Over de toekomst van Ongehoord Nederland lijkt vandaag beslist te worden. Minister Rianne Letschert (Media) neemt vanmiddag haar definitieve besluit over de voorlopige erkenning van de omroep, nadat het Commissariaat voor de Media vorige week concludeerde dat ON niet meer voldoet aan de wettelijke eisen. De directe aanleiding is een recente online‑uitzending, waarin de omroep een fragment van Adolf Hitler toonde. Die uitzending leidde tot tientallen klachten.
In het gewraakte fragment, dat te zien was in het ON-programma Let’s Twist Again, bespraken – de inmiddels afgetreden – ON-hoofdredacteur Joost Niemöller en Raisa Blommestijn een redevoering van Hitler. In zijn speech fulmineerde de Führer tegen een vermeende internationale elite die volkeren zou ontwortelen. Terwijl hij nog aan het woord was riep iemand uit het publiek ‘Joden’.
In de ON-uitzending legde de presentatrice de gasten een stelling voor over een kosmopolitische elite die vijandig zou staan tegenover het gewone volk. Zowel Niemöller als Raisa Blommestijn stemden in met die stelling. Niemöller voegde daaraan toe dat Hitler dit heel goed verwoordde en dat bepaalde elementen uit diens denken volgens hem begrijpelijk waren, ondanks dat hij benadrukte het antisemitisme en de misdaden van het naziregime af te wijzen.
De NPO heeft de minister inmiddels officieel verzocht om de licentie in te trekken. Volgens de koepelorganisatie is er nu voldoende juridische grondslag om in te grijpen, zo bericht De Telegraaf. Dat is opvallend, want twee weken geleden schreef de NPO nog dat zij hiervoor geen juridische basis zag
De interpretatie van het juridisch kader is echter gewijzigd, schrijft de krant. In een nieuwe verklaring stelt de NPO: ‘Het structureel niet naleven van de Journalistieke Code kan wel indirect gevolgen hebben voor de onderlinge verhoudingen (…) en zo van invloed zijn op de samenwerking waarop de NPO moet toezien.’
Ook het Commissariaat voor de Media ziet een patroon van tekortschietende journalistieke kwaliteit. In de gewraakte Hitler‑uitzending spraken de inmiddels afgetreden hoofdredacteur Joost Niemöller en presentator Raisa Blommestijn instemmend over uitspraken van Adolf Hitler. Voor mediakenner Tina Nijkamp is de situatie helder: ‘De kans is groot dat het einde oefening is’, zo zegt ze tegen Omroep WNL.
Vanmiddag wordt duidelijk of Ongehoord Nederland uit het publieke bestel verdwijnen zal. ON-directeur Peter Vlemmix zegt een ‘voorgenomen’ uitspraak te verwachten, aldus NU.nl.
Als de minister de erkenning intrekt, verdwijnt ON niet meteen van de buis. De omroep kan naar de rechter stappen en vragen om het besluit voorlopig uit te stellen.
‘Ja, maar dit is heel lang geleden gebeurd’, ‘mijn voorouders waren horigen’, ‘de handelaren in Afrika moeten dan ook betalen’, ‘slavernij was toen wettelijk toegestaan, dus niet strafbaar’, ‘er is nu ook nog slavernij, laten we ons daarop richten’ of de mooiste: ‘Ja, maar dan gaan we failliet als land. Dat is economisch niet haalbaar.’
Goh, laat dat nou precies zijn wat er is gebeurd met Haïti.
Een land dat zichzelf heeft moeten vrijkopen en een schadevergoeding aan de Franse staat moest betalen om de plantage-eigenaren te compenseren voor het verlies van ‘hun eigendom’: de tot slaafgemaakten en de grond. Het land heeft, mede door de leningen die het daarvoor moest afsluiten, 122 jaar lang betaald. Geld dat ze niet konden stoppen in wegen, ziekenhuizen of onderwijs. In twee eeuwen misgelopen investeringen en opbrengsten kom je dan op de 15e plek van armste landen ter wereld.
Nederland heeft in 1863 bij het afschaffen van de slavernij de plantage-eigenaren geld gegeven. Dat noemen we een compensatie aan de verkeerde kant. En de tot slaafgemaakten moesten nog tien jaar doorwerken; de echte vrijheid was er pas in 1873.
De rekensom voor compensatie aan de goede kant, namelijk de benadeelden, de nazaten van de tot slaafgemaakten, is dus echt wel te maken. Als men dat zou willen.
