Jihad voor de moslimkiezer in Den Haag

Foto: AP
Haagse kiezers kunnen bij de komende gemeenteraadsverkiezingen kiezen uit maar liefst drie politieke partijen die zijn opgericht door moslims. ‘Nu zie je politici lopen op straat, ze delen mooie rozen uit, maar daarna komen ze nooit meer.’

In de Hofstad doen dit jaar drie partijen die opgericht zijn en geleid worden door moslims mee aan de gemeenteraadsverkiezingen op 21 maart. De Partij van de Eenheid (PvdE) en de Islam Democraten (ID) zitten al in de gemeenteraad. Nida, die overgewaaid is uit Rotterdam, hoopt zich daar na 21 maart aan toe te voegen. Op welke manier gaan deze partijen zich onderscheiden van elkaar? Zitten de bewoners van de Schilderswijk wel te wachten op de zoveelste splinterpartij met een mening? Hoewel de islam broederschap en eenheid verwacht van haar volgers is er van solidariteit tussen de drie islamitisch geïnspireerde partijen weinig sprake. De partijen betichten elkaar onder andere van heimelijke overnames en plagiaat. De Kanttekening toogde naar de Hofstad en sprak kandidaten en potentiële kiezers.

Partij van de Eenheid
Liesbeth Hofman, nummer vier op de kandidatenlijst van de PvdE, de partij van de bekende ex-PVV’er en prominente salafist Arnoud van Doorn, vindt dat Nida het predicaat islamitisch niet waard is. Zo zou deze partij aanwezig zijn geweest bij een homo-evenement in Rotterdam. ‘Iedereen moet dat voor zichzelf weten. We hebben niks tegen homo’s, alleen vanuit de islam willen we het niet promoten.’ Hofman zegt dat de PvdE bij elke motie in de Koran kijkt of daar antwoorden instaan die kunnen helpen. In hoeverre de collega’s van de ID islamitisch zijn durft de PvdE-kandidaat niet te zeggen. Momenteel zijn de twee partijen nog in gesprek met elkaar over een mogelijke samenwerking.

Hoewel de PvdE bekendstaat als een extremistische salafistische partij is dat volgens Hofman ‘grote onzin’. ‘Het geloof van IS vertoont meer raakvlakken met de PVV dan met de PvdE. De rechtmatige militante jihad is daarnaast aan een hoop regels gebonden’, stelt ze. ‘Zo mogen de moedjahedien (strijders, red.) geen onschuldige mensen, dieren of bomen vermoorden.’ De politica benadrukt dat ze de gewapende strijd afkeurt, maar zegt wel begrip te hebben voor de ‘achterliggende frustraties’ binnen de moslimwereld. ‘Ik ben ook wel eens boos ja, maar dan ga ik geen mensen onthoofden, dat ligt niet in mijn aard.’

Hofman was in het verleden actief voor de Partij van de Dieren. ‘De aanpak van dierenmishandeling kan veel strenger, dat staat nu gelijk aan het beschadigen van een auto.’ Naast de dieren wil de politica zich de komende raadsperiode vooral inzetten voor de emancipatie van moslims in Den Haag. Deze groep zou stelselmatig worden gediscrimineerd en tegengewerkt. Als voorbeeld noemt ze de protesten tegen het gescheiden zwemmen. ‘Er zijn ook heel veel niet-islamitische vrouwen die vrij willen zwemmen zonder bekeken te worden door mannen.’

Foto: Freek de Swart

Islam Democraten
‘De PvdE, wat heeft deze partij voor elkaar gekregen? Nada’, laat Hasan Kücük direct aan het begin van het interview weten. De lijsttrekker van de ID somt vervolgens op wat er volgens hem allemaal mis is met zijn islamitische collega’s. ‘Op sociale media lijkt de PvdE heel actief. Als je dat leest denk je dat ze elke dag een probleem oplossen’, zegt Kücük. Volgens Kücük is de PvdE nooit aanwezig bij commissievergaderingen en eigent de partij zich de successen van de ID toe, zoals een flyeractie tegen het dure betaald parkeren. ‘Ik keek op hun website en zag dat ze de flyer verknipt hadden met hun eigen naam erboven, dat is toch zielig.’

