Het Europees parlement, EU-lidstaten en de Europese Commissie zijn overeengekomen om strengere asielregels in te voeren. Hieronder valt ook het mogelijk maken van ‘terugkeerhubs’ buiten de EU, zo schrijven verschillende media.
De Europese Unie staat vanwege de opkomst van extreemrechts in Europa onder druk om migratie aan te pakken. Maar mensenrechtenorganisaties waarschuwen voor de implicaties van stevig anti-immigratiebeleid.
De Duitse omroep DW wijst erop dat irreguliere migratie naar de EU in 2025 met 26 procent daalde en uitkwam op het laagste niveau sinds 2021. EU-functionarissen zeggen echter dat lidstaten problemen ondervinden bij het terugsturen van uitgeprocedeerde asielzoekers.
Terugkeerregeling
Belangrijk onderdeel van de overeenkomst is dat uitgeprocedeerde asielzoekers die niet kunnen worden teruggestuurd naar het land van herkomst naar zogeheten ‘terugkeerhubs’ buiten de EU kunnen worden verplaatst. Het Europees parlement stemde afgelopen maart al in met het voorstel.
De terugkeerregeling wordt gezien als een essentieel onderdeel van het Europese asiel- en migratiepact, waarover de Kanttekening al eerder schreef.
Het voorstel waar gisteren voor werd gestemd bepaalt ook dat deze groep asielzoekers moet meewerken met autoriteiten. Doen zij dat niet, dan lopen ze het risico te worden gedetineerd voordat zij worden uitgezet. Ook kunnen EU-staten hen hun uitkeringen en reisdocumenten afnemen.
Autoriteiten mogen in het nieuwe voorstel migranten opsluiten als zij vinden dat zij een bedreiging vormen voor de nationale veiligheid of dat er het risico is op vluchten. Mensen kunnen dan tot 24 maanden vast blijven zitten.
Terwijl lidstaten voor sommige nieuwe regels meer tijd krijgen om zich voor te bereiden, gaat het toestaan van ‘terugkeerhubs’ meteen in. EU-lidstaten mogen daarover zelf deals sluiten met landen buiten de EU, zoals het Verenigd Koninkrijk eerder probeerde te doen met Rwanda. Het Britse plan ging echter niet door vanwege juridische bezwaren.
Mensenrechtenorganisaties maken zich zorgen
In een persbericht schrijft de EU dat de nieuwe regels ’tot doel hebben procedures te vergemakkelijken en te bespoedigen, met het volle respect voor fundamentele rechten en internationaal recht.’ Toch is het de vraag of de mensenrechten met deze regels wel gewaarborgd zullen worden.
Mensenrechtenorganisaties hebben gewaarschuwd dat het nieuwe plan het makkelijker maakt voor regeringen om migranten vast te zetten en te deporteren. Ook zijn zij bang dat het tot meer invallen gaat leiden en taferelen zoals we die kennen van de Amerikaanse Immigration and Customs Enforcement (ICE).
Ten slotte zijn mensenrechtenorganisaties bang dat migranten slachtoffer zullen worden van meer misbruik en mensenrechtenschendingen zodra zij terechtkomen in de detentiecentra in landen buiten de EU.