Waar het onder andere om gaat bij herstel, is om de achterstand die mensen van Afrikaanse afkomst hebben op het gebied van vermogen, gezondheid, levensverwachting, sociaaleconomische status, plek in de samenleving en in de geschiedenis weg te werken.
En dat doe je niet met 200 miljoen vrijmaken of met de vlag hijsen op 1 juli, zoals ik al schreef in mijn column ‘Nederland moet nu in actie komen tegen racisme’.
De VN zegt het nu ook: er moet een nationaal actieplan komen voor herstelrecht dat actiegericht en tijdgebonden is. Een plan dat samen met mensen van Afrikaanse afkomst wordt opgesteld. Het actief tegengaan van racisme en discriminatie op alle niveaus, op alle gebieden. Het doel is om de opgebouwde achterstand weg te werken versus de opgebouwde voorsprong van anderen.
Die ouders hebben daar hard voor gewerkt, hoor ik zeggen
Een voorbeeld van die voorsprong is te vinden in wat je kunt erven. Kinderen van huiseigenaren erven gemiddeld € 368.000, terwijl huurders gemiddeld slechts € 18.000 voor hun kinderen nalaten. Die ouders hebben daar hard voor gewerkt, hoor ik zeggen. Ja, dat zal. Mijn familie heeft ook hard gewerkt. Tegen de stroom in.
Mijn oma en opa zijn in de jaren ’70 vanuit Suriname naar Nederland gekomen. Mijn moeder had de oversteek al in 1971 gemaakt. Twee mensen in de veertig, met goede papieren en werkervaring. Mijn oma was gediplomeerd juf en mijn opa hoofd bartender. Hij heeft in het gerenommeerde Palace Hotel in Paramaribo gewerkt. Er is een foto van hem en president Eisenhower waarop je hem de koffie ziet serveren.
Mijn opa Wilfred kon in Vlissingen gaan werken in de spoelkeuken van het ziekenhuis. In een van de laagste functies. Hij heeft er tot aan zijn pensioen gewerkt, hij was geliefd bij iedereen en werd uiteindelijk chef.
Mijn oma had een fantastisch handschrift, perfect Nederlands, statig en chique. Ze solliciteerde op de functie van administratief medewerker. Ze mocht op gesprek komen. De mensen zeiden meteen: we gaan u niet aannemen, maar we wilden zien wie deze brief had geschreven. Uiteindelijk heeft ze twee weken bij stomerij Edelweiss gewerkt. Toen de chef het in zijn hoofd had gehaald om tegen haar te schreeuwen, liet ze het strijkijzer op het goed staan en liep de deur uit. Ze heeft daarna nooit meer gewerkt, maar haar brieven hebben veel mensen aan een baan geholpen.
De komende decennia worden er miljarden aan erfenissen overgedragen aan de kinderen van de babyboomers. En dan zal de vermogensongelijkheid in onze samenleving nog groter worden. Zonder maatregelen van de overheid zal de doorwerking van het slavernijverleden dus alleen maar groter worden.
Een manier om herstelbetalingen en bijbehorende maatregelen te betalen, is om deze erfenisgolf te gebruiken door deze extra te belasten. We hoeven er niet failliet aan te gaan. We moeten alleen eerlijker verdelen om als natie te kunnen herstellen. Nu, met de begroting en Prinsjesdag in het verschiet, lijkt me dit het moment om actie te ondernemen. Moeten we het wel willen.
Acht moslimlanden veroordeelden zondag een Israëlisch plan om de Gazastrook etnisch te zuiveren van haar Palestijnse bevolking, zo schrijft The New Arab. De Israëlische minister Israel Katz en de extreemrechtse minister van Nationale Veiligheid Itamar Ben-Gvir hadden dit plan afgelopen week aangekondigd.
De acht landen – Saoedi-Arabië, Egypte, Jordanië, de Verenigde Arabische Emiraten, Qatar, Pakistan, Indonesië en Turkije – verklaarden dat de Israëlische plannen een door de Verenigde Staten voorgesteld vredesplan in de weg staan.
De Israëlische minister Katz zei vorige week woensdag dat Israël plannen had om Palestijnen uit Gaza te verdrijven, maar dat Israël wacht op Amerikaanse goedkeuring. Een dag later zei Ben-Gvir dat dit plan als oogmerk heeft om in het eerste jaar 250.000 Palestijnen uit Gaza te deporteren, gevolgd door de rest van de ongeveer twee miljoen inwoners van Gaza binnen zes jaar.
