GroenLinks-PvdA‑Kamerlid Barbara Kathmann heeft in haar nieuwjaarstoespraak, vrijdag 9 januari in Rotterdam, felle kritiek geuit op de formatiepoging die momenteel leidt naar een minderheidskabinet van D66, VVD en CDA. Volgens haar is zo’n constructie ‘in dit geopolitieke vaarwater een onverantwoord experiment’ dat haaks staat op de behoefte aan stabiliteit in het land.
Kathmann stelde dat de roep om duidelijkheid en bestuurlijke rust ‘nog nooit zo luid heeft geklonken’, maar dat de formerende partijen die signalen negeren. ‘Het laat je afvragen of die mensen aan de formatietafel wel eens buiten komen’, zei ze. Volgens haar hebben Nederlanders juist gekozen voor verandering en nieuwe politiek, maar krijgen zij ‘stilstand en het belonen van oude politieke spelletjes’ terug.
‘Uitsluiten, traineren en blokkeren’
De politica hekelde wat zij ziet als een formatieproces dat wordt gedomineerd door ‘uitsluiten, traineren en blokkeren’. De gevolgen daarvan, benadrukte ze, worden volgens haar vooral gevoeld door mensen die al onder druk staan: huurders die hun lasten niet meer kunnen dragen, vastlopende zorg en jeugdzorg, en mensen die in armoede of dakloosheid leven.
Kathmann verbond haar kritiek expliciet aan het thema veiligheid en weerbaarheid, dat centraal stond in haar toespraak. ‘Wie de verzorgingsstaat verder afbreekt, draait solidariteit de nek om en maakt onze collectieve weerbaarheid kapot’, zei ze.
‘Politieke lafheid’
De GroenLinks‑PvdA‑fractie verwijt de formerende partijen dat zij zich laten leiden door permanente campagnevoering in plaats van door staatsmanschap. Kathmann sprak van ‘politieke lafheid’ en een gebrek aan leiders die moeilijke keuzes durven te maken.
Tegelijkertijd benadrukte ze dat boosheid voor haar partij geen eindpunt is. Volgens Kathmann zet haar fractie die energie om in inzet voor veiligheid, betaalbaarheid en klimaatactie. Hoop, zei ze, moet de drijvende kracht zijn achter nieuwe politiek.
Nieuwe partij in opbouw
In haar toespraak verwees Kathmann ook naar de oprichting van de nieuwe gezamenlijke partij van GroenLinks en PvdA, die dit jaar vorm moet krijgen. Ze omschreef die als een beweging ‘van positiviteit en lef’, die zich wil onderscheiden van politiek die vooral zou reageren op peilingen of sociale media.
