7.7 C
Amsterdam
Home Blog

Den Haag houdt vast aan verbod op Chinees Nieuwjaar in stadhuis

0

De viering van Chinees Nieuwjaar mag komend jaar niet plaatsvinden in de hal van het Haagse stadhuis. Daarmee spreekt de gemeente Den Haag berichten in de krant China Times tegen, meldt de Haagse weekkrant Den Haag Centraal.

Volgens China Times, een Chineestalige krant in Nederland, had de Haagse burgemeester Jan van Zanen eind oktober verklaard dat de Chinese gemeenschap welkom bleef om het nieuwjaarsfeest in het stadhuis te vieren. De gemeente ontkent dit echter. ‘Het besluit om dat niet in het Atrium [de centrale hal van het Haagse stadhuis] te doen, blijft overeind’, schrijft Den Haag Centraal. De gemeente wil dat China Times dit rectificeert.

De organisatie is niet meer welkom in het stadhuis nadat de Oeigoerse activist Abdurehim Gheni Uyghur tijdens de viering in februari dit jaar hardhandig werd aangepakt door Chinese ‘beveiligers’. De activist had tijdens een dansoptreden een protestbord onthuld waarop stond dat Oost-Turkestan weer onafhankelijk moest worden. Deze regio, die door China Xinjiang wordt genoemd, staat onder Chinees bestuur. Volgens Den Haag Centraal riep hij ook: ‘Chinese regering, stop deze genocide.’

Kort daarna werd Gheni Uyghur aangevallen, zoals de Kanttekening eerder schreef. Volgens de activist werkten de mannen hem hardhandig tegen de grond en namen ze hem in een nekklem. Een van hen bedreigde hem in het Chinees met de dood.

Het gemeentebestuur noemde het geweld tegen Gheni Uyghur ‘onacceptabel’, schrijft Den Haag Centraal. Afgesproken was dat de organisatie enkel begeleiders mocht inzetten. Alleen de beveiligers van het stadhuis mochten iemand aanhouden. Daarom is de organisatie niet langer welkom in het Atrium.

De organisatie beweert op haar website dat de gemeente Den Haag de nieuwjaarsviering sponsorde, maar dat klopt niet. Volgens een andere activist gebruikt de organisatie het evenement voor Chinese propaganda. Zo kan China aan Chinese Nederlanders en anderen laten zien dat het een groot feest kan organiseren in het politieke hart van Nederland.

Het is niet de eerste keer dat het evenement voor ophef zorgt. In 2024 voerden Chinese jongeren in traditionele Oeigoerse kleding een dans op. Dat leidde tot woede binnen de Oeigoerse gemeenschap.

Tandarts en vrouw reageren op nazi-kooigevechten op hun erf

0

De onthullingen van Zembla over neonazistische kooigevechten in Nederland hebben gevolgen voor de betrokkenen. Forum voor Democratie heeft zes leden geroyeerd en een Brabantse tandarts moet uitleg geven over een bijeenkomst op zijn terrein.

Forum voor Democratie heeft inmiddels zes leden geroyeerd. Ook tandarts Bas E. uit het Brabantse Oeffelt, op wiens terrein zo’n bijeenkomst plaatsvond, krijgt vragen. Omroep Brabant ging bij hem langs.

Het gezin E. ontvangt de cameraploeg van Omroep Brabant aan de voordeur. Als eerste komt de zichtbaar geschrokken vrouw des huizes aan het woord. ‘Ja, jullie komen natuurlijk verhaal halen’, zegt ze. ‘Bent u nog naar de politie gegaan, omdat er een nazistisch kooigevecht bij jullie plaatsvond?’, vraagt de journalist. Ze moet even slikken voordat ze antwoord geeft. Haar man kijkt naar de grond.

Het echtpaar zegt niet te hebben geweten wat er precies zou plaatsvinden. ‘Ik kreeg opeens bivakmutsen aangereikt, ik wist niet wat me overkwam’, zegt mevrouw E. Ze voegt eraan toe: ‘Ik had toen inderdaad rechtsomkeert moeten maken.’

Haar man, de tandarts, vertelt dat hij door een vriend was benaderd met de vraag of hij zijn terrein beschikbaar wilde stellen voor ‘jongelui uit Europa met een nationalistische inslag’. Dat was voor hem geen reden om de bijeenkomst te weigeren. ‘Ik ben zelf ook conservatief, rechts en best nationalistisch’, verklaart hij. Hij benadrukt echter dat hij zich niet met het nazisme identificeert.