Gedwongen ontheemding van burgers in bezet gebied wordt beschouwd als oorlogsmisdaad in de Conventies van Genève, zo schrijft The New Arab. Ben-Gvir zei dat meerdere landen bereid zouden zijn de Palestijnen op te nemen, zonder die landen bij naam te noemen.
De ministers van Buitenlandse Zaken van de acht islamitische landen verklaarden het Israëlische plan ‘zeer sterk’ te veroordelen. Ze stelden dat het plan bedoeld was om Palestijnen te verdrijven van hun land. Zij waarschuwden voor ‘ernstige consequenties van het omzetten van oproepen tot gedwongen ontheemding in verklaard beleid of praktische maatregelen.’ De maatregelen zouden bovendien ingaan tegen ‘internationale pogingen om tot vrede te komen, zoals president Donald Trumps plan […] dat gedwongen ontheemding stellig afwijst.’
Israël houdt zich niet aan aan de afspraken van Trumps vredesplan en heeft het ‘staakt-het-vuren’ van oktober vorig jaar veelvuldig geschonden. Sinds oktober 2025 heeft Israël, volgens cijfers van het Ministerie van Volksgezondheid in Gaza, meer dan 1200 Palestijnen gedood in de Gazastrook.
De Verenigde Naties hebben gestemd voor een nieuwe wereldkaart, die de werkelijke grootte van werelddelen correct weergeeft. Dit meldt de Arabische nieuwszender Al Jazeera.
Aanvankelijk gebruikten de Verenigde Naties de Mercatorkaart. Op die kaart zijn Europa en Noord-Amerika groter weergegeven dan deze werelddelen in werkelijkheid zijn. De nieuwe kaart is daar een correctie op en beeldt Afrika op de juiste schaal af. De correctie op de zestiende-eeuwse kaart, voorgedragen door de Afrikaanse Unie, werd gesteund door 164 landen. De Verenigde Staten stemden als enige land tegen de wijziging, terwijl zes andere landen zich afzijdig hielden.
De Mercatorkaart werd in 1569 ontworpen door de Vlaamse cartograaf Gerardus Mercator. Oorspronkelijk was deze projectie bedoeld als navigatiehulpmiddel voor de scheepvaart, omdat rechte lijnen op de kaart overeenkomen met een constante kompasrichting. Deze weergave gaat echter ten koste ging van de correcte verhoudingen van landmassa’s nabij de polen. Zo maakt de Mercatorkaart Afrika ongeveer even groot als Groenland, terwijl het continent in werkelijkheid veertien keer groter is dan het Deense territorium.
Critici zien het langdurige gebruik van de Mercatorkaart door de Verenigde Naties als een uiting van Europese superioriteitsgevoelens.
Voetbalclubs in de Randstad hebben aparte competities voor veteranen opgezet uit ergernis over agressie tijdens veel KNVB-amateurwedstrijden. In deze competities zitten ‘niet of nauwelijks’ teams met veel spelers met een migratieachtergrond, schrijft de NOS. En dat terwijl de Randstad wel veel van dat soort teams kent.
De omroep schrijft dat clubs, zoals VFC uit Vlaardingen, alternatieve competities zijn begonnen nadat er frustratie was ontstaan over agressie en geweld tijdens de wedstrijden. Teams konden vervolgens kiezen tegen welke clubs ze wilden gaan spelen. Op die manier werden bepaalde teams ook uitgesloten van de competities.
Ook in Den Haag en het Westland zijn voetbalclubs dergelijke competities gestart. In Den Haag ondertekenden zeventien clubs een convenant ‘waarin zij beloven bij te dragen aan een positieve sportcultuur’, zo schrijft de NOS.
Dat spelers met een migratieachtergrond ver ondervertegenwoordigd zijn in de alternatieve competities, wekt de indruk dat de competities vooral ‘wit’ zijn en dat spelers met een migratieachtergrond bewust worden uitgesloten. Volgens de NOS benadrukken de organisatoren van de competities dat ‘hier geen beleid achter zit’, en worden er volgens hen uitsluitend teams geselecteerd ‘die zich hebben bewezen als sportief.’
De KNVB zegt tegen de NOS dat zij het ‘jammer’ vindt ‘als spelers zich terugtrekken in een soort eigen bubbel.’ Volgens de voetbalbond ‘verbindt het voetbal op grote schaal Nederlanders uit alle hoeken van de samenleving’, en ‘leren mensen die elkaar anders nooit zouden spreken elkaar kennen.’
