Home Blog Pagina 2

Marokkaanse Nederlanders over Wilders grove voetbaltweet: ‘Een wanhopige roep om aandacht’

Ewout Klei
-
0
Marokkaanse Nederlanders over Wilders grove voetbaltweet: ‘Een wanhopige roep om aandacht’

Het Marokkaanse elftal wist zich op het WK goed staande te houden tegen Brazilië. Maar in Nederland ging het al snel niet meer over voetbal. PVV-leider Geert Wilders plaatste op X een korte, zeer grove boodschap: ‘F** Allah.’ Wat vinden Marokkaanse Nederlanders van deze tweet? Zijn ze geraakt? Of halen ze er hun schouders over op?

‘Het was een wanhopige roep om aandacht’

Mbo-docent en schrijver Bilal Ben Abdelkarim, die de wedstrijd deels zag, is niet verbaasd over het resultaat — noch over Wilders’ tweet.

‘Marokko heeft een sterk team, voetballend erg goed. Dat ze zich met de besten kunnen meten, verbaast me niet’, zegt hij. ‘Maar Wilders… dat is toch wel een triest figuur. Het was een poging om te laten zien dat hij er nog is. Een wanhopige roep om aandacht, gedreven door haat en frustratie.’

Volgens Ben Abdelkarim zegt de tweet vooral iets over de staat van de Nederlandse politiek. ‘Dat iemand die zich zo gedraagt een van de grootste politici van het land is, zegt veel over hoe we erbij zitten. Angst regeert. Van angst komt haat. En in een tijd waarin nuance verdacht is, krijg je dit soort primitieve onderbuikpolitiek.’

‘Je bent volksvertegenwoordiger. Doe je werk.’

Ook hbo-docent Zouhair Saddiki zag fragmenten van de wedstrijd. ‘Mooi voetbal is altijd mooi om te zien, ongeacht het land dat voetbalt’, zegt hij. Maar de politisering ervan vindt hij beneden alle peil.

‘Wilders verliest momentum. Daarom komt hij nu met zo’n tweet. Want dan heeft hij weer aandacht. Maar zijn tweet is goedkoop en onwaardig. Je bent politicus, je wordt dik betaald. Gedraag je dan ook zo. Dit ordinaire schelden is beschamend, ook voor zijn eigen achterban.’

‘Dit ordinaire schelden is beschamend’

Saddiki denkt niet dat alle PVV-stemmers achter de uitspraak staan. ‘Veel van zijn kiezers zijn niet zo radicaal als hij. Een deel wel, maar die sporen ook niet, net als Wilders zelf.’

Hoe moet je reageren op Wilders’ provocaties? ‘Je moet het negeren. Een vos verliest zijn streken niet. Wilders is voorspelbaar geworden.’

‘Wilders is lopende marketing voor de islam’

PRO-Statenlid Fatima Oulad Hadj kijkt nooit live naar spannende wedstrijden — ‘veel te stressvol’, zegt ze — maar zag wel de samenvatting. De sujoud (islamitisch gebed, red.) van de spelers viel haar op, en ze vermoedt dat die Wilders triggerde.

‘Hij zeurt zo veel over de islam dat je bijna denkt dat hij zich ook gaat bekeren’, zegt ze met een glimlach. ‘Als de islam wegvalt, bestaat de PVV niet meer. Dus als Marokkaanse spelers bidden, moet hij daar iets van vinden.’

‘Wilders zeurt zo veel over de islam dat je bijna denkt dat hij zich wil bekeren’

Ze wijst op de dubbele standaard. ‘Als een Israëlische speler zou bidden? Of een katholieke voetballer een kruisje slaat? Dan hoor je hem niet. Maar nu waren het Marokkanen, moslims, en ze verloren niet van Brazilië. Dat vindt hij niet leuk.’

Toch raakt het haar niet. ‘We geven Wilders te veel aandacht. Het is saai geworden. Islam dit, moslims dat — het boeit me niet meer. Hij is eigenlijk een lopend marketingbureau voor de islam. Er zijn al twee PVV’ers moslim geworden (Arnoud van Doorn en Joram van Klaveren, red.).’

Voor jonge mensen kan het harder aankomen, denkt ze. ‘Maar als je hem al twintig jaar hoort, dan niet. Hij is 60+ en blijft hangen in zijn fanatisme. Laat hem maar die oude plaat afspelen.’

Een patroon dat sleets wordt

Op sociale media leidde de tweet tot voorspelbare verontwaardiging, maar ook tot cynische grapjes. De drie geïnterviewden zien vooral een politicus die zijn relevantie probeert te bewijzen door dezelfde snaar te blijven bespelen.

‘Wilders wordt steeds sneuer’

Wilders vertegenwoordigt een deel van Nederland, maar niet het hele land, benadrukken ze. En dat deel lijkt steeds minder onder de indruk van zijn provocaties.

De Marokkaans-Nederlandse gemeenschap reageert niet meer zoals twintig jaar geleden, benadrukken ze alle drie. ‘Wilders wordt steeds sneuer’, zegt Saddiki. ‘Maar Marokkanen? Die laten zich niet meer zo makkelijk kwetsen. Ik zou pas gekwetst zijn als hij hele goede tajine niet lekker vindt. Haha. Nee, ik laat mijn Marokkaan-zijn niet afhangen van wat Wilders vindt.’

Lees ook:
Wilders beledigt knielende Marokkaanse spelers, dag later: Hup Holland Hup!

Bestuur bekladde moskee roept op tot kalmte

de Kanttekening
-
0
Bestuur bekladde moskee roept op tot kalmte

Terwijl de Noeroel Islam Moskee in Den Haag werd geconfronteerd met de jongste uitingen van islamofobie en intolerantie roept het bestuur van de moskee op tot kalmte en dialoog. 