Net als Hofman zet ook Kücük vraagtekens bij de islamitische wortels van Nida die hij ‘seculier links’ noemt. Deze Rotterdamse partij zou hebben geprobeerd om de ID over te nemen. ‘Het grappige is dat ik één van de oprichters ben van Nida. Nida heeft onze statuten, ze hebben enkel een andere naam aangenomen.’

Kücük verwacht op 21 maart niet veel concurrentie van Nida. Niet in de laatste plaats omdat de lijsttrekker zelf geen Hagenees is en ook een Haagse achterban zou missen. De sociale media-campagne van de PvdE hoopt Kücük vooral op wijkniveau te verslaan. ‘Wij zijn lobbyisten en gericht op tastbare resultaten, dat is onze kracht. Zo hebben we bijvoorbeeld al dertien moskeeën aan ruimte geholpen.’

D66
Zieltjes hoeft Kücük in ieder geval niet meer te winnen in het Turks Islamitisch Cultureel Centrum aan de Kempstraat. Aan het begin van de middag is het buurthuis voornamelijk bevolkt met oude Turks-Nederlandse mannen. De senioren drinken koffie, spelen een potje domino of lezen een krantje. ‘Jongeren komen meestal ‘s avonds na het werk of school’, zegt medewerker Yasar. Hij legt uit dat het overgrote deel van de aanwezigen in de zaal op de ID stemt. De tweede partij in het buurthuis is volgens hem D66. ‘We hebben een D66-volksvertegenwoordiger, Mehmet Eser, hij heeft zijn eigen aanhangers hier.’ Op de PvdE stemmen volgens Yasar slechts een paar mensen. Volgens hem heeft het buurthuis geen contact met deze partij, al staat het bestuur van het buurthuis daar in principe wel voor open. Van Nida heeft Yasar helemaal nog nooit gehoord.

Foto: Freek de Swart. Yasar.

‘Hoewel er niet actief stemmen worden geronseld geeft het buurthuis wel politiek advies’, zegt Nasar. Volgens hem weten met name oudere Turkse Nederlanders vaak weinig over het politieke landschap. ‘Veel mensen denken ‘hij is een moslim, dat komt wel goed’. Het is onze taak om toelichting te geven over waarom die partij wel en die niet.’ De ID heeft volgens Yasar al veel betekend voor de Turkse gemeenschap in Den Haag. Zo vlogen er enige tijd terug stenen door de ruiten van een Turkse stichting. ‘De ID komt dan voor ons op en licht dat toe in de gemeenteraad.’ Ook houdt de partij zich volgens hem nauw bezig met het parkeertarieven in de Schilderswijk, een heet hangijzer in de buurt, zo blijkt al snel.

Wildgroei
Ook aan de bar bij Le Palet zijn de parkeertarieven vaak het gesprek van de dag. Het grand café is een typische bruine kroeg waar de barvrouw wordt aangesproken met tante en in achterkamers kan worden gekaart. Bij de ingang zit Yilmaz Cezayir samen met vrienden. ‘Ik ben lid van GroenLinks, maar steun landelijk de SP’, zegt hij. Hij geeft aan dat hij het parkeerbeleid als het grootste probleem van de wijk beschouwt. Zou hij stemmen op een partij zoals de PvdE? ‘Stemmen op een islamitische partij, daar heb ik nooit aan gedacht, dat is niets voor mij.’