Extreemrechtse activisten hebben dit weekend in Dover en Portsmouth havens en toegangswegen geblokkeerd uit protest tegen de komst van asielzoekers.
Op beelden van zaterdag zijn honderden in het zwart geklede, gemaskerde mannen te zien die de toegang tot de veerboot in Dover blokkeren. In Portsmouth richtte het protest zich zondagavond op een boot met 140 asielzoekers die kort daarvoor voor de kust was onderschept. Extreemrechtse mannen probeerden te verhinderen dat de asielzoekers verder werden vervoerd en doorbraken daarbij een politiecordon, meldt The Guardian.
De blokkades rond Portsmouth duurden tot drie uur ’s nachts. De extreemrechtse demonstranten vertrokken pas nadat de politie ingreep en met arrestaties dreigde.
‘De sfeer hier is nog steeds zeer gespannen’, zegt een getuige tegen The Guardian. ‘De bussen met asielzoekers zijn nog steeds niet vertrokken. Ongeveer 25 tot 30 procent van de demonstranten draagt een bivakmuts en velen zijn in het zwart gekleed. De voorruiten van twee politieauto’s zijn ingeslagen door demonstranten. Op een gegeven moment doorbraken ze het politiecordon.’
De Britse regering veroordeelde de ongeregeldheden. ‘We veroordelen het intimiderende tuiggedrag dat we vanavond zien’, aldus een woordvoerder. ‘Het recht op vreedzaam protest is fundamenteel voor onze democratie, maar het mag nooit overgaan in wanorde.’
Een deel van de demonstranten livestreamde de acties op sociale media. Daarbij werd volgens The Guardian ook opgeroepen tot meer geweld. De livestreams kregen duizenden likes.
De extreemrechtse Alternative für Deutschland (AfD) heeft de verkiezingen in Saksen-Anhalt overtuigend gewonnen. Met 43,8 procent van de stemmen werd de partij veruit de grootste in de Oost-Duitse deelstaat. Volgens de Duitse journalist Erkan Pehlivan is de uitslag een afrekening met de regering in Berlijn: ‘Die bakt er niets van.’
Het is de hoogste score ooit voor deze hoogst omstreden partij, die door de Duitse veiligheidsdiensten als extreemrechts wordt geclassificeerd. De AfD verdubbelde haar resultaat ten opzichte van 2021, terwijl de christendemocratische CDU halveerde en op 17,2 procent bleef steken. Andere partijen – de sociaal-democratische SPD, Groenen, Die Linke en de links-populistische, pro-Russiche BSW van Sahra Wagenknecht – bleven allemaal onder de 10 procent.
De uitslag is vooral te verklaren door een combinatie van regionale onvrede en landelijke factoren. Saksen-Anhalt is de armste deelstaat van Duitsland, met een snel vergrijzende bevolking en een structureel tekort aan arbeidskrachten. Veel kiezers maken zich zorgen over stijgende prijzen, de betaalbaarheid van zorg en pensioenen, en het gebrek aan economisch perspectief. De impopulariteit van bondskanselier Friedrich Merz speelt daarbij een grote rol. Een ruime meerderheid van de kiezers in Saksen-Anhalt geeft aan geen vertrouwen te hebben in zijn economische koers. De CDU betaalt daar een hoge prijs voor.
Daarnaast is de AfD in Oost-Duitsland al langer sterk, mede door een blijvend positief beeld van Rusland en weerstand tegen Duitse steun aan Oekraïne. De regionale AfD-afdeling behoort tot de meest radicale van het land. Lijsttrekker Ulrich Siegmund is een aanhanger van de omvolkingstheorie, een racistische complottheorie die stelt dat zwarte mensen en moslims de witte christelijke Europeanen komen vervangen. AfD pleit daarom voor ‘remigratie’.
Niettemin heeft AfD veel kiezers ervan overtuigd dat zij beter in staat zou zijn economische problemen op te lossen, ondanks dat economen berekenden dat haar plannen een fors begrotingstekort zouden veroorzaken.
