10.2 C
Amsterdam
Home Blog

Inheems Awá-volk in Brazilië zoekt contact met buitenwereld en vraagt om voedsel

0

Er zijn beelden opgedoken van zo’n twintig leden van de inheemse Awá-gemeenschap, die contact zoeken met de buitenwereld en om voedsel vragen. Het gaat om mannen, vrouwen en kinderen. Volgens mensenrechtenactivisten staan de inheemsen onder druk van jagers, houtkappers en veehouders. 

Survival International, een Britse mensenrechtengroep die voor inheemse volkeren opkomt, heeft de beelden van de ‘historische ontmoeting’ met de bedreigde Awa gedeeld. Zij waren de ‘beschaafde wereld’ genaderd, op zoek naar eten, zo bericht het Franse persbureau AFP.

De Braziliaanse overheid respecteert de inheemsen, die in hun leefgebied moeten kunnen blijven wonen. Ze worden daarom verder met rust gelaten. Maar omdat de Awa nu bedreigd worden in hun bestaanszekerheid hebben ze contact met de buitenwereld gezocht, zo meldt de Braziliaanse overheid.

‘De Awa staan onder extreme druk nu indringers vanuit alle kanten hun territorium binnendringen en hen naar een steeds kleiner eiland in het Amazoneregenwoud drijven, ze worden omringd door vernietiging’, aldus Caroline Pearce, directeur van Survival International.Ze roept de Braziliaanse overheid daarom op stappen te nemen, omdat zulke ontmoetingen vaak fataal kunnen aflopen voor inheemse groepen, met name door blootstelling aan besmettelijke ziektes die bij hen nog onbekend zijn. In de jaren tachtig van de vorige eeuw kwamen de Nukak in Colombia in contact met de buitenwereld. 40 procent van de gemeenschap overleed vervolgens aan besmettelijke ziektes, waartegen de Nukak nauwelijks weerstand hadden.

Verhaal | Een Turkse vluchteling denkt met weemoed terug aan zijn tijd als leraar in Oezbekistan

0

Uzeyir Oguz woont in een asielzoekerscentrum in Heerlen, waar hij meedeed aan een schrijfopdracht. Het resultaat is het verhaal Een reis naar hoop door verlangen, dat hieronder te lezen is.

Oguz werd in 1971 geboren in het Turkse Eskisehir en studeerde Engels. Hij werkte zo’n 25 jaar als docent in Oezbekistan, Pakistan, Irak en Bosnië en Herzegovina. Hij is getrouwd en heeft vier kinderen: drie zonen en een dochter.

In de herfst, op een koele en winderige ochtend, in een vluchtelingenkamp helemaal in het zuiden van het land van tulpen en windmolens, is het al een tijd geleden dat ik afscheid nam van mijn drukke leven vol rennen en zweten om belangrijke afspraken te halen. Nu zit ik rustig en kijk ik vanuit het raam van mijn kamer naar de bomen met kale stammen en takken die de horizon helemaal bedekken en in de wind dansen. De bladeren, oud en zwak door de onvermijdelijke kracht van tijd en seizoenen, waaien heen en weer in de wind en vallen tenslotte op de grond. In mijn leven zocht ik, net als de bladeren, een schuilplaats om mij te beschermen tegen de harde stormen van het leven.

Er is een gezegde: ‘Alles begint met dromen.’ Graag wil ik jullie meenemen naar de plaatsen waar mijn dromen mij brachten.

Alles begon met een boek dat ik vond in de kast van mijn vader. Tijdens een lange zomervakantie, uit verveling, pakte ik een boek van Mevlana Celaleddin Roemi. De titel kan ik me niet meer herinneren, maar het raakte mijn ziel als een opkomende vulkaan. Na het lezen vertelde ik mijn vader dat ik mensen in nood wilde helpen. Hij lachte natuurlijk om mijn kinderachtige droom.

‘Jouw naam staat niet op de lijst, sorry’

Er was enige tijd voorbijgegaan. Een vriend vertelde me dat er leraren werden gezocht voor scholen in de nieuwe landen van Centraal-Azië, ontstaan na het uiteenvallen van de Sovjet-Unie. Er was een informatiebijeenkomst in Izmir. Ik had me te laat aangemeld, maar besloot toch mee te gaan en stapte in de bus. We kwamen aan voor een gebouw dat op een school leek. Bij de ingang stond een medewerker met een lijst en riep de namen op van mensen die naar de bijeenkomst konden gaan. Toen de lijst klaar was, stond ik alleen nog bij de deur.

De medewerker zei: ‘Jongen, jouw naam staat niet op de lijst, sorry. Alleen mensen die zich hebben aangemeld kunnen naar binnen. Wist je dat niet?’

Ik vertelde hem dat ik te laat was, maar dat ik dit werk heel graag wilde doen en daarom zo ver was gekomen. ‘Sorry,’ zei hij en hij deed de deur dicht. Ik ging op de trap zitten en begon te wachten. Ik had geen verdere plannen.

Ongeveer een half uur later verscheen de medewerker weer, glimlachte en zei: ‘Kom maar mee.’ Hij nodigde me uit om naar binnen te komen. Met onbeschrijfelijke blijdschap liep ik naar binnen.

Het was 12 september 1992. Voor het eerst vloog ik met een vliegtuig dat me 3500 kilometer van mijn familie en mijn vaderland bracht. Jaren later, in deze nieuwe zelfstandige landen, was onderwijs minstens zo belangrijk als water en brood. De eerste dagen waren moeilijk. Je verlaat de plek waar je bent geboren en de mensen van wie je houdt. Je belandt in het onbekende en vraagt je af of je een fout hebt gemaakt. Het geeft een droevig en eenzaam gevoel.

Na een vijf uur durende reis met een oude Ikarus-bus van Russische makelij, kwamen we aan in de stad waar ik zou werken. Het leek alsof ik in een land was dat in het verleden was blijven steken. Oude gebouwen, kapotte wegen, voertuigen die bijna als museumstukken waren. Er werden bussen gebruikt die ik alleen in films had gezien: met een hendel aan de voorkant die snel werd gedraaid om te starten, en een deur aan de rechterkant van de chauffeur die met een hendel open- en dichtging. Aan de andere kant voelde het alsof ik in een stad uit een geschiedenisboek was: Samarkand, een belangrijk centrum van wetenschap en cultuur aan de zijderoute. Grote wetenschappers als Ulug Beg, Giyaseddin Cemsid el-Kasi en Ali Kuscu woonden hier, en ook Ibn-i Sina, wiens medisch boek eeuwenlang in Europese universiteiten werd gebruikt. Deze indrukwekkende en tijdloze gebouwen vertegenwoordigen de glorie van een prachtige geschiedenis.