Zondagochtend ontdekte het bestuur van de Noeroel Islam Moskee in Den Haag dat het gebedshuis was beklad met hakenkruizen en leuzen als ‘heil Hitler’, ‘f*ck islam’ en ‘remigration protects women’. AD meldde maandag dat het incident direct werd gemeld bij de politie en dat de moskee de leuzen had laten verwijderen. Of er aangifte is gedaan of welke stappen er zijn genomen wilde de moskee niet zeggen.

In een verklaring uitte het bestuur van Noeroel Islam maandag ‘geschokt’ te zijn over de bekladdingen van de moskee. ‘Wij betreuren ten zeerste dat een gebedshuis en de mensen die daar samenkomen op deze wijze worden geconfronteerd met uitingen van haat en intolerantie.’

De bestuursleden verklaarden dat zij, ondanks de ‘vele emoties die dit incident oproept binnen onze gemeenschap’ zich niet laten leiden door angst of verdeeldheid. ‘Onze moskee staat al jaren lang voor respect, saamhorigheid en verbinding. Dat blijft nu ook ons uitgangspunt.’

Verder roept de moskee op tot ‘wederzijds respect’ en ‘blijvende aandacht voor de bestrijding van discriminatie en haat’. ‘Wij willen voorkomen dat dit incident leidt tot verdere polarisatie en hopen dat het gesprek vooral gaat over veiligheid, respect en samenleven in onze stad en land.’

De bekladdingen komen bovenop recente uitingen van geweld en islamofobie. Zo werden er in mei vernielingen aangebracht bij de Mevlana Moskee in Rotterdam. Begin deze maand brandde een Turks restaurant af, nadat het was beklad met racistische leuzen.

De Kanttekening constateerde eerder dat er na dit soort incidenten van moslimhaat of islamofobie minder reacties komen van de politiek en media in vergelijking tot bijvoorbeeld geweld tegen Joodse synagogen.

Nu.nl meldde dat de Islamitische Stichting Nederland, de aan het Turkse directoraat van godsdienstzaken gelieerde koepelorganisatie van Turkse moskeeën, vorige zomer liet weten dat er sinds 2015 bijna driehonderd keer sprake was van bekladdingen, dreigbrieven en vernielingen van moskeeën.

DENK-Kamerlid Ismail el Abbasi zegt op Linkedin dat hij een debat zal aanvragen over de kwestie. ‘Moslimhaat verdient dezelfde duidelijke veroordeling als iedere andere vorm van haat. We mogen moslimhaat nooit normaliseren.’

Burgemeester Jan van Zanen van Den Haag omschreef de bekladdingen als ‘schandalig’. ‘Den Haag staat voor haar moskeeën en haar moslimgemeenschap, zoals voor alle geloofsgemeenschappen in onze stad.’ Hij zei deze week nog persoonlijk langs te gaan bij het gebedshuis.

Axel en de Marokkaanse dorpen kennen hetzelfde verdriet

Lody van de Kamp
-
0
Axel en de Marokkaanse dorpen kennen hetzelfde verdriet

De naam van het Belgische plaatsje Buggenhout wordt in de twaalfde eeuw al voor het eerst genoemd. Maar voor veel mensen was het tot voor kort nog steeds een onbekend stadje. Tot het enkele weken door een heel dramatisch ongeval op een spoorwegovergang op de kaart werd gezet. Bij het ongeluk kwamen twee kinderen en twee volwassenen om het leven. Vijf andere kinderen raakten zwaar gewond.

Ook het Zeeuwse stadje Axel komt niet dagelijks in het nieuws. Maar dan gebeurt daar een vreselijk ongeluk waarbij drie kinderen en de directeur van hun basisschool omkomen en andere kinderen van die school zwaar gewond raken. Onmiddellijk kent iedereen weer de plaatsnaam Axel.

Buiten de grote stad Marrakesh neemt ons busje de afslag in de richting van het Atlasgebergte. Na een tocht van zo‘n twee uur stappen we op zeventienhonderd meter hoogte uit. We staan in het dorp Douzrou. Of beter gezegd, wat daar nog van over is. Tweeënhalf jaar geleden vond in dit deel van Marokko in de avond van 8 september de zware aardbeving plaats. Binnen 11 minuten vonden in de hele regio bijna drieduizend mensen de dood.

Een van de overlevenden, Adil, leidt ons door het gebied. Na Douzrou komen we in de dorpen Tafeghaghte en Ait Othman. Adil doet zijn verhaal. ‘Bij de eerste schok greep ik twee van mijn kinderen, Abdelnour en Wisra, en renden we naar buiten. De schrik en de verwarring waren zo groot dat het even duurde tot ik plotseling besefte dat ik ons derde kindje, Hamza, zomaar had achtergelaten. Gelukkig kon zij toch nog uit ons huis gered worden. Vanaf de bergen boven ons verpletterden enorme rotsblokken onze lemen hutten en huisjes. In ons dorp kwamen heel veel mensen om.’

We staan aan de rand van een massagraf. ‘Hier liggen drieënzeventig van onze dorpsbewoners, voornamelijk moeders met kinderen. De mannen waren nog niet terug van hun werk in de stad. Het duurde lang tot er hulp kwam. We zagen de eerste soldaten die hulp kwamen verlenen om één uur de volgende middag. Maar de chaos en de ellende waren zo groot dat zij al gauw weer verdwenen waren. Zij voelden zich machteloos. Omdat alle wegen in de omgeving verwoest en geblokkeerd waren, duurde het nog veel langer totdat de echte hulp op kwam dagen.’