Even later komt ook bareigenaar Atilla Akyol de kamer binnenlopen. Als lijstduwer van Groep de Mos heeft hij eveneens weinig op met de wildgroei aan islamitische partijen in zijn stad. Akyol herinnert zich hoe de ID eerst steun ophaalde in de kroegen om daarna met een petitie te komen voor de sluiting van kroegen. ‘Waar ben je dan mee bezig?’, vraagt hij zich hardop af. Hoewel de islamitische partijen populair zijn in de omgeving verwacht Akyol dat ze uiteindelijk maar een handjevol zetels zullen wegkapen bij voornamelijk linkse partijen. ‘Heel veel bewoners kozen eigen volk, maar zien nu in dat dat ook niet alles is. De PvdA is hier een beetje passé, die partij doet niks voor de Schilderswijk.’ Zijn eigen partij is volgens de lijstduwer bezig aan een bescheiden opmars in de buurt. ‘In het begin was dat wel moeilijk vanwege het PVV-verleden van Richard (de Mos, red.). Ik vraag critici altijd ‘heb je wel eens met hem gesproken?’ Nee? Nou ik wel.’

Foto: Freek de Swart. Atilla Akyol.

Subsidie
Op een stem van Souleiman Tahiri hoeft Groep de Mos in ieder geval niet te rekenen. De eigenaar van een buurtsuper aan de Hoefkade stemt al jaren niet meer. ‘Ik heb geen vertrouwen in de gemeenteraad. Nu zie je politici lopen op straat, ze delen mooie rozen uit, maar daarna komen ze nooit meer.’ Vanachter de toonbank wijst Tahiri naar het kleine stadsparkje aan de overkant van de straat. De gemeente zou daar een ton in hebben geïnvesteerd, maar ondertussen mensen in de schuldsanering hebben laten stikken. ‘Asielzoekers krijgen 3.500 euro voor een inboedel, maar ik moest vijf jaar wachten op een woning’, raast Tahiri ietwat chaotisch verder vanuit de onderbuik. Vervolgens is de wildgroei aan stichtingen in de Schilderswijk aan de beurt. De buurt kent namelijk veel buurthonken, gemeenschapshuizen en andere gesubsidieerde culturele instellingen. De supermarkteigenaar vermoedt dat deze vooral gebruikt worden om geld wit te wassen. Ruimtes zoals die van een nabijgelegen stichting zouden bovendien voornamelijk gebruikt worden voor bruiloften en andere evenementen. ‘Ze krijgen elk jaar subsidie die ze onderling verdelen. Intussen jagen ze jongeren weg.’ Ook Tahiri ergert zich nog het meest aan de hoge parkeertarieven. Eén van de weinige zaken waar alle bewoners van de Schilderswijk het over eens lijken te zijn.

ISIS
Terwijl Nida een nieuwe partij is draait de PvdE alweer een tijdje mee in de Hofstad. Toch blijkt het vinden van een PvdE-stemmer in het wild nog niet zo eenvoudig. Buurtbewoner Kodady Rashid zegt op zich wel gecharmeerd te zijn van de partij. ‘Ze zijn scherp en gaan waarvoor ze zijn opgericht.’ Toch benadrukt hij dat hij gaat stemmen op D66 of de PvdA. ‘Kleine partijen kunnen niets bereiken, omdat ze geen beleid kunnen maken. Liever een tegenligger voor de VVD dan dat.’ Hij vindt verder dat de PvdE zich meer moet richten op lokale in plaats van nationale en internationale problemen. Daarmee doelt hij onder meer op uitspraken van PvdE-leider Abderazak Khoulani. ‘Leve ISIS!’, schreef Khoulani in juni 2014 op zijn Facebook-pagina. ‘En op naar Bagdad om dat schorem aldaar aan te pakken.’

Aan het einde van de dag dient zich op de valreep dan toch nog een openlijke PvdE-stemmer aan. Mehmet Inyur zegt op de partij te gaan stemmen. ‘Omdat ze de enige zijn die problemen in Den Haag op een islamitische manier willen oplossen.’ Hij verwacht overigens net als Rashid niet dat de partij een deuk in een pakje boter zal slaan, maar vindt zijn stem toch waardevol. ‘Andere partijen praten islamitisch, maar handelen anders, wat nog erger is dan ongelovig zijn.’

Cemil Yilmaz, lijsttrekker van Nida Den Haag, weigerde desgevraagd commentaar te geven.

DELEN
Freek de Swart
Journalist gespecialiseerd in politiek en maatschappij. Verslaggever. Correspondent.