Hoewel de minister van Justitie en Veiligheid en de Tweede Kamer tegen zijn, wil Utrecht op termijn boa’s met hijab de straat op kunnen sturen. Dat meldt AD Utrecht.
Vorige maand stuurde minister Dilan Yesilgöz de richtlijn ‘lifestyle-neutraliteit boa’ naar de Kamer. Daarin doet ze een dringend beroep op de gemeenten om de richtlijn – geen hijabs of keppels – over te nemen. De richtlijn is niet juridisch bindend; gemeenten kunnen deze dus naast zich neerleggen.
De Utrechtse burgemeester Sharon Dijksma schrijft nu aan de gemeenteraad dat ze de richtlijn niet zomaar naast zich neer wil leggen, maar wel met het ministerie en andere gemeenten in gesprek wil ‘over de interpretatie van de richtlijn’. De wens van de Utrechtse gemeenteraad – de hijab toestaan bij boa’s – is voor haar leidend.
De Nederlandse BOA Bond is geen voorstander van hijabs en keppels voor boa’s. Het College van de Rechten van de Mens is dat wel.
Naast Utrecht willen ook Amsterdam, Rotterdam, Arnhem en Tilburg dat het mogelijk wordt om als boa een hijab te dragen.
De consumentenbond van Bonaire daagt de Nederlandse staat voor de rechter. Deze Nederlandse gemeente wil dat het Rijk wat doet aan de verarming op het eiland. Intussen duwt de inflatie mensen dieper het moeras in. ‘Het water komt aan de lippen.’
Huurprijzen en voedselprijzen, vooral van groente en fruit, rijzen op de ‘bijzondere gemeenten’ Bonaire, Sint Eustatius en Saba – de zogenoemde BES-eilanden – de pan uit. Omdat het inkomen van de lokale bewoners nauwelijks stijgt, is er sprake van een sterke daling van de koopkracht. Unkobon, de consumentenbond van Bonaire, heeft advocate Channa Samkalden van het Amsterdamse advocatenbureau Prakken d’Oliveira onder de arm genomen om de Nederlandse staat voor de rechter te dagen.
Tot 10 oktober 2010 maakten wat nu de BES-eilanden heten deel uit van de Nederlandse Antillen. Daarna zijn ze bijzondere gemeentes geworden, wat betekent dat deze eilanden meer moeten integreren met Nederland. Toch is het leven er heel anders. Bijvoorbeeld hoe het verkeer geregeld is. Er zijn geen stoplichten op Bonaire, vertelt de gepensioneerde leraar Artie de Vries (76), betrokken bij Unkobon: ‘Ik hoop dat die stoplichten er nooit zullen komen. Op Bonaire is het leven rustiger. Het levenstempo is er anders. We gaan hier anders met elkaar om.’
Maar de belangrijkste verschillen met Nederland zijn sociaaleconomisch van aard. Op de BES-eilanden betalen mensen met de dollar, niet met de euro. De lonen en uitkeringen liggen er veel lager dan in Nederland. Ook het gemiddeld besteedbaar inkomen per huishouden ligt een stuk lager dan in Nederland: op Bonaire was dat omgerekend zo’n 25.900 euro in 2020, tegenover 32.400 euro in Nederland. Officiële cijfers over de armoede op Bonaire, Sint Eustatius en Saba zijn er niet, maar diverse kritische rapporten laten zien dat het armoedeprobleem maar niet verdwijnt. Hoewel het kabinet al jaren belooft de kwaliteit op de eilanden te zullen verbeteren, is dit tot nu toe nauwelijks gelukt. Dit blijkt ook uit een rapport uit 2021 van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid hierover.
Alles wordt duurder
Wietze Koopman (71), die twintig jaar geleden naar Bonaire verhuisde, houdt zich voor Unkobon bezig met deze rechtszaak. Voor hem is de zaak een laatste redmiddel: ‘We hebben van alles geprobeerd. Met bewindslieden en Nederlandse parlementariërs gepraat, maar niet met een voor ons bevredigend resultaat. We kampten al tijdenlang met hogere prijzen, maar dankzij de oorlog in Oekraïne is alles nóg duurder geworden. Er moet wat gebeuren. Nederland heeft de plicht om ook in Caribisch Nederland het sociaal minimum te garanderen. Het water komt aan de lippen.’
Janny Rombley (33), welzijnswerker bij sociaal hulpverleningscentrum Sentro Akseso Boneiru: ‘Dankzij de inflatie is het voor veel mensen op de eilanden moeilijker geworden. Alles is duurder geworden, maar de lonen liggen hier heel laag en zijn ook nauwelijks omhoog gegaan. Veel mensen wonen in een sociale huurwoning. Zulke woningen zijn een stuk goedkoper dan de onbetaalbare woningen in de vrije sector, en toch houden mensen maar weinig geld over en hebben ze aan het einde van de maand geen geld meer. Mensen kunnen gelukkig lenen van de supermarkt als ze hun boodschappen niet kunnen betalen, maar deze leningen moeten ze uiteindelijk wel terugbetalen.’