De aardbeving heeft ‘maar’ eventjes geduurd

We rijden verder naar het volgende dorp. Opnieuw een massagraf. ‘Tijdens de aardbeving drukten de moeders hun kinderen tegen zich aan om hen te beschermen. En zo kwamen zij om. Omdat het zo lang duurde tot er hulp kon komen, bleven zij ook zo in die houding met hun kinderen liggen.’ Adil zwijgt en schudt moedeloos zijn hoofd. ‘In die houding werden zij hier ook begraven. Moeders met jonge kindertjes in hun armen.’

We stappen over kledingresten heen die hier en daar onder het zand uitsteken. ‘Onze kudden, de schapen, de geiten en de ezels zijn omgekomen.’ Adils arm wijst met een wijde boog om zich heen. ‘Ze liggen nog onder het puin.’

Voordat we in ons busje stappen om terug te rijden naar Marrakesh, neemt onze gastheer ons nog mee naar één plekje. ‘Hier zie je de resten van het schooltje in ons dorp. Eén muur staat nog half overeind. Alle kinderen die hier die middag in de klas zaten, zijn omgekomen. Alleen de juffrouw heeft het overleefd.’

De aardbeving heeft ‘maar’ eventjes geduurd. Maar in die elf minuten hebben we vanuit de hele wereld gekeken naar die toen bijna helemaal weggevaagde dorpen zoals Douzrou, Tafeghaghte en Ait Othman. Ineens wisten we van hun bestaan af.

Het is nu al een paar jaar geleden dat dit niet te beschrijven drama zich afspeelde daar hoog in het Atlasgebergte. Maar terwijl het verdriet, de uitzichtloosheid en ellende die dat met zich meebrengt zich daar nog steeds verder afspeelt, is de buitenwereld, die zo ver verwijderd van die plek des onheils ligt, voortgegaan met het leven. Andere wereldschokkende gebeurtenissen elders op onze aardbol hebben het nieuws van de verwoeste lemen hutten in de Marokkaanse bergdorpen verdrongen. En ook werd de aandacht meteen al een beetje verstild omdat het aantal slachtoffers van een aardbeving in Turkije enkele maanden daarvoor immers ‘vele malen’ groter was.

Zo gaat het met nieuws. De namen Douzrou, Tafeghaghte en Ait Othman zijn alweer ver naar de achtergrond gedrongen. Uit het collectieve geheugen verdrongen. En ja, zo zal dat ook met de plaatsnamen Buggenhout en Axel gebeuren. Maar eventjes staan deze plaatsen op de kaart. Dat is het lot van het voortschrijden van de tijd binnen het perspectief van wereldnieuws. Onze reis hoog in de bergen in Marokko, de getuigenis van Adil op de plaats zelf, hebben ons gedwongen om vooral te blijven beseffen dat het leed en het verdriet op de plek zelf onverminderd voortduurt.

En datzelfde zal ook gelden voor Buggenhout en Axel. Laten we dat vooral niet vergeten.

Waarom Mohammed Benzakour vogels bevrijdt in Indonesië

Anne-Rose Hermer
-
0
Waarom Mohammed Benzakour vogels bevrijdt in Indonesië

Schrijver Mohammed Benzakour raakte door een ontmoeting met een winterkoninkje geboeid door vogels. Die fascinatie bracht hem naar Bali, waar hij gevangen vogels probeerde vrij te kopen. Hij schreef er het boek Het lied van Agilouz over.

In februari 2011 kreeg Benzakour het pijnlijke nieuws dat het zware herseninfarct van zijn moeder had geleid tot het locked-in-syndroom. Dat hield in dat zijn levendige moeder nooit meer zou kunnen praten en verlamd zou blijven. Mensen die lijden aan het locked-in-syndroom zitten als het ware opgesloten in zichzelf. Hij verliet de instelling in Rotterdam-IJsselmonde waar zijn moeder verbleef. Na deze allesvernietigende mededeling ging hij het park in en zat voorovergebogen met zijn handen in zijn gezicht op een bankje. Hoe moest hij dit verwerken? Hoe moest hij dit aan de rest van de familie vertellen?

Plotseling hoorde hij een vogel fluiten. ‘Ik zag het dier niet meteen, maar het leek wel of dat gezang bedoeld was om me te troosten. Eindelijk kwam ze tevoorschijn. Thuis zocht ik op wat voor vogel dit was: een winterkoninkje. Eigenlijk een onjuiste benaming. Deze vogel kan niet tegen kou en is meer een winterpineut dan een koning van de winter. Ik dacht dat het een vrouwtje was en noemde haar Agilouz. Mijn moeder heette Zouliga, wat ik had omgedraaid. Volgens sommige kenners kon het geen vrouwtje zijn. Een vrouwelijk winterkoninkje zingt niet, en zeker niet in februari. Met andere woorden, Agilouz was een merkwaardig beestje. Mijn conclusie luidde dat het misschien geen vogeltje was, maar een engeltje. Dankzij Agilouz vergat ik heel even mijn verdriet. Door haar zag ik de magie van vogels.’

‘Een vrouwelijk winterkoninkje zingt niet, en zeker niet in februari’

Vanaf dat moment werd bij Benzakour de liefde voor vogels aangewakkerd. Hij had wel interesse in vissen en honingbijen, maar geen speciale band met vogels. Daar bracht Agilouz drastisch verandering in. Ze beurde hem op met haar gezang. Vanaf die dag ging hij, telkens als hij bij zijn moeder was geweest, naar het park. Alsof Agilouz op hem zat te wachten, zong ze haar mooiste lied voor hem. Soms nam hij zijn moeder mee in haar rolstoel. Ook voor haar gaf Agilouz een concert.