De politie onderzoekt ondertussen samen met het Openbaar Ministerie of op de beelden van Zembla strafbare feiten te zien zijn.

Soms is er maar één juist antwoord: wegwezen!

0

Om te genezen van de ziekte die ideologie heet, ging ik naar Kameleon van theatermaker Sadettin Kirmiziyüz kijken. Hij speelt daarin een clown die met zijn ‘witte’ dochter pronkt, uitkomst van een Turks-Nederlandse vrijage.

Sadettin is een clown geworden om de boze buitenwereld te kunnen verdragen. Elke dag staat hij klaar met een grap, want elke dag valt er een aanval te verwachten.

De verhaspeling van zijn Turkse naam leidt tot een dramatisch dieptepunt als Sadettin op een buurtborrel door een dronken buurvrouw aangesproken wordt; op Hollandse wijze draagt men de namen op de borst, dan weet je met wie je praat. De buurvrouw wijst naar zijn naam en zegt: ‘Wat is dat voor achterlijke naam?’, waarna Sadettin ontvlamt in een hartstochtelijke ode aan die naam, helemaal vanaf het begin van de geschiedenis, via de oude Grieken, Atatürk en de gastarbeiders, terugkronkelend naar dat moment van vernedering.

Maar hij zegt het niet. Hij maakt een stom grapje over zijn naam in de hoop dat het overgaat. Dat voortdurende acteren alsof ‘er niks aan de hand is’, heeft een clown van hem gemaakt, en achter het masker borrelt de zelfhaat.

Naast mij in het publiek zat een bestuurder van Denk. Voorafgaand aan de voorstelling hadden we het over de clash in de Tweede Kamer tussen Denk-leider Van Baarle en Mona Keijzer (beroepsislamofoob); die laatste viel Van Baarle aan op zijn vermeende antisemitisme. Van Baarle beet van zich af. Hij verwierp de aantijging met scherpe woorden om af te sluiten met ‘Wegwezen!’ Mona Keijzer droop af.

Wat Sadettin op dat feestje niet durfde, durfde Van Baarle wel: van zich afbijten, hard, meedogenloos. De politieke arena was eventjes waarlijk multicultureel en meerstemmig. Het werd een echte arena waar iets op het spel stond: waardigheid.

Onder dat ‘wegwezen’ zat de schreeuw om waardigheid. Noem me geen namen die ik niet verdraag. Soms kun je je waardigheid alleen redden door ‘wegwezen!’ te zeggen.

Wegwezen, niet om iemand te laten verdwijnen, maar om ruimte te maken. Wegwezen als bezwering. In dat woord zat zoveel geschiedenis samengebald. Wegwezen met die haatspeech, wegwezen met het gekonkel, wegwezen met het racisme, wegwezen met islamofobie.

Er is altijd ruimte voor ‘witte tranen’

Het omgekeerde van wegwezen is: vrijheid. Door ‘wegwezen’ te zeggen, draai je het script om: jij wilt mij weg, maar ik kan niet weg en ik wil niet weg; degene die weg moet, ben jij.

Wie is die jij? En dan kom je toch weer uit op ideologie om die jij te verklaren. Het gaat natuurlijk niet om Mona Keijzer per se; het zou best weleens kunnen dat ze privé dol is op de romans van Orhan Pamuk. Ook onder extreemrechtse politici zitten mensen die lezen.

Maar met ‘wegwezen’ wordt een ideologie in de hoek gezet: de continue drang om groepen mensen te demoniseren om ze daarna te verpletteren. Extreemrechts eigent zich het recht toe om te bepalen wie menselijkheid verdient en wie niet.

Het kooigevecht is een mooie metafoor voor dat gevecht om de waardigheid. Wat daar gebeurde op een weiland waar extreemrechts en nazi’s samenkwamen om een hoogmis van xenofobie en fascisme te vieren, is de rauwe versie van wat er gebeurt in de Tweede Kamer.

We zien hoe de kooivechters en hun aanhang worden gehumaniseerd. In talkshows klinkt afkeuring, maar er is altijd ruimte voor ‘witte tranen’, zoals Sadettin ze in de voorstelling noemt: empathie voor de dolende jongeren die gevangen zitten in de kooi van ressentiment en woede. Empathie waar mensen met een niet-westerse achtergrond voor moeten bedelen.

