Zondag staan Oeigoeren op de Dam in Amsterdam stil bij de Dag van de Republiek Oost-Turkestan. Daarmee willen ze laten zien dat hun verlangen naar een eigen staat nog altijd leeft, aldus Abdurehim Gheni Uyghur.

Sinds 23 juni 2018 protesteer ik in mijn eentje op de Dam in Amsterdam om de wereld te informeren over de genocide die de Chinese overheid pleegt in ons bezette vaderland Oost-Turkestan. Wat toeristen uit de hele wereld het meest verbaast, is niet de genocide op de Oeigoeren, maar dat China hun vaderland heeft veranderd in een koloniaal gebied, de soevereiniteit heeft ontnomen en het heeft gereduceerd tot een autonome regio en een minderheidsnationaliteit.

Zelfs toeristen uit de meest afgelegen uithoeken van de wereld weten dat China Tibet heeft geannexeerd. Toch hebben velen nog nooit van Oost-Turkestan gehoord, het buurland en de lotgenoot van Tibet, laat staan van de Oeigoeren, het volk aan wie dit land toebehoort.

Daarom laat ik tijdens mijn vreedzame protesten eerst een kaart van Oost-Turkestan zien. Wanneer ik uitleg dat China het vaderland van de Oeigoeren heeft bezet en omgedoopt tot ‘Xinjiang’, een koloniale benaming, zijn de toeristen met stomheid geslagen.

Vervolgens laat ik hun mijn poster ‘Oeigoerse geschiedenis’ zien, met een overzicht van het Hunnenrijk tot de laatste twee Republieken Oost-Turkestan. Ze staan met open mond te kijken. Sommigen vertellen dat ze de Oeigoeren kennen als een strijdbaar maar beschaafd volk. Dat vervult me met opwinding. Zulke momenten beleef ik tijdens mijn protesten in Amsterdam regelmatig.

Tegenwoordig is het gevoel van verbondenheid onder moslims verdwenen

Hoe kunnen we onze nationale geest doen ontwaken? Hoe kunnen we het idee van een eigen staat versterken? Over die vragen heb ik diep nagedacht. Als Oeigoeren maken wij deel uit van de ummah, de wereldwijde moslimgemeenschap. Maar tegenwoordig is het gevoel van verbondenheid onder moslims verdwenen. De Chinezen weten dat maar al te goed. Daarom durven zij ons openlijk aan te vallen, voor de ogen van de moslimwereld.

Wat vormen nu de waarde en het fundament van ons bestaan? Nationaal bewustzijn en een nationale staat. Allah heeft ons als Oeigoeren geschapen en ons Oost-Turkestan als land gegeven. De eigenheid van elke natie is een teken van Allah en het beschermen daarvan is een vereiste van het geloof.

Het land van de Oeigoeren en de eigendomsrechten daarop behoren toe aan de Oeigoeren. Dat besef vormt onze leidende ideologie. We moeten onafhankelijkheid realiseren in onze ziel, onze gedachten, onze geest en onze daden.

Daarvoor moeten we alles doen wat in onze macht ligt. Allereerst moeten we deze informatie wereldwijd verspreiden. Dat kan op verschillende manieren, waarvan de jaarlijkse herdenking van de Dag van de Republiek Oost-Turkestan een van de belangrijkste is.

Twee republieken

Het volk van Oost-Turkestan heeft twee keer een Republiek Oost-Turkestan gesticht: op 12 november 1933 in Kashgar en op 12 november 1944 in Ghulja. Deze twee heilige republieken, gesticht ten koste van het warme bloed van duizenden van onze martelaren, worden al jarenlang door ons volk als één geheel gekoesterd. Elk jaar op 12 november wordt onze Republiekdag in het buitenland herdacht.

Met deze herdenking laten we zien dat de Oeigoerse natie naar vrijheid streeft, zichzelf kan besturen en een sterk democratisch bewustzijn heeft. Tegelijkertijd tonen we de wereld hoe groot het verlangen naar vrijheid is onder het volk van Oost-Turkestan.

Beide republieken staan symbool voor de nationale onafhankelijkheid van ons vaderland Oost-Turkestan. De ervaringen, lessen en strijdbare geest die zij hebben achtergelaten, vormen een leidraad en inspiratiebron voor de onafhankelijkheidsbeweging die wij vandaag de dag voortzetten. Het is onze nationale en morele plicht om deze republieken te blijven herdenken en hun geest levend te houden.