Toen zijn moeder het verpleegtehuis verruilde voor een aangepaste woning, nam Benzakour afscheid van Agilouz. ‘Ik kocht een vogelhuisje voor haar, dat ik heb gestoffeerd met een van de hoofddoeken van mijn moeder. Helaas heb ik haar nooit meer gezien.’

Vogel in kooien

Kort na de ontmoeting met Agilouz merkte Benzakour iets bij zichzelf op. ‘Als ik een vogel in een kooitje zag, kreeg ik bijna ademnood. Waarom? Na een tijdje begreep ik het. Een vogel die opgesloten zat in een kooitje deed me denken aan mijn moeder. Die zat door haar ziekte in zichzelf opgesloten.’

Steeds sterker leefde bij hem de gedachte dat het verkeerd is om vogels in kooien op te sluiten. Daar horen ze niet. Vogels horen in de natuur thuis. Hij ging met zijn verrekijker op pad in natuurgebieden en leerde vogelsoorten herkennen. Maar zijn studie ging verder. Wat was het verhaal achter de exotische vogels uit verre landen die in Nederland in een kooi terechtkwamen?

In zijn boek staat: ‘Tot de jaren negentig was Nederland een van de grootste importeurs van exotische vogels uit Afrika, Azië en Latijns-Amerika. Maar sinds de EU in 2005 alle import van in het wild gevangen dieren verbood – om de verspreiding van vogelgriep tegen te gaan – is de vraag naar exotische vogels op de zwarte markt schrikbarend gestegen. Interpol rekende uit dat er jaarlijks tussen de 7 en 13 miljard dollar (!) wordt omgezet in de illegale handel in dier- en plantensoorten.’

En helaas is Nederland al eeuwenlang betrokken bij de handel in exotische vogels. Op de vraag of het verbod uit 2005 averechts werkt, antwoordt Benzakour dat het er niet beter op is geworden. ‘Er is ook relatief weinig handhaving. Het is volgens de Europese wet verboden om exotische vogels thuis te houden. Desondanks is de Rotterdamse haven een spil in de internationale vogelhandel. In Nederland bestaat ook een groot aantal vogelverenigingen. Veel mensen hebben thuis nog steeds exotische vogels. In Rotterdam is zelfs een Surinaamse vogelzangvereniging die wedstrijden organiseert. Wie wint, wordt bepaald met een puntensysteem.’

Wat nog verontrustender is, is de manier waarop deze vogels in de jungle worden gevangen. De nietsvermoedende vogels gaan op een tak zitten die is ingesmeerd met lijm van de maretak, waardoor ze niet meer weg kunnen. Als er twintig of dertig vogels aan een tak vastzitten, worden ze behandeld met een middel om hen los te weken. Daarna begint de lange reis naar onder andere Europa.

Op Bali

Tijdens zijn persoonlijke studie naar vogels ontdekte Benzakour ook dat er in Indonesië meer vogels in kooitjes zitten dan er vrij rondvliegen. Dat was voor hem de druppel. Langzaam ontstond een plan: naar Indonesië gaan om gevangen vogels te bevrijden.

Toen hij daarover met verschillende deskundigen sprak, kreeg hij min of meer te horen dat hij dat beter niet kon doen. Vogels die jarenlang in een kooi hadden geleefd, zouden niet meer kunnen overleven in de vrije natuur. Dat beschouwde Benzakour als onzin, simpelweg omdat die vogels ook konden overleven voordat ze werden gevangen. Vogels horen vrij te zijn en zo ver te vliegen als ze willen. Dat kan niet in een soms schandalig klein en vies kooitje.

Hij zette zijn plan door en kwam op Bali terecht. Daar stuitte hij al snel op een probleem. Voor veel mensen in Indonesië brengt een vogel in een kooi die buiten hangt geluk, vrede en goede energie voor het huis. Daarom reageerden ze niet altijd positief als Benzakour vroeg of de vogel te koop was. Of het zielig was dat die vogel opgesloten zat? Nee, de vogel was gelukkig. Daarom zong hij zo mooi.

‘Maar die vogel zingt niet. Die huilt.’

Hoe hij dat wist?

‘Ik heb vogelletterkunde gestudeerd.’

Daar hadden ze vaak niet van terug.

Nadat hij een vogel had vrijgekocht, ging hij er vaak mee naar een bos en liet hij hem daar los. Hij vertelde de verkoper niet altijd dat hij de vogel zou vrijlaten. In totaal gaf hij ongeveer honderd vogels hun vrijheid terug. Als ze wegvlogen, keken ze vaak nog even om en schonken ze hun bevrijder een dankbare blik.

Druppel op een gloeiende plaat

Zou hij anderen aanraden hetzelfde te doen?

‘De vogels die ik heb bevrijd zijn een druppel op een gloeiende plaat. Als veel meer mensen dat zouden doen, kwamen er meer vogels vrij. Iedereen die liefde heeft voor de planeet zou tijdens de vakantie een keer niet uit eten moeten gaan en voor dat geld een vogel moeten vrijkopen.’

‘Een hemel zonder vogels is als een firmament zonder sterren’

Tijdens zijn verblijf in Indonesië zag hij ook de wantoestanden rond de officieel verboden hanengevechten. De hanen worden in manden gestopt, waardoor ze agressief worden en feller vechten. Daarnaast krijgen ze scheermesjes aan hun poten gebonden, zodat er tijdens de gevechten meer bloed vloeit. Het is verboden, maar het gebeurt nog steeds. Dat het bezit van zo’n agressieve haan een bescheiden fortuin kan opleveren, helpt niet bij de bestrijding ervan. Armoede speelt hierbij een belangrijke rol.