Daarna was het tijd om de school te bezoeken. We waren erg enthousiast. De gids vertelde onderweg dat de lessen over twee weken zouden starten, want er moesten nog wat dingen worden afgerond. Toen we uitstapten, keek ik rond en zocht een schoolgebouw. Maar het bleek dat de school nog niets meer was dan een bouwplaats zonder deuren of ramen, waar kranen betonblokken plaatsten. We begonnen meteen met hard werken. We kwamen elke ochtend vroeg en werkten samen met de directeur, leraren en andere medewerkers tot het donker werd.

 Je belandt in het onbekende en vraagt je af of je een fout hebt gemaakt

Na twee weken hadden we de school klaar voor ongeveer vijftig leerlingen. Met een ceremonie waarbij de volksliederen van beide landen werden gezongen en de vlaggen werden gehesen, begon het schoolleven. De leerlingen en hun ouders kwamen van ver en keken geïnteresseerd naar ons, vreemdelingen. Hoewel de school open was, was er nog veel te doen. We vulden de ontbrekende spullen aan terwijl de leerlingen in de klas waren. Na de lessen gaven we al onze tijd aan de studenten. De school was een internaat, dus de leraren namen de rol van ouders op zich. In mijn klas had ik vierentwintig leerlingen. Ik wekte ze elke ochtend, zorgde dat ze hun schoolkleding aantrokken, hun ontbijt aten, en op tijd naar de les gingen. Na de lessen begroette ik ze elke dag met een glimlach bij de deur. Na een korte rust gingen we naar de studieruimtes, waar ik toezicht hield terwijl ze hun huiswerk maakten. Als het weer slecht was, speelden we binnen spelletjes om de dag gezellig af te sluiten. We aten ook samen het avondeten. De mooiste momenten waren de thee-uurtjes voordat we gingen slapen, waarin we gezellig praatten. Soms dronken we thee met koekjes of lekkernijen die ouders hadden meegebracht. Ik vertelde hen over het belang van respect, zorgzaamheid, behulpzaamheid en hard werken voor familie en maatschappij. Soms las ik een verhaal voor en bespraken we dat. Soms genoten we gewoon van de vrolijke gesprekken. In hun ogen zag ik het licht van de toekomst, gedragen door het prachtige erfgoed van hun voorouders.

Mijn liefde en verbondenheid met hen voelen nog steeds zo sterk als op de eerste dag. Als die onverwachte gebeurtenissen die mijn leven veranderden er niet waren geweest, zou ik nooit hebben willen vertrekken uit het land dat me de meest waardevolle momenten gaf. Nu klop ik met hoop en geduld opnieuw aan de deur van een ander hoofdstuk waar ik niet voor uitgenodigd ben.

Dit verhaal is geschreven in het kader van een schrijfproject voor vluchtelingen, een samenwerking tussen uitgeverij Wintertuin en bibliotheek Schunck in Heerlen.

Poetin spreekt morgen met Trump en Xi over toekomst van Oekraïne

0

De Russische president Vladimir Poetin heeft aan de vooravond van een historische top met de Chinese president Xi Jinping en de Amerikaanse president Donald Trump opnieuw uitgehaald naar de westerse sancties tegen Rusland. Volgens Poetin zijn pogingen om Rusland internationaal te isoleren mislukt.

De ontmoeting tussen de drie leiders vindt donderdag plaats in de Chinese stad Shenzhen, in de marge van een internationale conferentie van de Asia-Pacific Economic Cooperation (APEC). Europese regeringen en Oekraïne maken zich zorgen. Ze vrezen dat de Verenigde Staten spreken over toekomst van de oorlog in Oekraïne, zonder directe betrokkenheid van Kiev of Europese landen, meldt het Franse persbureau AFP.

Voorafgaand aan de top spraken Xi en Poetin afzonderlijk met elkaar. Daarbij stonden onder meer energie, financiën, buitenlandse politiek en de oorlog in Oekraïne op de agenda. Xi pleitte daarnaast voor nauwere samenwerking tussen China en Rusland.

Naast Oekraïne zullen naar verwachting ook de oorlog met Iran en nucleaire ontwapening worden besproken. De gesprekken volgen op het aflopen van een Amerikaans-Russisch verdrag over kernwapens eerder dit jaar.

Ten slotte zullen de drie wereldleiders ook spreken over de wereldhandel. De spanningen tussen Washington en Beijing zijn opnieuw opgelopen door Amerikaanse importheffingen, exportbeperkingen voor geavanceerde AI-chips en concurrentie rond de productie van zeldzame aardmetalen.

Turkije plaatst in nog geen twee jaar minstens elf mediaorganisaties onder staatstoezicht

0

Gisteren viel de Turkse politie Sözcü TV binnen en plaatste deze linkse, seculiere zender onder staatstoezicht. Dit is allesbehalve een uitzonderlijk fenomeen in het Turkije van president Recep Tayyip Erdogan, aldus nieuwssite Turkish Minute. Sinds maart 2025 zijn minstens elf televisie- en digitale mediaorganisaties onder beheer van de Turkse staat geplaatst.

De Turkse rechterlijke macht, die sterk onder invloed staat van president Erdogan, speelt daarbij een cruciale rol. De mediaorganisaties die zijn overgenomen zijn via rechterlijke uitspraken onder curatele geplaatst. Deze besluiten zijn moeilijk los te zien van de naderende presidentsverkiezingen in 2027. Erdogan is vastbesloten deze verkiezingen te winnen en wil blijkbaar niets aan toeval overlaten. Kritische stemmen moeten daarom gesmoord worden.

De repressie van oppositiemedia maakt in Turkije al sinds de mislukte couppoging van 2016 deel uit van het politieke systeem. De afgelopen jaren is de druk verder toegenomen, met name op de seculiere oppositie, die in 2024 een grote overwinning behaalde bij de lokale verkiezingen. Erdogan pakt niet alleen seculiere oppositiemedia aan, maar ook politici, burgemeesters en hun medewerkers. Zo zit de burgemeester van Istanbul, Ekrem Imamoglu, sinds maart 2025 vast. Andere politici zitten al veel langer vast, zoals de progressieve Koerdische politicus Selahattin Demirtas, die sinds 2016 gevangen zit.

De strafrechtelijke onderzoeken en aanklachten van het Turkse Openbaar Ministerie variëren van terrorisme en misinformatie tot witwassen en andere criminele activiteiten. Mediabedrijven die nauwe banden met president Erdogan en zijn AK-partij hebben blijven grotendeels buiten schot. 