Media als De Telegraaf komen met invoelende stukken waarin deelnemers worden neergezet als slachtoffers. Ze verdienen een tweede kans. Zou De Telegraaf niet beter kunnen schrijven: Wegwezen!

Na afloop van de voorstelling vulde de ruimte van het theater zich met Nederlandse makers van Turkse komaf; hier werd ook iets gevierd: cultuur, kunst, verbeelding.

Laat ze maar kooivechten, we gaan verder met mooie dingen maken. De wereld kleur geven. Flauwe grappen vertellen. En verhalen maken van onze namen.

Egyptische schrijver wint prestigieuze Amerikaanse boekenprijs, maar krijgt geen visum

0

De Egyptische schrijver Abdelrahman ElGendy heeft de Amerikaanse National Book Award voor non-fictie gewonnen. Hij kreeg de prijs voor zijn autobiografische boek Huna: A Memoir of Revolution, Prison, and Becoming, waarin hij vertelt over de zes jaar die hij als politiek gevangene in Egypte doorbracht.

ElGendy kon de uitreiking in New York niet bijwonen, omdat de Amerikaanse autoriteiten zijn visumaanvraag hadden afgewezen. De schrijver kreeg geen uitleg over de weigering, ondanks een uitnodiging van zijn Amerikaanse uitgever en de benodigde reisdocumenten. ElGendy vermoedt dat zijn kritische uitlatingen over de Amerikaanse regering en zijn steun aan de Palestijnse zaak een rol hebben gespeeld.

Zijn redacteur Helen Thomaides nam de prijs namens hem in ontvangst en las een verklaring van de schrijver voor. Ook andere genomineerden spraken hun steun uit voor ElGendy en bekritiseerden de Amerikaanse immigratiepolitiek.

ElGendy werd op zijn zeventiende opgepakt na protesten tegen de militaire staatsgreep in Egypte in 2013. Hij werd aanvankelijk veroordeeld tot vijftien jaar gevangenisstraf en kwam in 2020 vrij. In een eerder interview met de Kanttekening vertelde hij hoe schrijven hem hielp om de zes jaar gevangenschap te overleven en de regie over zijn eigen levensverhaal terug te krijgen.

Lees ook: Egyptische schrijver Abdelrahman ElGendy: Dankzij het schrijven overleefde ik de gevangenis.

X-platform verspreidt pro-Israëlische propaganda met geld uit Silicon Valley

0

Het radicaalrechtse platform Visegrad24, dat vooral actief is op X, ligt onder vuur. Visegrard24 verspreidde veel pro-Israëlische berichten. Ook stelde het platform mensen die protesteerden tegen de genocide in Gaza in een negatief daglicht.

Uit onderzoek van de Amerikaanse technologiewebsite WIRED blijkt dat Visegrard24 na de aanval van Hamas op Israël op 7 oktober 2023 meer dan een miljoen dollar wist aan te trekken van Amerikaanse donateurs en fondsen. Onder hen bevonden zich vermogende personen uit de technologiesector en financiers uit Silicon Valley.

Volgens de gelekte documenten gebruikte Visegrad24 de oorlog in Gaza om zijn bereik en inkomsten te vergroten. Interne correspondentie zou erop wijzen dat de oprichters de crisis niet alleen als nieuwsgebeurtenis zagen, maar ook als een mogelijkheid om kritiek op moslims in Europa breder onder de aandacht te brengen.

Visegrad24 verspreidde in een hoog tempo pro-Israëlische berichten en deed veelvuldig aan framing. Demonstranten die tegen de genocide in Gaza protesteerden zouden in werkelijkheid de Palestijnse beweging Hamas ondersteunen.

Het radicaalrechtse platform zou bovendien betrokken zijn geweest bij projecten waarbij activisten van pro-Palestijnse protesten met verborgen camera’s werden gefilmd en vervolgens negatief werden geportretteerd. Ten slotte waren er plannen om influencers uit Arabische en islamitische gemeenschappen in te zetten, om pro-Israëlische boodschappen verder te verspreiden.

Visegrad24 is ook in Nederland een bekend medium, onder X-gebruikers. Zo deelt Telegraaf-opiniemaker Wierd Duk regelmatig posts en beelden van Visegrad24 op X met eigen commentaar, vaak over Europese onrust, veiligheid of migratie.