Ondanks dit alles is de stijl van het boek lyrisch en poëtisch: ‘Een hemel zonder vogels is als een firmament zonder sterren.’

Stroperij

Hoe mooi de verhalen van deskundigen over het nut van vogels in dierentuinen ook zijn, Benzakour is er niet van overtuigd. ‘Het zou goed zijn voor educatie en er zijn fokprogramma’s om te voorkomen dat sommige vogelsoorten uitsterven. Dat is mooi, maar ik zie liever dat de stroperij wordt aangepakt. Dát is het echte probleem. Vogels horen niet in een kooi. Vogels die daar soms drie tot vijf jaar in hebben gezeten, vliegen verdwaasd maar tevreden weg. Ik heb liever dat ze daarna eventueel kort in vrijheid leven dan nog jaren opgesloten blijven in een kooitje. Geef dat geld voor educatie dan aan verenigingen die zich inzetten voor vogelbescherming.’

Sommige mensen vinden dat Benzakour hier en daar vogels heeft gestolen, maar daar is hij het niet mee eens. Hij heeft weleens stiekem een slot van een kooitje doorgeknipt als het kopen niet lukte, maar dan liet hij altijd geld achter. Bovendien is een vogel bevrijden iets anders dan iets stelen om er zelf beter van te worden.

‘De bevrijding van vogels gaat in essentie ook om de bevrijding van de mens’

Wel was het zo dat zijn acties ervoor zorgden dat hij niet lang op dezelfde plek kon blijven. Hoe dat allemaal in zijn werk ging, valt te lezen in Het lied van Agilouz. De helft van de opbrengst van het boek gaat naar vogelbeschermingsorganisaties.

Na afloop van het interview stuurt de schrijver nog een appje: ‘De bevrijding van vogels gaat in essentie ook om de bevrijding van de mens. Als metafoor roep ik met dit boek op dat we bij onszelf nagaan wie we willen zijn. Dat we vrijheid niet in de wereld om ons heen moeten zoeken, maar in onszelf. De uitbuiting  en uitmoorden van onder andere de Palestijnen en hun leiders is het finale failliet van de Westerse vrijheidsclaim.’

Het lied van Agilouz, Mohammed Benzakour, Cossee, 240 blz., € 23,99

Akkoord tussen VS en Iran dichtbij, Israël valt Libanon opnieuw aan

de Kanttekening
-
0
Akkoord tussen VS en Iran dichtbij, Israël valt Libanon opnieuw aan

Op zondagavond hebben verschillende kanten in het conflict tussen de Verenigde Staten en Israël en Iran bevestigd dat er een overeenkomst is bereikt voor een bestand tussen de VS en Iran. Tijdens een zestig dagen durend bestand zal er over een permanente overeenkomst worden onderhandeld.

De Amerikaanse president Trump schreef op zijn sociale medium Truth Social dat de deal ‘nu rond is’ en kondigde de heropening van de Straat van Hormuz aan, evenals het einde van de Amerikaanse blokkade van Iraanse havens. Dat zou betekenen dat de scheepvaart door de cruciale waterweg tussen Iran en Oman weer ongehinderd doorgang zou kunnen vinden.

De Iraanse onderminister van Buitenlandse Zaken, Kazem Gharibabadi, bevestigde Trumps mededeling en zei dat militaire operaties op verschillende fronten, inclusief Libanon, onmiddellijk zullen eindigen. Hij zei dat de tekst vrijdag zal worden getekend.

Ook Pakistan, dat al maanden bemiddelt tussen beide landen, bevestigde dat beide partijen een overeenkomst hadden bereikt om militaire operaties op alle fronten te beëindigen. ‘Beide partijen hebben verklaard dat militaire operaties op alle fronten, inclusief in Libanon, permanent en met onmiddellijke ingang beëindigd zullen worden’, schreef de Pakistaanse premier Shehbaz Sharif.

Iran heeft altijd volgehouden dat zij alleen akkoord zou kunnen gaan met een vredesovereenkomst tussen de VS en Iran indien Israël haar offensief tegen Zuid-Libanon en de Libanese hoofdstad Beiroet staakt.

Maandagochtend werden er echter nieuwe Israëlische aanvallen in verschillende delen van Zuid-Libanon gemeld. Ondanks eerdere bestanden tussen Israël en Hezbollah (16 april) en Israël en Libanon (4 juni) ging het Israëlische leger door met haar aanvallen op Zuid-Libanon en de zuidelijke buitenwijken van Beiroet. Trump heeft sindsdien geprobeerd om Netanyahu onder de duim te houden.

De tussentijdse overeenkomst wordt door sommigen gezien als nederlaag voor de Israëlische premier Benjamin Netanyahu, die al jarenlang een punt maakt van het vernietigen van het Iraanse regime en diens nucleaire programma. Israëlisch analist Gideon Levy zei tegen Al Jazeera dat Israël werd uitgesloten van onderhandelingen tussen Iran en de VS en dat het daarom overging tot sabotage. Volgens hem kunnen de aanvallen op de zuidelijke buitenwijken van zondag in dit licht gezien worden. Hij zei dat Trumps toewijding om Israël in toom te houden nog getest zal worden, aangezien Netanyahu er niet voor terugdeinst om een hem onwelgevallige deal te torpederen.

Waarom speelt Curaçao als zelfstandig land op het WK?

de Kanttekening
-
0
Waarom speelt Curaçao als zelfstandig land op het WK?