Turkije staat op de 163ste plaats van de 180 landen op de persvrijheidsindex van Reporters Without Borders (RSF) uit 2026.

De pers was in Turkije nooit echt vrij. Sinds de stichting van de Turkse Republiek in 1923 hebben vrijwel alle politieke machtsblokken op enig moment geprobeerd de pers aan banden te leggen. Toch gelooft de bekende journalist Can Dündar, die naar Duitsland is gevlucht, dat de repressie nu zwaarder is dan ooit.  

Nieuwsuur: Forum voor Democratie gebruikt het vaakst extreemrechtse taal in parlement

0

Het gebruik van de termen ‘remigratie’ en ‘omvolking’ in de Tweede Kamer is de afgelopen jaren sterk toegenomen, zo blijkt uit een onderzoek van Nieuwsuur. 

Het televisieprogramma heeft cijfers opgevraagd bij de Tweede Kamer. Van de 115 keer dat het woord ‘remigratie’ in de afgelopen tien jaar werd uitgesproken, gebeurde dat 96 keer sinds 2024. Kamerleden van Forum voor Democratie gebruikten deze term het vaakst, gevolgd door de PVV.

Volgens inlichtingendiensten AIVD en veiligheidsdienst NCTV worden dergelijke woorden gebruikt door extreemrechtse groepen om hun ideeën acceptabeler te maken. De veiligheidsdiensten waarschuwen dat deze bewegingen de democratische rechtsorde willen ondermijnen en streven naar een ‘witte etnostaat’.

Historicus Robin te Slaa, die onlangs het boek Flirten met fascisme uitbracht, zegt tegen de NOS dat Forum voor Democratie ‘een extreemrechtse partij’ is ‘die een gevaar vormt voor de democratische rechtsorde’. Politocoloog Sarah de Lange, een bekende deskundige op het gebied van uiterst rechts, vertelt de omroep dat achter het begrip remigratie een radicale agenda schuilgaat. ‘Als extreemrechtse activisten en bewegingen aan remigratie refereren, dan bedoelen zij eigenlijk de deportatie van in Nederland wonende mensen met een migratieachtergrond.’

Aan de Kanttekening vertelde De Lange eerder dat FvD een duidelijke ideologische verschuiving heeft doorgemaakt. ‘Steeds meer wetenschappers classificeren FvD als extreemrechts, niet langer als radicaal rechts’, zei ze toen. ‘Dat heeft te maken met hun discours, hun omgang met de democratische instituties en hun banden met extreemrechtse buitenparlementaire groepen.’

Forum voor Democratie wijst de kritiek van de hand. Tijdelijk fractievoorzitter Ralf Dekker (Lidewij de Vos is met zwangerschapsverlof) noemt de kritiek van AIVD en NCTV ‘een beetje criminaliserend’. Volgens hem zijn ‘remigratie en omvolking normale woorden’ en heeft zijn partij daar ‘legitieme politieke standpunten’ over, zo vertelt hij aan NOS.

Kamervoorzitter Thom van Campen ten slotte zegt geen woorden te willen verbieden. Hij benadrukt het belang van debat over de betekenis van dergelijke termen.

Opnieuw valt de Turkse politie een nieuwszender binnen: het licht gaat langzaam uit

0

Dus, weer een stap in de duisternis aan de zuidoostelijke flank van Europa: bij zonsopgang op dinsdag 17 november viel de politie Sözcü TV binnen. Tegen de tijd dat Turkije wakker werd, was de zender uit de lucht en had een door de staat aangestelde bewindvoerder zowel de omroep als de website overgenomen. Vier leidinggevenden werden vastgehouden. Kijkers kregen een muziekdocumentaire te zien waar voorheen het nieuws was. De presentator van het ochtendprogramma werd de toegang tot het gebouw, dat was omringd door politievoertuigen, ontzegd.

De juridische achtergrond is een bijna tien jaar oude zaak over vermeende banden tussen eigenaar Burak Akbay en het Gülen-netwerk. Maar, zoals bij talloze zaken in het huidige Turkije, is dit slechts een voorwendsel. Sözcü is de tweede grote oppositiegezinde zender die in een maand tijd valt; Halk TV, een ander populair nieuwskanaal, werd in oktober binnengevallen en onder bewind gesteld. Deze twee waren de laatste grote oppositiegezinde zenders die kritische geluiden een podium boden. Het patroon is duidelijk: sinds 2022 zijn zes nieuwszenders in beslag genomen, waaronder Flash TV en Habertürk.

De werkelijke reden voor het ingrijpen is — u raadt het al — de realiteit die zich opdringt en het nieuws dat verteld moet worden om een steeds onrustiger publiek te informeren. Wat de inbeslagname van de twee zenders uitlokte, was een zich ontwikkelend verhaal.

Hier is een tijdlijn. 15 september: een enorm fraude-schandaal met fondsen — ongeveer 18 miljard euro die naar verluidt door de ‘nomenklatoera’ [namenlijst] rond president Erdogan is weggesluisd — barst los. 30 september: het populaire online platform T24 wordt geblokkeerd. 14 oktober: een bewindvoerder wordt aangesteld bij Halk TV. Ook in september-oktober: toegangsblokkades treffen de nieuwssites Kısa Dalga, soL Haber, Mezopotamya Agency en Evrensel, plus bijna 2.500 X-accounts van journalisten, academici, ngo’s en, ironisch genoeg, zelfs media-censuurwaakhonden. Medio 2025 was het aantal geblokkeerde websites in Turkije de 1,3 miljoen gepasseerd.

We staan voor een nieuwe drempel naar de duisternis. Het regime is druk bezig een systeem op te bouwen dat een dikke muur optrekt tussen de feiten en het publiek.

Televisie is het strijdtoneel waar deze strijd in Turkije wordt beslecht. UNESCO-cijfers tonen aan dat televisie met ongeveer 80 procent het populairste medium blijft in de imploderende mediasector van Turkije. Reuters merkt op dat oppositiekranten overleven, maar hun bereik is veel kleiner dan dat van televisie en online nieuws. De krant van Sözcü werd ditmaal gespaard. In de ogen van het regime is die van geen belang.

Het regime is vastbesloten de duimschroeven tot het einde aan te draaien

Niets hiervan begon vandaag of, zeg, twee jaar geleden. In 2013 ontstond de breuk tussen Erdogan en de Gülen-beweging, en werd de Zaman Media Group, die steeds kritischer werd, een doelwit. In 2015-2016 werden de media-outlets van de Ipek Group na een dramatische politie-inval gesloten. De overheidsdruk op de machtige Dogan Media Group werd ook onhoudbaar en de familie Dogan werd uiteindelijk gedwongen al haar bezittingen te verkopen aan een ondernemersfamilie die bekend staat als een vazal van het regime.