Columniste, theatermaakster en zangeres Leontine Vreeke komt met single ‘Liefste’

0

Vandaag verschijnt de nieuwste single Liefste van SeaCityLady, oftewel Kanttekening-columnist Leontine Vreeke. Het is een cover van een nummer van Conny Vandenbos uit 1975, met wiens Nederlandstalige liedjes Vreeke is opgegroeid.

In een reactie aan de Kanttekening vertelt Vreeke dat ze dit doet om de Nederlandstalige muziek weer een opkikker te geven.

Liefste, kom thuis, doe het gauw

Want het huis is zo stil, zo leeg zonder jou

Liefste, in het bed is een kuil

Waar jouw lichaam in past

Die wordt koud

Het is vrijwel onmogelijk om niet geraakt te worden door de romantische woorden van Vandenbos uit 1975, die Vreeke op onberispelijke wijze opnieuw vertolkt in haar vandaag uitgebrachte single. Vreeke zingt verder:

Ik slaap niet meer ’s nachts

En het licht op de gang laat ik aan

Nee, ‘k ben niet bang

Ik wacht op jou

Hé liefste, ik ben eenzaam, kom gauw

Voor de Kanttekening is de nieuwe single natuurlijk aanleiding om even te bellen met onze collega. Hoe is het idee ontstaan om Liefste opnieuw uit te brengen?

Vreeke vertelt dat Conny Vandenbos Liefste destijds zelf ook als cover had gezongen. Het nummer was oorspronkelijk een Amerikaans liedje met de titel Jesse, geschreven door Janis Ian. ‘Het is vanuit het Engels naar het Nederlands vertaald door zangeres Martine Bijl, en die Nederlandstalige tekst is dus gezongen door Conny Vandenbos.’

Vreeke vertelt dat ze met de coversingle Liefste Conny Vandenbos opnieuw de plek in de Nederlandse muziekgeschiedenis wil geven die zij verdient. ‘Ik heb het nummer in mijn theatervoorstelling [er komt ook een roman, red.] opgenomen en de reacties van de jongeren waren zo lyrisch dat ik dacht: ik moet hier meer mee doen. Ook omdat bijna niemand Conny Vandenbos nog kent, terwijl ze voor mij zo belangrijk is geweest.’

Ze was nog veel te jong om liefdesverdriet te kennen toen ze het nummer voor het eerst hoorde, maar begreep ‘ergens’ wel de emotie en waar het over ging. ‘Iedereen wordt er meteen door geraakt, maar mensen kennen dit nummer totaal niet. Haar hele repertoire lijkt verdwenen uit ons collectieve geheugen.’

Vreeke wijst ook op iets anders wat bij jongeren een gevoelige snaar raakt: de taal. ‘De teksten van Conny Vandenbos zitten gewoon heel goed in elkaar. Het is echt goed Nederlands. Nederlandse nummers worden niet meer op deze manier geschreven’, zegt ze en laat nog een couplet horen. 

Liefste, het huis roept jouw naam

Het wacht al zo lang

Het vraagt: ‘Waar blijft-ie nou?’

En de beelden van vroeger vervagen

Maar toch, elke dag wacht ik nog

Met het eten op jou

Majesteitsschennis: in Marokko kun je daar vier jaar gevangenisstraf voor krijgen

0

De 22-jarige Marokkaanse cartoonist Yasser Mounbir moet voor vier jaar achter slot en grendel vanwege enkele satirische cartoons over koning Mohammed VI. Waarom wordt het beledigen van de koning zo streng bestraft?

De gewraakte cartoons zelf hebben niet veel om het lijf. Op een ervan is Mohammed VI afgebeeld met jarretels, een knipoog naar speculaties over zijn homoseksuele geaardheid. Kritische Marokkanen kunnen hierom lachen, maar voor vele anderen én voor het regime is het een ernstige belediging van de koning, die immers ook de ‘leider der gelovigen’ is.

Volgens de in Nederland wonende kunstenaar Mohand Abttoy en mensenrechtenactiviste Nawal Benaissa laat de zaak zien hoe beperkt de vrijheid van meningsuiting in Marokko nog altijd is, zeker wanneer de monarchie ter sprake komt.