De deelname van Curaçao aan het WK is opmerkelijk. Het Caribische eiland, dat onderdeel is van het Koninkrijk der Nederlanden, telt slechts 156.000 inwoners en is daarmee het kleinste land dat zich ooit voor een WK heeft geplaatst. Bovendien is slechts één speler uit de huidige selectie op Curaçao geboren.

Toch mag Curaçao gewoon deelnemen aan het WK. Het eiland is sinds 2010 een zelfstandig land binnen het Koninkrijk der Nederlanden. Het heeft een autonome positie, terwijl het Koninkrijk verantwoordelijk blijft voor onder meer buitenlands beleid, defensie en de Nederlandse nationaliteit. Curaçao is niet de enige natie die niet volledig onafhankelijk is maar toch mee mag doen aan het WK. Engeland, Schotland en Noord-Ierland zijn onderdeel van het Verenigd Koninkrijk. In 1938 deed het toenmalige Nederlands-Indië, het huidige Indonesië, mee aan het WK.

Volgens de BBC ging Curaçao over van het nationale team met lokale spelers naar spelers uit de Curaçaose diaspora, toen het beroemde aanvoerders begon in te huren, zoals Patrick Kluivert in 2015. Buiten de enige lokale speler, Curaçaoënaar Tahith Chong, is de rest van de selectie in Nederland opgegroeid. Achttien van de zesentwintig spelers in de selectie kwamen eerder uit voor jong Oranje. Vijftien van hen maakten hun debuut in de laatste drie jaar.

Om mee te kunnen doen met het WK moet een nationaal team aangesloten zijn bij wereldvoetbalbond FIFA. Curaçao doet mee aan het WK vanuit CONCACAF, een confederatie van landen in Noord- en Centraal Amerika en de Caraïben, waar bijvoorbeeld ook Suriname lid van is.

Terwijl spelers eerder konden uitkomen voor verschillende landen, moeten zij sinds 2004 kunnen aantonen dat zij een duidelijke band hebben met het land waar ze voor voetballen. Deze maatregel voerde FIFA in als reactie op landen als Qatar, die allerlei voordelen boden aan buitenlandse voetballers die in hun nationale team kwamen voetballen.

Volgens artikel 22 van het FIFA-reglement dienen spelers te beschikken over de nationaliteit van het land waarvoor zij uitkomen. In het geval van Curaçao hebben de spelers uit Nederland (de diaspora) de Nederlandse nationaliteit, evenals de enige speler die in Curaçao is geboren. Inwoners van de eilandstaat beschikken namelijk ook over de Nederlandse nationaliteit.

Curaçao werd zondag met 7-1 verslagen door meervoudig kampioen Duitsland.

Europees Parlement overweegt sancties tegen Turkse justitieminister Akin Gürlek

de Kanttekening
-
0
Europees Parlement overweegt sancties tegen Turkse justitieminister Akin Gürlek

In een nieuw Europees (concept)rapport voor de Turkse toetreding tot de EU van het Europees Parlement wordt opgeroepen tot sancties tegen de Turkse justitieminister Akin Gürlek. Het is voor het eerst dat een Turkse bewindsman specifiek wordt genoemd in zulke voortgangsrapportages, die sinds de toetredingsonderhandelingen met Turkije in 2005 worden opgesteld.

 

Nero in het Witte Huis

Bas Kok
-
0
Nero in het Witte Huis

‘Dit moét je zien,’ maant mijn zoon (15) terwijl hij naar de televisie kijkt. Als ik naast hem op de bank zit, is de flatscreen gevuld met het Witte Huis tegen een zwarte avondlucht. De zes zuilen onder het halfronde balkon zijn lichtgevend wit.

‘Nu komen ze,’ roept mijn zoon opgetogen. Een voor een marcheren gespierde mannen naar voren, luisterend naar namen als Alex Pereira, Ilia Topuria, Sean O’Malley en Steve Garcia. Wereldberoemde vechters zijn het. Mijn zoon kent ze stuk voor stuk, maar ik ken er geen van. Trump ziet deze mannen als een groot voorbeeld voor de natie. Ze staan centraal in het evenement UFC 250. De Ultimate Fighting Championship is ’s werelds belangrijkste vechtsportorganisatie. Met een in de tuin van het Witte Huis gebouwde achtkantige boksring vieren de Verenigde Staten het 250-jarig bestaan én de 80e verjaardag van Trump. In uitwisselbare volgorde, want allebei even belangrijk. Even later staan de kooivechters neus tegen neus. Daarna zitten ze in koppeltjes aan tafel, elkaar soms een doodverwensing toeschreeuwend.

Het is voor de wereldleider een sportieve zomer. Enkele maanden geleden kreeg hij de FIFA-wereldbeker even in zijn handen – jammer dat hij hem niet mocht houden. Hij heeft niets met voetbal, maar dat hoeft niet. Het WK 2026 dat momenteel in Amerika wordt gehouden, is een goed moment om te shinen. Tussendoor ontvoert hij onwelgevallige regeringsleiders, bombardeert hij Iran of Venezolaanse vissers. De enige smet op deze zomer is dat zijn recent aangebrachte naam op het Kennedy Memorial Center alweer verwijderd is.

Waar kijk ik naar? vroeg ik me af toen ik de kooivechters in de ‘staring contest’ niet zag knipperen met de ogen. We zijn wel wat gewend van Trump, maar die boksring had ik nog niet gezien. De afgelopen maanden, vanaf Trump met de gouden voetbaltrofee, vraag ik me af welke machthebber uit de geschiedenis qua persoonlijkheid kan wedijveren met Trump. Ik heb het niet over gruwelijke daden, maar over zijn persoonlijkheid. Vooral zijn machtswellust, grootheidswaan en narcisme zijn uitzonderlijk.