Daarna kwam de mislukte coup van juli 2016. Een enkel nooddecreet beval de sluiting van 131 outlets uit het hele politieke spectrum, waaronder drie persbureaus, 16 tv-zenders, 23 radiostations en 45 kranten. Latere noodmaatregelen brachten het totaal op bijna 200 gesloten outlets per decreet. In september 2016 werden 23 pro-Koerdische tv- en radiostations gesloten.

Verslaggevers Zonder Grenzen (RSF) schat dat ongeveer 95 procent van de nationale media nu onder overheidscontrole staat. Hun laatste wereldwijde index plaatst Turkije in 2026 op de 163e plaats.

Het onderzoek van het Reuters Institute uit 2026 rapporteerde een wekelijks offline nieuwsbereik van 24 procent voor Halk TV en 23 procent voor Sözcü TV. Na Halk TV en Sözcü blijft het terrein over aan twee kleine oppositiezenders, KRT en Koza. Het valt nog te bezien of zij de middelen hebben om te overleven — en ze riskeren hetzelfde lot als ze ‘luid’ en populair worden.

Dit zijn de feiten: de Turkse media worden verstikt en het regime is vastbesloten de duimschroeven tot het einde aan te draaien; om zowel de vrijheid als het pluralisme van de media te verdrinken. Toch blijft één ding hardnekkig: het verhaal, de waarheid die verteld moet worden.

De bondgenoten van Turkije hebben er lang voor gekozen de andere kant op te kijken, wat de vraag oproept: heeft Europa een nieuw China, Iran of Rusland aan zijn achterdeur nodig?

Edward Said: Between Worlds | ‘Wat ik mis, is begrip voor de omvang van het Palestijnse lijden’

0

Recensie | De Palestijnen zijn het slachtoffer van het slachtoffer, zei de invloedrijke denker Edward Said. Een nieuwe documentaire op IDFA belicht zijn leven en strijd voor de Palestijnse zaak.

De kaartjes voor Edward Said: Between Worlds zijn bijna uitverkocht. Niet verwonderlijk, want het is een bijzondere documentaire die te zien is op het IDFA, dat nog tot 22 november in Amsterdam plaatsvindt. Net als NAZA, dat gaat over de misdaden van het Israëlische leger, biedt de film een indringende en verhelderende blik op Palestina.

Ditmaal staat het Palestina van vóór de grootschalige verwoesting van Gaza centraal, gezien door de ogen van de Palestijns-Amerikaanse denker Edward Said (1935–2003). Geboren in Jeruzalem, groeit hij uit tot een invloedrijke hoogleraar Engelse literatuur aan Columbia University in New York, die wereldberoemd wordt door zijn scherpe kritiek op de westerse beeldvorming over de Arabische wereld en zijn inzet voor de Palestijnse zaak.

De documentaire van de Amerikaanse regisseur Maiken Baird zit vol bijzonder archiefmateriaal. Zeldzame foto’s en filmopnamen uit het begin van de vorige eeuw tonen het Palestina dat wij niet hebben gekend: Palestijnse families wandelend in een park, mannen op een terras, een vrouw die brood bakt. Maar ook vertrouwde beelden komen voorbij, van stenengooiende Palestijnse jongens tot de ondertekening van de Oslo-akkoorden in 1993, op het gazon van het Witte Huis. Said moest overigens weinig van die akkoorden hebben, maar daarover later meer. Samen schetsen de beelden de geschiedenis van Palestina gedurende een groot deel van de twintigste eeuw.

Bloedbad in Deir Yassin

Said, een jongetje met een opvallend zachte blik, groeit op met twee zussen, een liefdevolle moeder en een veeleisende vader, die een succesvol zakenman in kantoorbenodigdheden is. Het gezin woont in een prachtige stadsvilla in een welgestelde Arabische buitenwijk van West-Jeruzalem.

Maar de spanningen tussen de Joden, Palestijnen en de Britten, die het mandaatgebied Palestina besturen, lopen op. In 1946 ziet Edward vanuit huis de ingestorte delen van het King David Hotel, waar de Britten kantoren hebben. Ze zijn opgeblazen door de Joodse terreurorganisatie Irgun in de strijd voor een eigen Joodse staat.

In april 1948 hoort Said zijn tante en nicht praten over het bloedbad in Deir Yassin, een dorp net buiten Jeruzalem. Joodse strijders zijn het dorp binnengevallen, hebben er 250 mensen gedood en vrouwen naakt door de straten van Tel Aviv gevoerd, vertelt Said. Het was een waarschuwing aan de Arabische bevolking: dit stond hun te wachten als ze in de weg stonden.

Het bloedbad maakt deel uit van de Nakba, de catastrofe, waarbij in 1948 418 Palestijnse dorpen werden vernietigd. Meer dan 700.000 Palestijnen sloegen op de vlucht of werden verdreven. Ruim een maand na Deir Yassin, op 14 mei 1948, roept David Ben-Gurion de staat Israël uit.

De gebeurtenissen hebben een grote invloed op het gezin Said. Met zijn ouders en zussen vlucht de jonge Edward naar Caïro om nooit meer terug te keren. Later wordt hij naar een Engelse kostschool in de Verenigde Staten gestuurd, Princeton en Harvard volgen. Uiteindelijk wordt hij hoogleraar Engelse literatuur aan Columbia University in New York.

Alle elementen van een wonder

Ondanks deze heftige ervaringen blijft Said tot 1967 vrijwel apolitiek, zo zegt hij zelf. Dat verandert met het uitbreken van de Zesdaagse Oorlog, als Israël de Gazastrook en de Westelijke Jordaanoever bezet en de Sinaï en de Golanhoogten verovert.

Tot zijn ontsteltenis ziet hij hoe de Amerikanen zich massaal achter Israël scharen. Er blijkt een dominant verhaal te bestaan waarin Joden en Israëliërs worden voorgesteld als democratische, pionierende witte mensen – mensen die op hen lijken – terwijl Arabieren worden afgeschilderd als fanatiek, gewelddadig en laf.

‘Een verbrijzelde gemeenschap van mensen die in het Westen eeuwenlang waren onderdrukt’

Over Palestina bestaan vastomlijnde ideeën. Dat is een lege woestijn die wacht om tot bloei te komen. De bewoners zijn slechts onbeduidende nomaden.