‘Technisch gezien is het geen bijzonder ingewikkelde cartoon’, zegt kunstenaar Mohand Abttoy. ‘Maar het probleem is niet de kwaliteit van de tekening. Het probleem is dat de koning erin voorkomt.’

Volgens Abttoy ligt de gevoeligheid rond satirische afbeeldingen van koning Mohammed VI diep verankerd in het Marokkaanse politieke systeem. De koning is niet alleen staatshoofd, maar draagt ook de titel Amir al-Mu’minin, eider der gelovigen. Bovendien claimt de Alaoui-dynastie, die sinds 1666 aan de macht is in Marokko, af te stammen van de profeet Mohammed zelf.

‘Het probleem is niet de kwaliteit van de tekening’

‘Veel mensen zien de koning daarom niet als een gewone politicus’, zegt Abttoy. ‘De monarchie ontleent haar legitimiteit mede aan deze religieuze symboliek. En juist om die reden wordt kritiek op de koning vaak ervaren als iets fundamenteel anders dan kritiek op een minister of parlementariër.’

‘Marokko presenteert zich anders dan het is’

Hoewel Marokko internationaal vaak wordt gezien als relatief liberaal in vergelijking met theocratisch geregeerde landen als Iran of Saoedi-Arabië, vinden beide geïnterviewden dat dit beeld onvolledig is.

‘Naar buiten toe presenteert Marokko zich als een open en tolerant land’, zegt Abttoy. ‘Maar zodra je bepaalde grenzen overschrijdt, merk je dat het een autoritair systeem blijft. Er bestaat een groot verschil tussen het officiële discours over vrijheid van meningsuiting en de manier waarop kritische stemmen in de praktijk worden behandeld.’

Zelf zegt hij jarenlang voorzichtig te zijn geweest vanwege zijn politieke cartoons over het regime. ‘Ik heb acht jaar lang Marokko niet bezocht omdat mensen mij waarschuwden dat ik mogelijk problemen zou krijgen bij binnenkomst.’ Tegenwoordig kan hij Marokko wel weer in, omdat hij van een zwarte lijst is afgehaald. ‘Dat ontdekte ik door de juiste mensen om te kopen, die voor mij in het systeem hebben gekeken. Had ik dat niet gedaan en stond ik nog steeds op de lijst, dan zou ik in Marokko meteen worden gearresteerd bij binnenkomst.’

‘Een normale cartoon’

Ook mensenrechtenactiviste Nawal Benaissa reageert kritisch op de veroordeling van Mounbir. ‘Ik vind het een veelzeggende cartoon over politieke satire en het uiten van een mening’, zegt ze. ‘Dat is zijn goed recht. Voor mij is dit een heel normale cartoon. Hij heeft zijn tekentalent gebruikt om zijn mening te uiten.’

Volgens Benaissa staat de zaak niet op zichzelf. Ze ziet een tegenstelling tussen de internationale uitstraling van Marokko en de situatie die veel activisten ervaren.

‘In de grondwet wordt vrijheid van meningsuiting gegarandeerd, maar de werkelijkheid ziet er anders uit’, zegt ze. ‘De autoriteiten willen een generatie kweken die de koning en andere machthebbers bewondert en niet bekritiseert.’

Koning Mohammed VI. Beeld: Fadel Senna/AFP

Angst voor repressie

Op sociale media ontstond volgens Benaissa wel solidariteit met de veroordeelde cartoonist, maar grootschalige protesten bleven uit.

‘Er is steun van activisten en mensenrechtenverdedigers, maar mensen zijn bang’, zegt ze. ‘Openlijk protesteren kan grote gevolgen hebben.’

Die angst heeft volgens haar invloed op hoe mensen omgaan met politieke satire. ‘Veel mensen durven zo’n cartoon niet online te delen. Ze bewaren hem hoogstens op hun telefoon. Ironisch genoeg werd de cartoon veel bekender nadat de maker werd gearresteerd en vervolgd.’

‘Openlijk protesteren kan grote gevolgen hebben’

Benaissa wijst erop dat er eerdere zaken zijn geweest waarbij jongeren werden vervolgd wegens het delen van afbeeldingen van de koning. Zij noemt onder meer de zaak van Walid Bahomane. Deze scholier werd in 2012 veroordeeld nadat hij spotprenten van Mohammed VI via Facebook had verspreid.

