Het sprookje van de Atlasleeuwen inspireert duizenden jonge Marokkanen over de hele wereld. Het zorgt voor trots en verbinding op een manier die maar zelden voorkomt onder Marokkanen, en dat ook nog eens voor het oog van de rest van de wereld. Tot nu toe heeft de Kanttekening de prestaties van het Marokkaanse elftal vooral met mannelijke duiders besproken. Maar hoe zit het met de ‘leeuwinnen van de Atlas’? Hoe ervaren Marokkaans-Nederlandse vrouwen de Afrika Cup?

Zondag is het zover. De beste van Afrika zal er met de cup vandoor gaan en meteen het visitekaartje voor het WK later dit jaar in Amerika afgeven. De Afrikaanse finalisten Marokko en Senegal hebben zich immers ook voor het WK gekwalificeerd. De Afrika Cup wordt nauwlettend gevolgd, bijvoorbeeld op Ziggo Sport, waar vrijwel elke wedstrijd van Marokko in feeststemming wordt nabeschouwd. Komt er zondag ook een happy end? We gaan het zien.

Tot nu toe heeft de Kanttekening de Afrika Cup vooral besproken met Marokkaans-Nederlandse mannen. ‘Bij ons thuis – en eigenlijk in de hele familie – leeft de Afrika Cup enorm. Mijn kinderen tussen de 11 en 15 jaar, inclusief onze jongste dochter, zitten er helemaal in, vooral bij de wedstrijden van Marokko’, zei Abdel el Bacha over hoe het toernooi.

De Amsterdamse presentator en docent Esmaa Alariachi is blij met de aandacht voor de leeuwinnen van de Atlas. ‘Ja, dat zijn de moeders die de leeuwen van de Atlas hebben gebaard en hen steunen en bijstaan, en zodoende hun steentje bijdragen aan de samenleving. Het zijn dochters en levenspartners van de leeuwen. Zonder de leeuwinnen van de Atlas waren er geen leeuwen van de Atlas.’

Alariachi is lyrisch en trots op het Marokkaanse elftal. ‘Zij vormen de rode draad in dit hele verhaal, en rood en groen kleuren nu de hele wereld. Azië, Europa, Amerika: overal zie je mensen die iets met Marokko hebben opstaan en sociale media volledig overnemen. Ik vind het prachtig. Marokkanen hebben altijd gestreden. De Atlasleeuwen en -leeuwinnen hebben altijd gestreden. Daarom zijn het de Atlasleeuwen. Het verschil is dat het nu op het wereldtoneel zichtbaar wordt, en dat gevoel van erkenning is erg zoet.’

De Rotterdamse Khamissa Boussekla geeft niet veel om voetbal, maar wil wel kwijt dat haar moeder van 84 daar heel anders in staat. ‘Zo belde ik haar standaard voor een gezellig babbeltje in de avond. Ze nam zoals gewoonlijk vrolijk op, maar zei ook: ‘Het gaat goed met mij, ik heb gegeten en gedronken en het is helemaal prima, maar dochter, niet beledigd zijn, want ik hou het kort.’

‘Ik hoop dat de Afrika Cup voor vrouwen evenveel aandacht krijgt’

Boussekla stond perplex van die lichte afwijzing, en al helemaal van de afronding van het korte gesprek. ‘’Nou, love you schat, maar voetbal begint, ik heb er zin in’, aldus mevrouw Boussekla van 84.

Samen in de spotlights

De kritische verhalenverteller Soumaya Bazi uit Amsterdam Nieuw-West kan ook genieten van de Afrika Cup, maar plaatst ook kanttekeningen. ‘Het enige wat ik als vrouw kan zeggen, is dat ik de hele tijd kritisch ben – en dat blijf rondom deze hele Afrika Cup. Ik geniet echt van de saamhorigheid en de verbinding. Wanneer staan Afrikanen nu samen in de spotlights en kunnen ze elkaar ontmoeten en tegen elkaar spelen? Dat is mooi. Maar ik hoop dat de Afrika Cup voor vrouwen in maart evenveel aandacht krijgt.’

Ze heeft nog meer kritiek.

‘We weten allemaal dat de FIFA (waar de CAF, die de Afrika Cup organiseert, bij aangesloten is, red.) een corrupte bende is. Het is niet voor niets dat de Afrika Cup dit jaar in Marokko wordt gehouden. En ook het WK voor clubs wordt in 2029 waarschijnlijk in Marokko gehouden.’

‘We weten allemaal dat de FIFA een corrupte bende is’

Dat de FIFA goede banden onderhoudt met de Marokkaanse overheid is volgens Bazi een teken aan de wand. ‘Voetbal is tegenwoordig helaas meer politiek dan spel geworden.’

Alariachi beziet dat juist als positief. ‘De Afrika Cup zet Marokko op de wereldkaart. Alle ogen zijn gericht op Marokko’, zegt ze, en meent dat dat ook goed is voor Marokkaanse vrouwen. ‘Het zijn de vrouwen die de gemeenschap maken. De vrouwen zijn de bouwstenen. Zonder de vrouwen is er niks. Wij zijn het sterke geslacht. En als je ook nog eens Atlasleeuwenbloed door je aderen hebt stromen, kijk dan maar uit wereld. Because you’re going to get infected by the red and green virus.’

Gen Z-protesten

Bazi herinnert echter aan de Gen Z-protesten van vorig jaar. ‘Die werden met veel geweld door de Marokkaanse staat neergeslagen. Dat waren jonge mensen, meisjes en jongens, vrouwen en mannen, alweer een nieuwe generatie die om precies dezelfde rechten vroeg als weleer. Namelijk goed onderwijs, goede zorg en waardigheid als Marokkaans burger.’

Volgens haar zorgen zulke grote sportevenementen ervoor dat onderdrukking wordt verstopt onder versiering. ‘Zo’n cup is daarom ook afleiding. Om de corruptie van de overheid wit te wassen. Het is daarom echt ontzettend dubbel wat ik voel bij de Afrika Cup in Marokko. Twee realiteiten, Afrikaanse saamhorigheid en de vieze spelletjes van de Marokkaanse overheid, die dragen we tegelijk, hoe tegenstrijdig ze ook zijn.’

Lees ook:

Marokkaanse Nederlanders juichen voor de Atlasleeuwen: ‘Dit elftal kan winnen’

Waarom de Afrika Cup zo weinig aandacht krijgt op tv