Said wil begrijpen wat het zionisme nou zo aantrekkelijk maakt voor westerlingen. Hij ziet dat de nieuwe Joodse bewoners van Israël behoren tot ‘een verbrijzelde gemeenschap van mensen die in het Westen eeuwenlang waren onderdrukt en mishandeld en zich hebben verenigd tot een krachtige beweging’. Dat is het: het heeft alle elementen van een feniks die uit zijn as herrijst.

De aantrekkingskracht lijkt ook op dat van een ander geliefd land, Amerika. Dat heeft een soortgelijke ontstaansmythe: mensen die naar een nieuw land verhuizen om daar een samenleving op te bouwen. Het heeft alle elementen van een wonder.

Een flard van een interview met de Israëlische generaal Moshe Dayan, met zijn kenmerkende ooglapje, komt voorbij. Hij stelt dat het niet de bedoeling is om grote aantallen Arabieren die op het grondgebied wonen, op te nemen in de samenleving. Economisch zou dat kunnen, zegt hij, maar het past niet bij de doelen voor de toekomst. Het zou van Israël een binationale staat maken, een Arabisch-Joodse staat. Terwijl men juist een Joodse staat wil, ‘zoals de Fransen een Franse staat willen’.

Westerse beeldvorming over het Oosten

Er volgt een periode in het leven van Said waarin hij opnieuw kennismaakt met zijn Arabische roots. Hij trouwt met een vrouw die ook uit het Midden-Oosten afkomstig is, reist naar Beiroet, ontmoet er de Palestijnse beweging en verdiept zich in de Arabische cultuur.

Gaandeweg wordt hij zich steeds bewuster van de kloof tussen wat Arabieren zelf zeggen en wat westerlingen over hen vertellen.

Aan de Nederlandse journalist Michael Zeeman (1958-2009), die net als collega Anil Ramdas (1958-2012) verrassend in de documentaire opduikt, vertelt Said over zijn beroemde boek Oriëntalisme, waarin hij de westerse beeldvorming over het Oosten analyseert.

Er bestaat een groter denksysteem, legt Said uit, waarin wordt gedacht dat de oosterse geest anders is en niet in staat is de westerse logica te begrijpen.

Er volgen schokkende moorden, zoals die op PLO-leider Kamal Nasser, die streeft naar een Palestijnse staat waarin Palestijnen en Joden vreedzaam kunnen samenleven. Hij wordt op 10 april 1973 in zijn appartement in Beiroet vermoord door Israëlische agenten. Said had de avond met hem doorgebracht.

‘We zijn het slachtoffer van het slachtoffer’

Ook de Palestijnse vrijheidsstrijders schuwen het geweld niet. Eind jaren zestig worden vliegtuigen gekaapt. Er volgt een bloedbad op het vliegveld van Lod in 1972, gepleegd door leden van het Japanse Rode Leger, dat samenwerkt met een Palestijnse organisatie. Daarbij vinden 26 mensen de dood. Enkele maanden later komen elf Israëlische teamleden om het leven tijdens de Olympische Spelen in München, na een gijzeling door de Palestijnse organisatie Zwarte September.

Said verwerpt deze wreedheden, maar zegt veel meer aangeslagen te zijn door het Israëlische geweld, dat volgens hem omvangrijker is. ‘Alle vernederingen die de Joden in het verleden hebben meegemaakt, worden nu op ons toegepast. We zijn het slachtoffer van het slachtoffer’, zegt Said.

Het woord ‘terrorist’

Said ziet dat de Israëlische autoriteiten stelselmatig het woord ‘terrorist’ gebruiken in plaats van ‘Palestijn’. Volgens Said is dat een narratieve draai om de vijand zijn identiteit en de zaak waarvoor hij strijdt te ontnemen.

Edward Said spreekt met Palestijnse jongens. Beeld: stil uit Edward Said: Between Worlds

Er volgen beelden van de Gazastrook en de Westelijke Jordaanoever in 1987, van bezetting, onteigening van Palestijnse gronden, vernietiging van olijfbomen om plaats te maken voor wegen en de herinrichting van de Westelijke Jordaanoever. Volgens Said volgt dit het patroon van het klassieke kolonialisme.

De woede op de Westelijke Jordaanoever laait op. De Palestijnen noemen hun opstand de intifada. Die groeit uit tot een grote volksbeweging die streeft naar de oprichting van een Palestijnse staat.

Palestijnse huissleutels

Ondertussen gebeurt ook het een en ander in het leven van Said zelf. In 1991 krijgt hij de diagnose leukemie. Een jaar later neemt hij zijn kinderen mee naar Palestina, waar ze nog nooit zijn geweest. Ook bezoeken ze zijn ouderlijk huis in West-Jeruzalem, dat inmiddels dienstdoet als kantoor van een extremistische christelijke organisatie.

Jeruzalem is totaal veranderd en ook in Safed, waar de familie van zijn moeder deels vandaan kwam, wonen geen Palestijnen meer. Maar Jaffa is een Palestijnse stad gebleven. De overblijfselen van het oude Palestina zijn er nog altijd. Said ontmoet oudere Palestijnen die de sleutels van de huizen die ze zijn ontvlucht nog steeds bewaren, hoewel er nu waarschijnlijk Israëliërs in wonen of de huizen zijn afgebroken. ‘Het geheugen is een zeer krachtig instrument om identiteit te behouden. Het is een bolwerk tegen historische uitwissing’, zegt hij.

In 1993 worden de Oslo-akkoorden gesloten in de tuin van het Witte Huis. De Palestijnen krijgen in de Gazastrook en de stad Jericho op de Westelijke Jordaanoever beperkt zelfbestuur. Yitzhak Rabin, de premier van Israël, en PLO-leider Yasser Arafat schudden elkaar de hand. In het Westen wordt het akkoord gezien als de grootste gebeurtenis sinds de val van de Berlijnse Muur. Maar de Palestijnen zijn niet euforisch. Said evenmin.

‘Hij doodde de geest van de intifada en de geest van het verzet’

Volgens Said dwingt het akkoord de Palestijnen ertoe voor onbepaalde tijd ondergeschikt te blijven aan Israël. ‘Arafat stemde in met de voorwaarden van de Israëliërs. Hij doodde de geest van de intifada en de geest van het verzet’, zegt hij.

In de documentaire zijn ook snippers te zien uit verhitte debatten over de Palestijnse zaak. Dat blijkt niet zijn sterkste kant. Said laat zijn tegenstanders niet altijd uitpraten en wordt emotioneel, waardoor zijn inbreng aan impact verliest.