Ervaringen uit de Rif

Benaissa spreekt niet alleen als waarnemer. Zij was betrokken bij protesten in de Rif-regio, waar inwoners demonstreerden voor betere voorzieningen zoals onderwijs en gezondheidszorg.

‘Ik heb deelgenomen aan vreedzame demonstraties’, vertelt ze. ‘Daarvoor ben ik meermaals gearresteerd, vervolgd en geconfronteerd met geweld door de autoriteiten.’

Ze werd uiteindelijk veroordeeld tot een gevangenisstraf en besloot Marokko te verlaten. Inmiddels heeft zij politiek asiel gekregen in Nederland.

Volgens haar zitten verschillende deelnemers aan de protestbeweging in de Rif nog steeds gevangen. ‘Mensen kregen zware straffen omdat zij hun rechten opeisten en hun mening uitten.’

Wereldkampioenschap en imago

Beide activisten menen dat Marokko veel waarde hecht aan zijn internationale reputatie. Abttoy vermoedt dat de autoriteiten momenteel extra aandacht besteden aan hun imago vanwege de internationale belangstelling die het land krijgt in aanloop naar het WK voetbal van 2030, dat Marokko samen met Spanje en Portugal organiseert.

‘Marokko wil aan de buitenwereld laten zien dat het een modern en liberaal land is’, zegt hij. ‘Maar volgens veel activisten verandert dat weinig aan de behandeling van kritische stemmen.’

Voor Benaissa is de zaak rond Mounbir daarom vooral symbolisch. ‘De gevangenschap van Yasser laat zien hoe ver echte verandering nog weg is’, zegt ze. ‘Artistieke en politieke vrijheid van meningsuiting blijven aan strenge beperkingen onderhevig. De boodschap is dat burgers geen afwijkende mening mogen hebben wanneer die de macht raakt.’

Verwey-Jonker Instituut: Holocaust hoeft niet genoemd in verklaring voor inburgeraars

0

Volgens onderzoekers van het Verwey-Jonker Instituut hoeft de Holocaust niet te worden genoemd in de participatieverklaring die nieuwkomers tijdens hun inburgering ondertekenen. Dat staat in een kritisch rapport, geschreven in opdracht van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid.

De participatieverklaring is een verklaring die veel nieuwkomers in Nederland als onderdeel van hun inburgering moeten ondertekenen. Daarmee geven zij aan dat ze kennis hebben genomen van de belangrijkste waarden en regels van de Nederlandse samenleving en deze respecteren

Tweede Kamerlid André Flach van de SGP diende in mei 2024 een motie in om aandacht te besteden aan de Holocaust in de participatieverklaring, aldus Binnenlands Bestuur. Maar onderzoekers Marjan de Gruijter, Marcel Coenders, Maxime van de Gevel en Mazixme Yenga zien hier geen toegevoegde waarde in. Andere elementen van de geschiedenis zouden dan ook genoemd moeten worden, betogen ze. Bovendien krijgen intolerantie en discriminatie, inclusief antisemitisme al aandacht in het inburgeringstraject.

Verder hoeven specifieke vormen van intolerantie of discriminatie niet expliciet te worden genoemd, stellen de onderzoekers, omdat dan andere vormen ervan minder belangrijk lijken. In plaats daarvan moet de algemene norm van non-discriminatie en gelijke behandeling centraal staan.

De onderzoekers zijn van mening dat democratische rechtstaat centraler moeten staan in de participatieverklaring. Waarom is Nederland een democratische rechtsstaat en wat betekent dit? Want zo wordt duidelijker wat het verband is met de kernwaarden die al in de verklaring staan. Daarenboven zou er meer aandacht moeten komen voor de instituties binnen de rechtstaat, zoals de rechtspraak en de rechten van burgers. 

De onderzoekers vinden ten slotte dat de tekst van de participatieverklaring ‘positiever en meer uitnodigend’ moet worden. Nu worden vooral de plichten van nieuwkomers benadrukt.

Forumnazi’s in beeld bij kooigevechten, twee leden geroyeerd

0

Onderzoeksjournalisten van Zembla en het Vlaamse VRT NWS-programma Pano hebben beelden onthuld van illegale kooigevechten binnen een Europees neonazistisch netwerk. Ook FvD’ers duiken op. De partij heeft inmiddels twee leden geroyeerd. Een van de journalisten is Sander Rietveld, die eerder met de Kanttekening sprak over extreemrechts en de Biblebelt.