De uitslag maakt regeringsvorming in Saksen-Anhalt bijzonder ingewikkeld. De AfD wil formeel alleen regeren, maar heeft geen absolute meerderheid. De BSW staat open voor gesprekken, maar wil geen AfD-premier en pleit voor een partijloze minister-president. De CDU, ondanks haar zware nederlaag nog altijd de tweede partij, kan alleen een minderheidsregering vormen met SPD en Groenen. Die combinatie leunt echter slechts op 32 van de 83 zetels en zou afhankelijk zijn van gedoogsteun van Die Linke of BSW, wat binnen de CDU zeer gevoelig ligt.
De overwinning in Saksen-Anhalt heeft grote gevolgen voor de landelijke politiek. Kanselier Merz’ positie is nog zwakker geworden. Hij beloofde de AfD te halveren, maar de partij is in Saksen-Anhalt juist verdubbeld. Binnen de CDU wordt openlijk gespeculeerd of Merz moet opstappen en wie hem dan moet opvolgen, terwijl de partij in de Bondsdag afhankelijk blijft van coalities met de SPD. De uitslag onderstreept hoe kwetsbaar de Duitse politieke middenpartijen zijn geworden en hoe sterk de druk op de Brandmauer toeneemt. Hoe lang zal de Brandmauer standhouden, nu de AfD in delen van Duitsland richting de 50 procent groeit?
Zes vragen aan de Turks-Duitse journalist Erkan Pehlivan
Erkan Pehlivan. Beeld: Barbaros Kaya
Was de uitslag in Saksen-Anhalt voor u een verrassing?
‘Nee, helemaal niet. Iedereen in Duitsland voelde dit al aankomen. Het was overduidelijk dat de AfD zou winnen. Zelf dacht ik zelfs dat ze richting de 50 procent zouden gaan. Dat is gelukkig niet gebeurd, maar de uitslag past precies in de ontwikkeling die we al jaren in Oost-Duitsland zien.’
Hoe verklaart u het succes van de AfD?
‘Voor mij is het simpel: de federale [landelijke] regering bakt er niets van. Mensen voelen dat heel direct in hun dagelijks leven en in hun portemonnee. Daarnaast hadden de andere partijen in Saksen-Anhalt nauwelijks een eigen agenda. Hun campagne ging vooral over de AfD, niet over hun eigen plannen. Daardoor kreeg de AfD de ruimte om zich als enige echte oppositie te presenteren.’
Blijft de Brandmauer overeind?
‘Dat hangt ervan af. Ik verwacht dat er binnen enkele weken gesprekken komen tussen AfD en BSW, een pro-Russische partij die de Brandmauer wil doorbreken. En ik sluit zelfs samenwerking tussen AfD en CDU niet uit. In Oost-Duitsland is de CDU minder fel anti-AfD dan in het westen. Zelfs de Beierse CSU staat er minder afwijzend tegenover.’
Wordt de Duitse rechtsstaat fundamenteel bedreigd en gaat Duitsland Turkije, India en de Verenigde Staten achterna?
Hoe kijkt u naar de bredere situatie in Duitsland?
‘Daarover maak ik mij best veel zorgen. De verzorgingsstaat bestaat in feite niet meer door jarenlange bezuinigingen. Ouderen, mensen met mentale problemen, kwetsbare groepen: ze weten niet of ze nog een toekomst hebben in Duitsland. Tegelijk verliest Duitsland de economische strijd tegen China, vooral in de auto-industrie. Dat raakt het hele land. Conservatieve en extreemrechtse krachten krijgen daardoor meer invloed. Politici wijzen naar islamisme of extreemlinks, maar het grootste probleem is de groei van extreemrechts.’
Hoe beoordeelt u ten slotte de partij AfD zelf?
‘Alternative für Deutschland is sowieso uiterst rechts, met binnen de partij stemmen die nóg extremer zijn, zoals Björn Höcke [voorzitter van de AfD in Thüringen en leider van de Flügel, de extremistische vleugel in de partij]. Dat maakt het een nachtmerrie voor Duitsland. Ik was gisteren nog in Frankfurt am Main, waar duizenden mensen demonstreerden tegen extreemrechts. Het waren ook veel gewone burgers, niet alleen activisten.’
‘Kijk, het ‘migratiegevaar’ wordt enorm overdreven, niet alleen door AfD maar ook door CDU en de liberale partij FDP. Veel Syriërs die in 2015 naar Duitsland kwamen hebben nu een baan gekregen. In Saksen-Anhalt is meer dan 20 procent van de zorgmedewerkers bovendien afkomstig uit het buitenland. Toch blijft het narratief bestaan dat migranten Duitsland overspoelen, dat ze lui zijn en niet willen deugen, enzovoort. Dat klopt gewoon niet.’