‘Samen als gelijken leven’

In 2002 blikt Said terug op zijn ideeën over een oplossing voor het conflict. Hij blijkt van gedachten veranderd. ‘Ik geloofde lange tijd dat je het land kon verdelen, maar dat brengt alleen maar meer problemen met zich mee.’ Hij komt tot de conclusie dat ‘de enige oplossing is dat ze samen als gelijken leven in één staat. Het alternatief is bloedvergieten op een schaal die niemand zich kan veroorloven.’

Vrede tussen Israëliërs en Palestijnen is volgens hem alleen mogelijk als beide volken begrip krijgen voor elkaars geschiedenis.

Best schokkend is het fragment uit een interview dat Said ter gelegenheid van het verschijnen van zijn biografie aan de Israëlische televisie geeft. De interviewer vraagt de doodzieke Said: ‘Denkt u dat u een oplossing voor het Palestijnse probleem zult meemaken, een Palestijnse staat, een betere toekomst voor uw volk?’ Het is een harteloze en cynische vraag.

‘Wat ik mis in Israël, is enig begrip voor de omvang van het lijden van de Palestijnen’, had Said juist daarvoor gezegd. ‘De dag waarop een hoge Israëlische leider een echt gebaar maakt, zoals dat ook in Zuid-Afrika is gebeurd, en zegt: “We begrijpen het.”’

Dat besef lijkt de interviewer niet te hebben en het lijkt ook nu verder weg dan ooit.

Turkse politie valt oppositiezender Sözcü TV binnen

0

Opnieuw hebben de Turkse autoriteiten een onafhankelijk televisiestation overgenomen, zo meldt het Franse persbureau AFP. Het linkse oppositiekanaal Sözcü TV is binnengevallen door de politie en vervolgens overgenomen door een zogenoemde curator. Daarbij lijkt de gelijkschakeling van de Turkse journalistiek bijna compleet.

Turkse politie-eenheden zijn vannacht het kantoor van Sözcü TV binnengevallen. Daarbij werd meteen een curator aangesteld, hetgeen betekent dat de Turkse staat het mediaplatform overneemt.

Het is niet de eerste keer. Vorige maand gebeurde precies hetzelfde met Halk TV, eveneens een links, seculier oppositiekanaal.

Mensenrechtenactivisten protesteren op sociale media, maar tevergeefs. Want ondanks het feit dat de rechter concludeerde dat Sözcü TV geen strafbare grenzen had overschreden nam de Turkse staat de zender alsnog over.

Interessant is dat de pro-Koerdische partij DEM, die verwikkeld is in een vredesproces met de Turkse staat, ook luidkeels protesteerde tegen de verdere muilkorving van de media. ‘Genoeg is genoeg, een door de staat aangestelde curator mag nooit als een normale vorm van bestuur worden gezien’, aldus co-voorzitter Tulay Hatimogullari op X.

Turkije staat op de 163ste plek van de persvrijheidsindex van Reporters Without Borders.

Een korte geschiedenis van Erdogans relatie met de media

Een van de meest spraakmakende aanvallen op de vrije media onder het bewind van president Recep Tayyip Erdogan vond plaats in 2016, na de mislukte staatsgreep. Onder het mom van de noodtoestand werden tientallen mediabedrijven gesloten, waaronder kranten, televisiezenders en persbureaus, en belandden talloze journalisten achter de tralies.

De repressie begon echter al eerder. In 2013 werd de kritische krant Radikal onder druk gezet en verdwenen verschillende journalisten bij grote mediabedrijven, nadat zij kritisch hadden bericht over de protesten in het Gezipark. In 2015 nam de Turkse staat de controle over de mediagroep Koza Ipek over, waaronder de kritische krant Bugün en televisiezender Kanaltürk. Datzelfde jaar werden de redactiekantoren van Cumhuriyet doelwit van justitieel onderzoek en werden hoofdredacteur Can Dündar, die later naar Duitsland zou vluchten, en journalist Erdem Gül gearresteerd wegens hun berichtgeving over Turkse wapenleveranties aan Syrische rebellen.

Een ander symbolisch dieptepunt was de overname van de krant Zaman in maart 2016. De politie viel het gebouw binnen, gebruikte traangas tegen demonstranten en nam de redactionele leiding over. De krant, die voorheen kritisch tegenover Erdogan stond, verscheen vervolgens met een uitgesproken pro-regeringskoers. Ook de Koerdische pers werd zwaar getroffen: onder meer de krant Özgür Gündem werd gesloten en journalisten werden vervolgd wegens vermeende banden met de PKK.

De censuur van het Erdogan-regime beperkte zich overigens niet tot traditionele media: in 2014 werd Twitter tijdelijk geblokkeerd en in 2017 volgde een blokkade van Wikipedia, die pas na drie jaar werd opgeheven. De beroemdste Turkse journalisten zijn gevlucht, effectief de mond gesnoerd via autocensuur of in de gevangenis.

Nederland sluit deal met Rwanda over uitzendcentrum, maar of het er komt is onzeker

0

Nederland gaat samenwerken met Duitsland, Oostenrijk, Denemarken en Griekenland om uitgeprocedeerde asielzoekers onder te brengen in een uitzetcentrum in Rwanda. Dat hebben de vijf landen maandag bekendgemaakt tijdens een migratieconferentie in Wenen.

Het plan is bedoeld voor mensen die hun volledige asielprocedure hebben doorlopen en geen recht hebben op verblijf in Nederland, maar niet kunnen of willen terugkeren naar hun land van herkomst. In Rwanda zouden zij tijdelijk worden opgevangen in een open opvanglocatie. Ze krijgen daar een verblijfsvergunning en toegang tot onder meer onderwijs, gezondheidszorg en de arbeidsmarkt, legden de ministers van de landen uit tijdens een persconferentie.

Het centrum krijgt aanvankelijk honderd plekken. Nederland wil in eerste instantie alleen alleenstaande volwassen mannen naar Rwanda sturen. Minderjarigen en gezinnen vallen buiten de plannen. De vijf landen verwachten volgend jaar al enkele tientallen mensen te kunnen overbrengen, zo meldt NOS.

Het is de eerste officiële bekendmaking van de samenwerking met Rwanda, hoewel al enkele maanden werd gespeculeerd dat er besprekingen plaatsvonden. Europarlementariërs Tineke Strik (Pro) en Anna Strolenberg (Volt) bezochten zowel Rwanda als Oeganda in september dit jaar om alvast polshoogte te nemen.

