Islamitische basisscholen bereiden leerlingen voor op een diverse samenleving. Dat blijkt uit onderzoek van Jamal Ahajjaj, die keek hoe leerkrachten omgaan met gevoelige onderwerpen in de klas.
De scholen staan al jaren onder publieke en politieke aandacht, vooral als het gaat om integratie en het overdragen van democratische waarden. Discussies hierover zijn vaak gebaseerd op incidenten, terwijl er weinig bekend is over de dagelijkse onderwijspraktijk.
Ahajjaj bezocht verschillende scholen, woonde lessen bij en sprak met docenten. Volgens hem laten die gesprekken en observaties zien dat burgerschap juist een duidelijke plek heeft in het onderwijs. ‘Mijn belangrijkste conclusie is dat docenten op islamitische scholen hun leerlingen leren zich voor te bereiden op de actieve deelname aan een samenleving die steeds diverser wordt, en dat zij niet per definitie een tegenstelling zien tussen de eisen waaraan burgerschapsonderwijs moet voldoen en islamitische overtuiging’, vertelt hij.
In de klas komen uiteenlopende onderwerpen aan bod, waaronder discriminatie, uitsluiting en maatschappelijke spanningen. Ook thema’s die gevoelig kunnen liggen, zoals homoseksualiteit of het dragen van een hoofddoek, worden besproken. Volgens Ahajjaj is het belangrijk dat deze onderwerpen besproken kunnen worden, zonder dat gesprekken verharden of leerlingen zich buitengesloten voelen.
‘De docenten zorgen hiervoor door leerlingen te leren hoe ze het met elkaar eens kunnen worden of oneens kunnen zijn en hoe ze daarbij naar anderen kunnen luisteren en respectvol in gesprek kunnen blijven. Religieuze overtuigingen en burgerschap leveren soms spanningen op, maar kunnen ook goed samengaan.’
Ahajjaj promoveert donderdag aan de Vrije Universiteit Amsterdam op zijn proefschrift Geloof in burgerschap: Burgerschapseducatie in islamitische basisscholen in Nederland.