Duitsland hield zondag niet zomaar verkiezingen. Het land kreeg een stuiptrekking. Alternative für Deutschland (AfD) steeg in Saksen-Anhalt naar 43,8 à 44,5 procent van de stemmen, meer dan een verdubbeling van het resultaat uit 2021, en verpletterde de christendemocraten van bondskanselier Friedrich Merz, die met een vernederende 17,2 procent over de finish strompelden.
Met 39 zetels heeft het deelstaatparlement een extreemrechtse partij nu dichter bij regeringsdeelname in Duitsland gebracht dan op enig moment sinds 1945. De opkomst bedroeg bijna 78 procent, de hoogste sinds de Duitse hereniging. Dit was geen apathie die omsloeg in een proteststem; dit was een gemobiliseerd electoraat dat met open ogen richting de politieke flanken marcheerde.
En toen kwam de kers op deze vergiftigde taart: lijsttrekker Ulrich Siegmund, die kort daarvoor had verklaard dat ‘we geschiedenis hebben geschreven’, bedankte Elon Musk op X voor zijn ‘duidelijke en uiterst belangrijke kijk op de politieke ontwikkelingen van onze tijd’. Hij voegde eraan toe dat hij ‘de mogelijkheid tot een sterke en constructieve samenwerking zeer zou verwelkomen’. Musk, die onder de overwinningspost van Alice Weidel al triomfantelijk ‘Gut gemacht!’ had geschreven, hoefde nauwelijks nog iets te zeggen. De rijkste man ter wereld had opnieuw zijn vlag in Duitse bodem geplant en de AfD groette hem als een geestverwant.
Wat het moment zo explosief maakt, is de geopolitieke context: dit speelt zich niet af tegen de achtergrond van kalme Duits-Russische betrekkingen, maar te midden van een escalerende diplomatieke confrontatie. Slechts enkele dagen voor de verkiezingen beschuldigde Berlijn Moskou er formeel van achter een complot met een met explosieven geladen drone te zitten, gericht op de luchthaven Leipzig/Halle.
Minister van Buitenlandse Zaken Johann Wadephul reageerde niet met een beleefde diplomatieke nota – hij begon een zuivering. Het Russische consulaat-generaal in Bonn kreeg het bevel uiterlijk 18 september de deuren te sluiten. Het huurcontract van het Russische Huis, een cultureel centrum in Berlijn dat al lange tijd ervan wordt verdacht een dekmantel voor spionage te zijn, werd abrupt beëindigd. De visumregels voor Russische burgers werden aangescherpt en tegelijkertijd werd opnieuw aangedrongen op EU-sancties tegen de schimmige Russische vloot van olietankers.
Lijsttrekker Ulrich Siegmund bedankte Elon Musk op X
De reactie van Moskou was puur theater van ontkenning. President Vladimir Poetin beschuldigde Duitsland ervan bewijs te hebben geplant om Rusland erin te luizen, terwijl het Kremlin de sluiting van het consulaat afdeed als ‘absurd’.
Het past naadloos in een breder, alarmerend patroon: de hybride oorlog die Rusland in heel Europa voert, lijkt met de week minder hybride te worden. Sabotage, het binnendringen van het luchtruim met drones en beïnvloedingsoperaties scheren inmiddels langs de flinterdunne grens met een openlijk conflict.
Stel je het beeld op een gesplitst scherm voor: met de ene hand zet Berlijn Russische diplomaten het land uit en sluit het verdachte dekmantelorganisaties, terwijl de partij die de politiek in Oost-Duitsland domineert openlijk toenadering zoekt tot een Amerikaanse oligarch die pleit voor toenadering tot Moskou, goedkopere energie en een einde aan de sancties. Het is diplomatieke zweepslag van de hoogste orde en brengt de AfD rechtstreeks op ramkoers met de steeds strengere veiligheidsdoctrine van de Duitse federale staat.
Laten we niet doen alsof Musks aanmoedigingen een onschuldige eigenaardigheid zijn. Hij gebruikt zijn platform al maanden om standpunten van de AfD te versterken en een groter podium te geven, en zijn ‘Gut gemacht!’ was een duidelijk signaal aan miljoenen volgers dat delen van de westerse techoligarchie de Duitse radicaal-rechtse beweging gunstig gezind zijn.