Daarbij concludeerden ze dat er sprake is van een goed systeem en draagvlak vanuit de maatschappij, maar dat dit kan veranderen wanneer er nog meer vluchtelingen bijkomen vanuit Europese landen. Bovendien is er steeds minder westerse financiering beschikbaar voor opvang in de regio, terwijl deze wel nodig is, stelden ze. Volgens de UNHCR, hulporganisatie van de Verenigde Naties, in Rwanda zijn de gezondheidszorg, het voedsel en de sanitaire voorzieningen daardoor beperkt.

De Rwandese minister van Binnenlandse Zaken Vincent Biruta sprak dinsdag op het migratiecongres in Wenen. ‘We hebben ruimte voor meer migranten en we geloven dat zij van toegevoegde waarde zullen zijn voor onze economie’, zei hij. ‘Ze zullen deelnemen aan programma’s om goed te kunnen integreren en ze mogen gelijk aan het werk, waardoor ze een bijdrage zullen leveren aan de economie.’

Desondanks verwacht de minister dat het merendeel van de migranten die binnen deze regeling terechtkomen niet zullen blijven. ‘We denken dat het grootste deel terug zal keren naar hun land van herkomst, omdat ze hoopten op een beter leven in Europa. De mensen die niet terug willen of kunnen, zullen we opnemen in onze maatschappij.’

De deal tussen de vijf lidstaten en Rwanda zou betekenen dat er Europees geld beschikbaar komt, maar het is niet duidelijk of dit verder reikt dan de financiering van de opvang. Rwanda wil wel economische steun ontvangen, maar wat er precies is afgesproken, werd tijdens het persmoment in Wenen niet bekend.

Biruta gaf aan dat hij hoopt op financiële ondersteuning bij het uitrollen van de programma’s die de regering voor ogen heeft. ‘Deze programma’s zijn niet alleen ten bate van de migranten, maar ook van de Rwandese bevolking’, antwoordde hij op een vraag vanuit het publiek waarom Rwanda dit zou willen.

Mensenrechtenschendingen

Terwijl hoogwaardigheidsbekleders in de zaal het nieuws brachten, lieten buiten de muren honderden demonstranten blijken het niet eens te zijn met de Rwandadeal. Het plan roept vragen op over de waarborging van mensenrechten. De Rwandese regering staat bekend als repressief, van vrijheid van meningsuiting zou geen sprake zijn.

Volgens de vijf Europese landen moet de bescherming van mensenrechten volgen uit de individuele afspraken die gemaakt zullen worden met Rwanda. Tijdens een commissiedebat in september zei minister van Asiel en Migratie Bart van den Brink hierover: ‘Er zit een juridische verankering in de Europese terugkeerverordening. Als wij afspraken maken met een land, zal in die overeenkomst geborgd zijn dat dit mogelijk is volgens het internationaal recht. Als er overdrachten plaatsvinden vanuit Nederland, zullen die altijd geborgd moeten worden binnen de Nederlandse rechtsstaat.’

Volgens advocaat Lisa-Marie Komp van Prakken d‘Oliveira gaat die vlieger niet helemaal op. In de Europese terugkeerverordening staat niet alleen ‘dat dit mag’, maar dat het onder voorwaarden mag. Eén van die voorwaarden is dat het land waarmee de overeenkomst gesloten wordt, een land is waar mensenrechten in acht worden genomen. Het is nog maar de vraag of een overeenkomst met Rwanda aan die voorwaarde voldoet.’

De hamvraag is dan ook wat er gebeurt als iemand inderdaad naar Rwanda wordt uitgezet, vervolgt ze. ‘Hoe zorg je ervoor dat daar geen mensenrechten worden geschonden? Hoe controleer je dat en welke stappen onderneem je als het niet goed gaat? Dat staat niet in de terugkeerverordening, terwijl het wel echt een minimumvoorwaarde zou moeten zijn.’

Ondersteuning in Rwanda

Daar ligt volgens minister van den Brink een rol voor de International Organisation for Migration (IOM). Dit aan het VN-gelieerde agentschap heeft inmiddels een verzoek van Rwanda ontvangen voor operationele ondersteuning in het kader van de voorgestelde EU-terugkeerhubs, zegt het in een reactie. Dit verzoek is een belangrijke vereiste om een rol in het land te mogen spelen, maar ook de garantie dat er toereikende waarborgen aanwezig zijn, is een voorwaarde, legt een woordvoerder uit.

‘Na beoordeling van dit verzoek heeft de IOM aangegeven dat zij in beginsel steun kan verlenen, mits haar mandaat en de internationale normen kunnen worden nageleefd.’ De rol van de IOM zou betrekking hebben op praktische ondersteuning als de migranten zijn aangekomen in Rwanda, gaat hij verder. ‘Zoals gezondheidszorg, geestelijke gezondheidszorg en psychosociale ondersteuning, informatie en begeleiding, beschermingsscreening en doorverwijzing, evenals ondersteuning bij de toegang tot de lokale arbeidsmarkt voor degenen die lokaal integreren.’

Volgens Komp zal het lastig zijn voor uitgezette migranten om hun recht te halen als ze eenmaal in Rwanda zijn. Ze weten vaak niet bij wie ze moeten zijn of wat hun rechten zijn. Bovendien is niet duidelijk in hoeverre Nederland verantwoordelijk is voor de mensen die het uitzet, als ze eenmaal over de grens zijn. Het feit dat Europese wetgeving het lidstaten mogelijk maakt om naar eigen goeddunken afspraken te maken, is wat haar betreft niet voldoende. Als een centrum in Rwanda wordt betaald door de EU en de terugkeerhub er komt op verzoek van de EU, heeft het een verantwoordelijkheid.’

‘Niet verrast’

De Rwandese minister is overigens niet verrast door de kritiek op de mensenrechtensituatie in Rwanda. ‘Het is makkelijk om kritiek te leveren, maar welk ander land heeft zich aangeboden om iets te doen aan de situatie van migranten die vastzitten in Libië?’ Hiermee doelt Biruta op het Emergency Transit Center dat in 2017 werd opgericht. Migranten worden uit Libië naar dit centrum gebracht voor een menswaardig asielproces. ‘Van de 3097 migranten die we hier hebben gehad, zijn er inmiddels 2600 hervestigd.’

Hoewel dit programma door de EU wordt beschouwd als een succes, werden eerdere pogingen vanuit de VK om een terugkeerhub in Rwanda te vestigen door de rechter afgeblazen. Er waren onvoldoende waarborgen dat mensenrechten in Rwanda werden  beschermd, was zijn oordeel.