Een infiltrant, die zich jarenlang voordeed als een trouwe neonazi, vertelt dat de zogenoemde ‘fight nights’ bedoeld zijn als propagandamiddel én om geweld te normaliseren. Daarmee willen de betrokken neonazi’s Europa, in hun eigen bewoordingen, behoeden voor de ‘witte vervanging’, een verwijzing naar de racistische omvolkingstheorie. Dat blijkt uit de documentaire Undercover in een neonazi-netwerk: vechtclubs en FvD-connecties.

De unieke beelden waren nooit bedoeld voor de buitenwereld, maar voor intern gebruik, om de ondergrondse neonazi-beweging in Europa verder uit te bouwen. Er valt nogal wat te zien: Hitlergroeten, neonazi’s die elkaar in een geïmproviseerde vechtkooi knock-out slaan en, niet in de laatste plaats, verregaande connecties met Duitse en andere Europese neonazistische groeperingen. Ook Nederlandse leden van de beruchte Hammerskins duiken op. Deze internationale neonazistische en witte nationalistische organisatie, ook wel Hammerskin Nation genoemd, werd in 1988 opgericht in de Verenigde Staten en streeft naar een witte etnostaat.

Ook komen verschillende mensen uit de omgeving van Forum voor Democratie (FvD) in beeld. Een van hen is Ramon van Asch, voormalig fractievoorzitter van FVD in Den Bosch en tot voor kort medewerker van de Tweede Kamerfractie. Hij was aanwezig bij een van de kooigevechten. De partij heeft inmiddels twee leden geroyeerd, onder wie Van Asch, die ook zijn raadszetel heeft opgegeven.

In de documentaire is te zien hoe een groep mannen in de bossen de geboortedag van Adolf Hitler herdenkt. De nazi’s brengen de Hitlergroet en roepen ‘Sieg Heil, Sieg Heil’. Vervolgens zegt een van de nazi’s het volgende: ‘Vanavond eren we de man die na zijn dood nog steeds een inspiratie vormt. Heil onze Führer, heil Hitler.’ Hitler was verantwoordelijk voor het ontketenen van de Tweede Wereldoorlog en voor de systematische moord op zes miljoen Joden en naar schatting 500.000 Roma en Sinti.

Ook tijdens de organisatie van de zogenoemde ‘fight nights’ komen de racistische denkbeelden onverbloemd naar voren. Zo maakt een van de aanwezigen bij het voorbereiden van een vechtavond een racistische grap: ‘Volgende keer ook een n-woord meenemen.’

De infiltrant komt uitgebreid aan het woord in de documentaire. Met een bivakmuts op en een onherkenbaar gemaakte stem doet hij zijn verhaal. ‘Het stuitendst is hoe ze geweld normaliseren. Daar ben ik echt van geschrokken. Dit is echt een gewelddadig netwerk.’ 

Inmiddels wordt de infiltrant beschouwd als een van de boys, maar hij vreest voor zijn veiligheid nu de documentaire naar buiten is gebracht. ‘Het was nodig om er lange tijd in te zitten om hun vertrouwen te winnen’, vertelt hij op een locatie buiten Nederland aan Zembla. ‘Ze zullen me als een rat zien, me doxen [privé-gegevens openbaar maken] en op die manier mensenlevens kapotmaken. Ik maak me daar zorgen om.’

Hij vertelt hoe alles op een gegeven moment went: het geweld, de Hitlergroeten en de antisemitische grappen. Juist daarin schuilt volgens hem het grote gevaar voor Nederland: de voortdurende normalisering van extreemrechtse denkbeelden en geweld.

Alles wordt in het geheim georganiseerd. De locaties van de fight nights worden binnen de besloten Telegramgroepen pas op de dag zelf bekendgemaakt. Zembla wist uiteindelijk drie locaties van de vechttoernooien te achterhalen: in Zuidwolde (Drenthe), Finsterwolde (Groningen) en Oeffelt (Noord-Brabant).