Combineer die megafoon met een partij waarvan het buitenlandpolitieke kompas consequent richting Moskou wijst, en er ontstaat een verontrustende samenloop: invloed uit Silicon Valley en sympathie voor het Kremlin die rond dezelfde opstandige politieke kracht cirkelen en beide knagen aan de dragende pijlers van de democratische consensus van het naoorlogse Duitsland. (Het is daarom wellicht hoog tijd om terloops de nieuwe bestseller van Gil Duran aan te bevelen, The Nerd Reich.)
De reacties volgen snel. De Franse minister voor Europese Zaken, Benjamin Haddad, zei het onomwonden en noemde de uitslag ‘een zeer ernstig moment voor Europa’. Hij overdreef niet. Wanneer een partij die in een Duitse deelstaat 43,8 procent van de kiezers achter zich heeft, binnen enkele uren na haar overwinning een buitenlandse techmiljardair kan bedanken voor zijn hulp en tegelijkertijd pleit voor nauwere banden met een regime dat wordt beschuldigd van oorlogshandelingen op Duitse bodem, is dat niet langer een politieke voetnoot.
De dreiging is niet langer theoretisch. Ze legt een machine met drie onderdelen bloot: een extreemrechtse partij – een uitloper van het nazisme – die zichzelf via de stembus normaliseert, een techmiljardair die aan niemand verantwoording hoeft af te leggen en haar boodschap versterkt, en een revanchistisch Kremlin dat maar al te graag gebruikmaakt van een gepolariseerd Duitsland, waarvan het politieke midden uiteenvalt.
Saksen-Anhalt mag dan slechts een regionale verkiezing zijn, de Bondsdagverkiezingen van 2029 vormen de hoofdprijs – en de AfD heeft bewezen dat ze haar steun in een half decennium kan verdubbelen. Tenzij de democratische hoofdstroom in Berlijn leert om de onderliggende grieven die deze opmars voeden aan te pakken zonder zich over te geven aan de krachten die daarvan profiteren, dreigt Duitsland slaapwandelend in een onomkeerbare neergang terecht te komen. En Moskou, geduldig als altijd, zal klaarstaan om de brokstukken te oogsten.
De tijd vliegt, en de jaren dertig zijn misschien dichter bij het heden dan ooit gedacht. De beweging vooruit naar het verleden lijkt in gang te zijn gezet.
Het kabinet wil asielzoekers die volgens Europese regels in een ander land hun aanvraag moeten laten behandelen vaker in detentie plaatsen. Vervolgens, zo is het plan, zullen ze worden overgeplaatst naar het land waar ze asiel hebben aangevraagd.
Het gaat om zogeheten Dublinclaimanten, schrijft NRC. Dit zijn mensen die eerder in een ander EU‑land asiel hebben aangevraagd en daarom dáár de procedure moeten doorlopen. Veel van hen reizen echter door, onder meer naar Nederland. Ons land moet deze groep vervolgens terugsturen naar het eerste Europese land van aankomst, maar in de praktijk gebeurt dat vaak niet.
Om de kans op overdracht te vergroten start het kabinet daarom een pilot. Dublinclaimanten komen daarbij in een instelling terecht waar beter zicht op hen is. Of detentie in dit geval ook betekent dat hun bewegingsvrijheid daadwerkelijk wordt beperkt, blijft in de berichtgeving echter onduidelijk.
Volgens NRC verblijven momenteel zo’n 3.300 mensen in de asielketen die volgens de Dublinverordening in een ander land zouden moeten zijn. Het kabinet stelt dat detentie in sommige gevallen noodzakelijk is om ervoor te zorgen dat overdracht daadwerkelijk plaatsvindt. De asielketen is zwaar overbelast en de beschikbare plekken moeten volgens het kabinet toekomen aan mensen die recht hebben op een verblijfsvergunning in Nederland.
De maatregel past binnen de strengere koers van het kabinet op het gebied van asiel en migratie. Tegelijkertijd roept het vaker vasthouden van asielzoekers vragen op over proportionaliteit en de omstandigheden waaronder mensen hun vrijheid verliezen. Ook bestaat het risico dat Dublinclaimanten juist proberen uit beeld te blijven, om zo detentie te voorkomen.
De Spaanse premier Pedro Sánchez ligt onder vuur. Een politierapport wijst naar Marokkaanse betrokkenheid bij de ‘invasie’ van Ceuta. Eind juli trokken tienduizenden jonge Marokkanen de grens van de Spaanse exclave over, met als doel een beter leven in Europa te zoeken.