Ook deze wrede Romeinse keizers gebruikten sportevenementen als propaganda

De historie biedt toch wel wat vergelijkingsmateriaal. Zo was er Benito Mussolini. De Italiaanse duce was een brutale, charismatische en theatrale man die hunkerde naar macht en bewondering. Hij greep het WK voetbal van 1934 aan om de kracht van het herboren Romeinse rijk te etaleren. Op dezelfde manier laat Trump zien dat koning voetbal moet gehoorzamen aan de wetten van zijn imperium. Terwijl alle landen van de wereld proberen er een vrolijk voetbalfeest van te maken, viert Trump zijn autocratische bewind. Iraakse, Oezbeekse en Iraanse voetballers zijn onderworpen aan ondervragingen, een Somalische topscheidsrechter werd zonder geldige reden naar huis gestuurd.

Ik vond het ongekend dat ik het me serieus afvroeg – lijkt Trump op Mussolini? Tijdens mijn geschiedenislessen in de jaren tachtig was deze dictator een onwaarschijnlijke despoot uit een voor goed voorbij fascistisch verleden.

Toen zag ik op tv de witte zuilen contrasteren tegen die gitzwarte lucht, met neus tegen neus staande mannen erbij. Opeens dacht ik: Caligula of Nero? Ook deze wrede Romeinse keizers gebruikten sportevenementen als propaganda. Ze waren bovendien fervent liefhebbers van gladiatorengevechten. Qua despoten zou ik zeggen: Nero. Die liet rond het jaar 66 het Domus Aurea bouwen, het Gouden Huis, met daarin een 35 meter hoog standbeeld voor zichzelf. Grote tirannen richten enorme bouwwerken op voor zichzelf. Die balzaal van het Witte Huis gaat met goud gevuld worden. Het interieur daarvan is toch al geïnspireerd op het Versailles van Lodewijk de Veertiende.

O wacht, de zonnekoning – die ontbrak nog in het rijtje.

Wat een bangmakende waarheid is het dat we in een tijd leven waarin de belangrijkste wereldleider de vergelijking met knotsgekke alleenheersers uit de wereldgeschiedenis moeiteloos doorstaat. Met één verschil: hij dateert niet van twintig eeuwen geleden, deze Nero is van nú.

Wilders beledigt knielende Marokkaanse spelers, dag later: Hup Holland Hup!

de Kanttekening
-
0
Wilders beledigt knielende Marokkaanse spelers, dag later: Hup Holland Hup!

Het sprookje van het Marokkaanse elftal begon vier jaar geleden in Qatar met een plek in de halve finale van het WK. Vorig jaar volgde een finaleplaats op de Afrika Cup. Ook in Amerika lijkt het succesverhaal door te gaan. Met een gelijkspel tegen Brazilië laten de Atlasleeuwen zien dat ze zich kunnen meten met de grote voetballanden.

Niet iedereen is daar echter blij mee. ‘F*ck Allah’, reageerde Geert Wilders op een foto van het Marokkaanse elftal dat op het veld knielend hun prestatie vierde. De onverbeterlijke moslimhater schrijft, voor wat het waard is, Allah wel nog met een hoofdletter, en bij de belediging gebruikt hij ook een sterretje. Maar goed, wat hij van Marokkanen en moslims vindt, is alweer duidelijk.

Een dag later is Wilders in een veel gemoedelijkere stemming. Afgezien van een bericht waarin hij aankondigt zich aan te sluiten bij een protest tegen een azc in Didam, deelt hij op sociale media een foto van zichzelf in een oranje pak met de tekst: ‘Hup Nederland Hup’. Hij wenst Oranje succes tegen Japan, een dag nadat hij enkele Marokkaans-Nederlandse spelers van het Marokkaanse elftal, onder wie Anass Salah-Eddine (PSV), Noussair Mazraoui (Manchester United) en Sofyan Amrabat (Real Betis), had beledigd.

De uitspraak past in een breder politiek klimaat rond islamitische Nederlanders. Wellicht verklaart dat waarom er al jaren geen Turkse of Marokkaanse Nederlander meer voor Oranje speelt. Voor Marokkaans-Nederlandse voetballers speelt volgens NRC echter ook mee dat de Marokkaanse voetbalbond sinds 2014 actief Europese spelers werft van wie de (groot)ouders in Marokko zijn geboren. Daardoor kiezen meer talenten voor Marokko dan voor het nationale elftal van hun geboorteland.

AI versterkt bestaande vooroordelen, waarschuwt Bits of Freedom

Ewout Klei
-
0
AI versterkt bestaande vooroordelen, waarschuwt Bits of Freedom

AI wordt vaak gezien als een neutrale technologie, maar volgens Nadia Benaissa van Bits of Freedom reproduceert het juist de ongelijkheden die al bestaan, zoals discriminerende algoritmen en racistische beelden.

De belofte van Artificial Intelligence (AI) is groot. De tool zou zorgen voor efficiëntere diensten, betere voorspellingen en minder menselijke fouten. Maar volgens Nadia Benaissa is de realiteit een stuk minder rooskleurig. ‘AI wordt gepresenteerd als neutraal en objectief, maar in de praktijk reproduceert het vooral de ongelijkheden die al in onze samenleving bestaan.’

Als voorbeeld noemt ze de bekendste en tevens de beruchtste casus, het toeslagenschandaal. Duizenden ouders — vaak met een migratieachtergrond en/of met een laag inkomen — werden hierdoor onterecht als fraudeur aangemerkt. Volgens Benaissa is de toeslagenaffaire geen incident. ‘Profileringsalgoritmen worden al jaren gebruikt om te voorspellen welke groepen zouden frauderen. Dat is geen neutrale technologie, maar een uiting van een bredere, wantrouwende blik van de overheid.’