Onderzoekers die Zembla heeft gesproken, vinden ook het gebruik van verhullende termen als ‘Active Clubs’ verdacht. De groepen presenteren zich als sportclubs, maar gebruiken sport en vechtsport volgens de onderzoekers als dekmantel om neonazistische netwerken op te bouwen en jongeren ideologisch te beïnvloeden. Tegelijkertijd komen de racistische en antisemitische denkbeelden geregeld  toch openlijk naar buiten. Bijvoorbeeld tijdens demonstraties tegen asielzoekerscentra, waar extreemrechtse groepen als Defend racistische en antisemitische leuzen scanderen, waaronder ‘Hamas, Hamas, Joden aan het gas’.

Willem Wagenaar, onderzoeker op het gebied van extreemrechts, waarschuwt dat de groepen een groot veiligheidsrisico vormen voor Nederland. Dat heeft onder meer te maken met hun ambitie om snel te groeien en hun internationale contacten. Een van de betrokken organisaties is de Nederlandse tak van de Duitse neonazistische skinheadgroepering Hammerskins. De Nederlandse leider, Harm Jan S., woont in de buurt van het Groningse Finsterwolde. Toen Zembla-journalist Sander Rietveld hem thuis opzocht wilde hij niet met de journalist in gesprek gaan.

De infiltrant vertelt bovendien dat niet iedereen geschikt wordt bevonden om toe te treden tot de Nederlandse neonazibeweging. ‘Je moet een bepaald gewicht hebben, minimaal 1,85 meter lang zijn en natuurlijk een blanke (witte, red.) afkomst hebben’, zegt hij.

De onthullingen over Forum voor Democratie passen in een langere geschiedenis en racistische uitlatingen binnen en rond Forum voor Democratie. Zo sprak partijleider Thierry Baudet in 2017 over het ‘homeopathisch verdunnen’ van de Nederlandse bevolking met mensen uit andere delen van de wereld, en dat hij wil dat Europa ‘dominant blank’ blijft. 

Een docent wiskunde van scholengemeenschap Stad & Esch in Meppel, die vorig jaar zijn erf in Zuidwolde beschikbaar stelde voor een illegaal kooigevecht, is inmiddels uit het lesrooster gehaald, aldus NOS.

Trouw: minister houdt advies over asielnoodrecht geheim

0

Minister Bart van den Brink (CDA) van Asiel en Migratie wil een advies van de landsadvocaat over het asielbeleid van zijn voorganger Marjolein Faber (PVV) niet openbaar maken. Dat schrijft Trouw.

De landsadvocaat adviseerde Faber in 2024 over haar plan om het staatsnoodrecht in te zetten voor strengere asielmaatregelen. Volgens het ministerie moet dat advies geheim blijven. Als een toekomstige regering opnieuw noodrecht wil gebruiken voor asielbeleid, zou openbaarmaking van het document kunnen laten zien welke juridische argumenten de overheid daarbij gebruikt.

Uit een nieuw Woo-besluit blijkt bovendien dat het ministerie de openbaarmaking van de stukken bijna een jaar heeft uitgesteld. Dat gebeurde ondanks de wettelijke termijnen van de Wet open overheid (Woo). Het besluit lag volgens Trouw al begin dit jaar klaar voor ondertekening door de betrokken ministers, maar werd pas deze maand vastgesteld. De krant gaat daarom naar de rechter.

Opvallend is dat toenmalig premier Dick Schoof en minister Faber eerder ontkenden dat zo’n advies bestond. Inmiddels heeft Trouw een conceptversie van het document ingezien. De passages waarin de landsadvocaat ingaat op de vermeende asielcrisis zijn echter zwartgelakt.

Tweede Kamer buitenspel

Minister Faber wilde in het najaar van 2024 via noodwetgeving verregaande asielmaatregelen doorvoeren en daarbij de Tweede Kamer buitenspel zetten. Maar je moet een goede reden om het noodrecht toe te mogen passen, denk aan een natuurramp of een gewapend conflict. Zo’n reden was er niet. Om die reden bekritiseerden ambtenaren en juristen het plan.

Faber op haar beurt beweerde dat de inzet van het noodrecht ‘juridisch getoetst’ was en vond daarbij steun van premier Schoof. Volgens Trouw is het echter onduidelijk of de landsadvocaat een positief of negatief advies gaf, omdat cruciale delen zijn zwartgelakt. 

De Tweede Kamer stemde de plannen van Faber weg en er kwamen strengere asielregels via normale wetgeving. Toch is het idee van Faber niet verdwenen, schrijft de krant. Vorig jaar stelde de BBB voor om via noodwetgeving een ‘asielstop’ in te voeren.