitstrategie hebben. En ook tegen Europa.

Het zwakke Europa betaalt een hoge prijs in de vorm van aanslagen, rellen en boycots voor het voor de zoveelste keer vertrappen van het internationaal recht. En ook intern, door het verlies van zijn waarden en zijn ziel.

Laat Europa dus zo snel mogelijk de prijzenswaardige VN-president Guterres steunen om de aanval op Iran te veroordelen en zijn oproep te ondersteunen om terug te keren naar de onderhandelingstafel om meer doden te voorkomen. Bij al het westerse cynisme klinkt hij als een hippie, roepende in de woestijn. Maar wel zuiver, want met hun zogenaamde goede bedoelingen voor het Iraanse volk hadden Starmer, Macron en Merz, laat staan Trump en Netanyahu, niet eens een ademzucht over voor de meer dan 150 Iraanse meisjes die door een Israëlische raket naar de hemel zijn geschoten. Nou ja, van 20.000 gedode kinderen in Gaza lagen ze ook niet wakker.