De Spaanse premier Pedro Sánchez bleef lange tijd volhouden dat de Marokkaanse overheid niet betrokken was bij deze ‘invasie op Spaans grondgebied’. Een politierapport lijkt echter toch te wijzen op betrokkenheid van de Marokkaanse staat bij de gebeurtenissen. Dit kan de premier de politieke kop kosten, zo meldt NRC.
De roep om het aftreden van de premier klinkt steeds luider, maar Sánchez blijft vechten voor zijn positie. Uiterst rechtse partijen beschuldigen de premier nu ook van ‘medeplichtigheid’ en stellen hem medeverantwoordelijk voor de komst van tienduizenden Marokkaanse migranten naar Spanje.
Wat oppositiepartijen in het bijzonder hekelen, is dat Sánchez Marokko de hand boven het hoofd lijkt te houden. Voor de ultrarechtse partij Vox is het overduidelijk dat de Marokkaanse overheid achter de massale instroom zit. ‘De operatie is in Marokko ontstaan, werd door Marokko goedgekeurd, en er zijn aanwijzingen dat Marokko de coördinatie ervan op zich nam’, zei een politicus van de partij. Premier Sánchez wijst juist op de betrokkenheid van trollenaccounts, die gelieerd zijn aan Russische en pro-Israëlische media.
De lezing van Sánchez wordt in twijfel getrokken door een rapport van het Nationaal Centrum voor Immigratie en Grenscontrole (CENIF), onderdeel van de nationale politie. Hieruit blijkt wel degelijk de rol die de Marokkaanse grensautoriteiten zouden hebben gespeeld. Maar hoe groot die rol is blijft vooralsnog onduidelijk.
Volgens het rapport was Marokko niet de organisator van de massale oversteek, maar wel de ‘facilitator’. ‘Op basis van een analyse van media-interviews met migranten, beelden en berichten op sociale media stellen zij vast dat Marokkaanse agenten in burgerkleding en grenswachten in uniform aanwijzingen gaven aan migranten over de obstakels die ze moesten overwinnen en dat zij grote voertuigen vol migranten toegang verschaften tot het grensgebied’, schrijft NRC.
Bij Sánchez leidt deze nieuwe informatie overigens niet tot een herziening van zijn migratiebeleid. ‘We kunnen een muur van honderd meter bouwen, maar er zullen altijd mensen zijn die de zee op willen om over te steken’, zei hij, verwijzend naar het grote verschil in inkomen per hoofd van de bevolking tussen Ceuta en Marokko. ‘We moeten onze fysieke grens versterken, maar we moeten ook een legaal en reëel alternatief bieden aan degenen die in ons land willen komen werken.’
De spanning rondom Ceuta en Melilla is diepgeworteld. Deze twee Spaanse exclaves aan de Noord-Afrikaanse kust worden door Marokko geclaimd en vormen een overblijfsel van de koloniale periode.Â
Onze site gebruikt cookies en vergelijkbare technologieën onder andere om u een optimale gebruikerservaring te bieden. Ook kunnen we hierdoor het gedrag van bezoekers vastleggen en analyseren en daardoor onze website verbeteren.
Deze website gebruikt cookies om uw gebruikservaring op deze website te verbeteren. Van deze cookies worden cookies aangemerkt als "Noodzakelijk" in uw browser bewaard, deze cookies zijn essentieel voor het functioneren van de website. Bijvoorbeeld het opslaan van uw keuze of u wel of geen cookies wilt hebben. Wij maken ook gebruik van cookies van derde partijen die ons helpen met het analyseren en begrijpen van de gebruik van deze website door u. Deze cookies worden alleen gebruikt als u daar toestemming toe geeft. U heeft ook de mogelijkheid om uzelf uit te sluiten voor deze cookies. Dit zal echter effect hebben op uw gebruikerservaring.
Noodzakelijke cookies zijn absoluut nodig voor het functioneren van de website. De cookies in deze categorie zorgen alleen voor de veiligheid en het functioneren van deze website . Deze cookies bewaren geen persoonlijke gegevens
Deze cookies zijn niet strict noodzakelijk, maar ze helpen de Kanttekening een beter beeld te krijgen van de gebruikers die langskomen en ons aan te passen aan de behoeftes van onze lezers. Hiervoor gebruiken wij tracking cookies. Bij het embedden van elementen vanuit andere websites zullen er door deze sites ook cookies worden gebruikt.