‘De overeenkomst met de VK werkte inderdaad niet’, erkent Biruta. ‘Maar het heeft ons wel geholpen het asielsysteem te verbeteren.’ Volgens de minister worden in zijn land mensenrechten wel beschermd, ‘vooral als het gaat om vluchtelingen die naar Rwanda komen’. ‘Ons integratiebeleid is een van de meest progressieve. De kwestie van illegale migratie zorgt altijd voor spanning. Maar dat is geen reden om een land dat bijdraagt aan oplossingen af te schilderen als een ongeschikt land om migranten op te vangen. We staan altijd open voor verbeteringen, ook bij een nieuwe overeenkomst’, aldus de minister.

Rechtszaken

Op de persconferentie in Wenen vertelden de kopgroeplanden gisteren dat voor iedere migrant afzonderlijk wordt beoordeeld of diens veiligheid in Rwanda kan worden gegarandeerd. De kans is echter groot dat migranten die dit besluit in Nederland aan de rechter voorleggen, voorlopig niet zullen vertrekken, geloven juristen. Er zullen rechtszaken volgen, was ook de conclusie na de eerder geopperde Oegandadeal. Sommigen denken dat er zoveel rechtszaken zullen volgen dat het plan niet van de grond komt.

De overeenkomst tussen de EU en Rwanda moet begin volgend jaar officieel worden vastgelegd.

Lees verder:
Tineke Strik kritisch over uitzetdeals: ‘Rwanda is nog repressiever dan Oeganda’ – de Kanttekening

Aangifte tegen docent Universiteit Maastricht wegens vermeende smaad, laster en doxing

0

De Palestijnse student Hussein Issa (22) uit Gaza heeft aangifte gedaan tegen universitair docent en historica Amanda Kluveld van Maastricht University. Volgens zijn advocaten Willem Jebbink en Daan Gaasbeek heeft Kluveld zich schuldig gemaakt aan smaad, laster en doxing, door Issa publiekelijk te associëren met de Hamas-aanval van 7 oktober 2023 en persoonlijke gegevens over hem te verspreiden.

De zaak volgt op maandenlange ophef rond Issa. Eind september ging een video rond, waarin hij beelden van de Hamas-aanval van 7 oktober bekeek. Op sociale media werd vervolgens door Kluveld gesuggereerd dat hij zelf aan de aanval had deelgenomen. Issa zou ‘this is me’ hebben gezegd. Maar in werkelijkheid zei hij ‘tasheshny’, wat Levantijns-Arabisch is voor ‘haal mij hier weg’.

De beelden, met de verkeerde interpretatie van Issa’s woorden, leidden tot grote onrust in Maastricht, ook onder Joodse en Israëlische studenten. De historica Amanda Kluveld, die zich al langer uitgesproken achter Israël schaart, deelde deze onjuiste interpretatie van de video als eerste.

De ophef kreeg landelijke politieke gevolgen. Rechtse partijen stelden Kamervragen en de Universiteit Maastricht schorste Issa tijdelijk van zijn studie. Later concludeerde het Openbaar Ministerie echter dat er geen aanwijzingen waren dat Issa betrokken was geweest bij de aanval van 7 oktober. Strafvervolging bleef uit.

Volgens advocaat Daan Gaasbeek had dat voor Kluveld aanleiding moeten zijn om haar beschuldigingen in te trekken. ‘Zij heeft hem impliciet een terrorist genoemd door te stellen dat hij heeft deelgenomen aan de aanslag van 7 oktober’, zegt Gaasbeek. ‘Dat kwalificeren wij als smaad. Vervolgens is zij volgens ons hardnekkig doorgegaan met dergelijke beschuldigingen, terwijl overduidelijk was dat daarvoor geen bewijs bestond. Dat maakt het in onze ogen laster.’

Naast smaad en laster verwijten de advocaten Kluveld ook doxing. De docente heeft informatie openbaar gemaakt die onderdeel was van Issa’s toelatingsprocedure aan de universiteit. ‘Kluveld heeft het certificaat van een taalcursus Engels van onze cliënt gepubliceerd’, zegt Gaasbeek. ‘Dat certificaat maakte deel uit van zijn toelatingsdossier. Volgens Kluveld trekt dit certificaat in twijfel, omdat hij gebrekkig Engels zou spreken. Verder heeft ze taal verspreid over familieleden van de cliënt. Ze beweerde dat zij Hamas-strijders zouden zijn. Ten slotte heeft ze ook het Instagram-account van Issa herleidbaar gemaakt. Dit had verstrekkende gevolgen voor onze cliënt, die veel bedreigingen ontving. Onder berichten verschenen reacties met teksten als: ‘De Mossad komt je halen.’

Wat is het doel van de aangifte? ‘Wij hebben het Openbaar Ministerie gevraagd onderzoek te doen en tot vervolging over te gaan’, zegt Gaasbeek. ‘Uiteindelijk is het aan het OM om te beoordelen welke strafrechtelijke stappen passend zijn.’ Jebbink benadrukt dat een eventuele sanctie vooral een normstellend karakter moet hebben. ‘Het gaat ons om het signaal dat dergelijk gedrag niet door de beugel kan. Wij hopen op een sanctie die voorkomt dat dit opnieuw gebeurt. Persoonlijk zie ik dan eerder een werkstraf voor me dan een geldboete.’

Of de zaak inhoudelijk zal worden behandeld door een rechter is nog onduidelijk. Volgens de advocaten hebben zij nog geen reactie van het Openbaar Ministerie ontvangen. ‘Onze wens is dat het OM de politie de opdracht geeft om een onderzoek in te stellen’, zegt Jebbink. ‘Pas daarna kan het OM besluiten of vervolging haalbaar is. Maar het kan ook zijn dat het OM kiest voor een strafbeschikking, bijvoorbeeld een boete, zonder dat de zaak voor de rechter komt.’

Over de kans van slagen willen de advocaten zich niet uitlaten. ‘Dat blijft koffiedik kijken’, zegt Jebbink. ‘Wij hopen vooral dat de officier van justitie de zaak serieus oppakt en grondig laat onderzoeken.’

Wat is ten slotte de status van de aangifte die Kluveld eerder zelf tegen Issa heeft gedaan? Kluveld zei zich door de student geïntimideerd te voelen en had dit aangekaart bij WetenschapVeilig en Maastricht University, waarop de laatste officieel aangifte tegen Issa deed. ‘Van die aangifte weten we weinig, alleen wat we hierover in de media hebben gelezen en gehoord’, antwoordt Gaasbeek. ‘Onze cliënt heeft geen politiebezoek gehad.’