De data waarop zulke systemen draaien zijn allesbehalve objectief, vervolgt ze. Politie-algoritmen die voorspellen waar criminaliteit plaatsvindt zijn bijvoorbeeld gebaseerd op historische gegevens. ‘Maar als de politie al jarenlang vooral in bepaalde wijken surveilleert, dan voed je het algoritme met precies die blik. Het systeem voorspelt dan niet de toekomst, maar herhaalt het verleden.’

Opkomst van generatieve AI

Naast deze ‘klassieke’ algoritmen is er de opkomst van generatieve AI: chatbots en beeldgeneratoren die internetdata samenvatten en omzetten in tekst of beeld. Maar ook hier ziet Benaissa grote risico’s.

‘Generatieve AI geeft een antwoord dat klinkt alsof het klopt, maar dat zegt niets over de betrouwbaarheid ervan. Het systeem vat simpelweg samen wat het online vindt. En online staat net zoveel onzin als waarheid.’

Nadia Benaissa

Daar komt bij dat deze systemen ontworpen zijn om gebruikers te pleasen. ‘Zeg je: ‘wees kritisch’, dan is ChatGPT, Copilot of een ander AI-programma kritisch. Wil je vooral in je grote gelijk bevestigd worden, dan doet de generatieve AI-tool dat ook. Veel mensen gebruiken generatieve AI nu als persoonlijke psycholoog, maar daaraan kleeft een groot risico, zegt Benaissa. ‘Het is een valse psycholoog. Een AI-chatbox spiegelt niet de werkelijkheid, maar jouw verwachtingen.’

Ook maakt generatieve AI zich schuldig aan cherry picking. De tool zoekt informatie die past bij de vraag, niet per se bij de feiten. ‘Echte wetenschap werkt precies andersom.’

De risico’s blijven niet beperkt tot tekst. Beeldgeneratoren maken het extreem eenvoudig om overtuigende, maar volledig verzonnen beelden te produceren. Politieke partijen gebruiken dat al. ‘De PVV verspreidde niet alleen beelden van Frans Timmermans, maar ook van lieve, witte vrouwen tegenover boze moslimvrouwen. Zulke beelden kun je eenvoudig prompten.’

‘Een ruzie op school kan eindigen in een naaktfoto’

Sommige systemen gaan nog verder. Grok, de AI-tool van X-chef Elon Musk, kan bestaande mensen genereren in bikini of zelfs naakt. De EU wil dat soort toepassingen verbieden in de nieuwe AI‑verordening, een verbod dat er waarschijnlijk komt.’

Maar de technologie is nu al breed beschikbaar. ‘Kinderen gebruiken dit nu ook. Een ruzie op school kan eindigen in een naaktfoto die met AI is gemaakt en rondgaat in de klas. De schade is enorm.’

Ongewenste personen

Kun je AI-fotomanipulaties vergelijken het met damnatio memoriae, de Romeinse praktijk waarbij ongewenste personen uit de geschiedenis werden gewist? Of met hoe de communistische leider Stalin politieke tegenstanders uit historische foto’s verwijderde? ‘Er is een groot verschil met toen. Toen was het de staat, nu kan iedereen dit doen, zonder moeite en zonder rem.’

Maar is er ook een positieve kant aan de AI-revolutie? Je kunt misschien ook racisme of islamofobie beter bestrijden met deze nieuwe tools. Benaissa ziet echter weinig reden tot optimisme. ‘Er zijn wetenschappers die proberen vooroordelen uit systemen te halen. Maar de mensen die deze technologie bouwen, vinden het tegengaan van discriminatie meestal niet belangrijk. Of ze verspreiden het juist.’

De Nederlandse overheid draagt daaraan bij, vindt Benaissa. Ze wijst op het visumaanvraag-algoritme van het ministerie van Buitenlandse Zaken, dat aanvragen uit Marokko en Suriname structureel niet behandelde. ‘Er lag een advies om dit niet te doen. Dat is genegeerd. Er is bewust gekozen voor discriminatie.’

Ruimte voor discriminatie

Bits of Freedom pleit daarom voor een verbod op profileringsalgoritmen door de overheid. ‘Er is te weinig toezicht, te weinig verantwoordelijkheid en er zijn te weinig sancties. Minderheden betalen hiervoor de rekening.’

De organisatie werkte mee aan het nieuwe Nederlandse normenkader voor AI, maar moest, samen met mensenrechtenorganisaties Controle Alt Delete en Amnesty Nederland, een minderheidsstandpunt innemen. ‘Het College voor de Rechten van de Mens steunde het meerderheidsstandpunt, dat discriminatie in bepaalde gevallen toestaat. Het normenkader laat te veel ruimte voor discriminatie. Dat is zorgwekkend.’

‘Er is te weinig toezicht en er zijn te weinig sancties’

Bits of Freedom publiceerde onlangs een kritisch rapport over profileringsalgoritmes. Ook de Commissie tegen Discriminatie en Racisme, die door het kabinet is ingesteld, pleit inmiddels voor een stop op deze algoritimes. ‘Dat is bijzonder, want de overheid wil deze technologie juist graag blijven gebruiken’, zegt Benaissa.

Volgens haar is de kern van het probleem niet technologisch, maar politiek. ‘ Bedrijven en overheden die discriminerende AI inzetten, bewust of onbewust, worden onvoldoende verantwoordelijk gehouden en burgers betalen daar de rekening voor. Al is geen neutrale kracht. Het versterkt wat er al is.’

123...1.053Pagina 2 van 1.053