Pak druiven. Een kilo is bijna 10 euro (Beeld: Wietze Koopman)
Vooral groente en fruit zijn heel duur geworden, vertelt De Vries. Enkele jaren terug kostte een meloen nog 4 dollar, nu is dat 12 dollar geworden. Vanwege die hoge prijzen eten veel mensen geen groente en fruit meer, of heel weinig.
‘Het voedingspatroon op de eilanden is heel eenzijdig, heel ongezond. Het leidt vaak tot obesitas. Bij oudere mensen maar ook bij kinderen. Daarnaast gaan veel kinderen zonder ontbijt naar school. Ik als oud-leraar weet: zonder ontbijt kunnen kinderen zich minder goed concentreren, en dat leidt tot slechtere schoolprestaties.’
Rombly: ‘De problemen waar wij als opbouwwerkers mee te maken hebben, hangen nauw met elkaar samen. De achterliggende oorzaak is armoede. Kinderen die met een lege maag naar school gaan presteren slechter. Soms leiden slechte prestaties tot schooluitval. Dropouts hangen op straat rond, en kunnen in de criminaliteit belanden. En dankzij de hoge huizen- en huurprijzen besluiten arme Bonairianen met z’n allen in één woning te gaan wonen, soms met drie generaties. Als je met z’n allen op een kluitje woont, kan dit leiden tot spanningen – en die kunnen soms weer leiden tot huiselijk geweld.’
Haar collega Gielbert Alberto (48) legt uit hoe lastig het is om hier goed de vinger op te leggen: ‘Heel veel mensen op Bonaire schamen zich ervoor om over hun benarde levenssituatie te vertellen. Ze houden de schone schijn op. Van buiten ziet het huis er mooi uit. Maar binnen vind je allerlei problemen.’ Volgens Alberto hebben veel mensen twee banen om rond te kunnen komen. En besluiten veel alleenstaande moeders om fulltime te gaan werken. ‘Het gevolg: hun kinderen blijven hangen op straat. En kunnen in de verleiding komen om aan de alcohol of de drugs te geraken, met alle problemen van dien.’
Koloniale mentaliteit
De BES-eilanden plukken nauwelijks de vruchten van hun nauwere relatie met Nederland sinds 10 oktober 2010, maar hebben wel te maken met nieuwe Nederlandse regelgeving. ‘Het is echt een jungle om zicht te krijgen welke regels in Europees Nederland ook van toepassing zijn in Caribisch Nederland, en welke niet’, legt D66-Kamerlid Jorien Wuite (57) uit, die Koninkrijksrelaties in haar portefeuille heeft. ‘Op 10-10-10 werden de BES-eilanden bijzondere gemeenten, maar ze hebben ook nog steeds te maken met oude regels uit de tijd van de Nederlandse Antillen. Het zit hem vaak in de details. Welke taken hebben de Nederlandse departementen? En wat ligt bij de lokale politiek zelf? Armoedebestrijding is een taak van de lokale overheid, maar het minimumloon is weer een taak van de landelijke overheid. Het is kortom erg complex. We willen als Tweede Kamer scherp krijgen wie welke verantwoordelijkheid heeft, zodat we de problemen effectief kunnen aanpakken.’
‘We willen als Kamer scherp krijgen wie welke verantwoordelijkheid heeft’
De Kamer heeft voor het einde van het jaar een volledig overzicht aangevraagd van alles op het gebied van wetgeving en wat er moet verbeteren, vervolgt Wuite. ‘De Bestuursakkoorden met afspraken over de verbetering van sociale voorzieningen zijn gemaakt en deze week aan de Kamer toegestuurd. Ter verbetering van de sociale voorzieningen en omstandigheden heb ik deze week, voor direct na het zomerreces, ook een debat over dit onderwerp aangevraagd. Daar zullen zowel de minister van Armoedebestrijding als de staatssecretaris Koninkrijksrelaties bij aanwezig zijn.’ De verbetering moet sneller, benadrukt de D66-parlementariër.
Als gevolg van de nauwere relaties met Nederland zijn vissers op Sint Eustatius van hun inkomen beroofd, zegt Kenneth Cuvalay (70). Hij is geboren en getogen op Sint Eustatius en heeft hier jaren gewerkt voor de psychiatrische zorg. Tegenwoordig woont hij in Tilburg. Dankzij de strenge Europese regels inzake visserij, die nu ook voor de BES-eilanden gelden, mag je nu niet meer zomaar ergens vissen. ‘Vissers, die eeuwenlang ongestoord hun werk konden doen om daarmee hun gezinnen te onderhouden, staan nu plotseling met lege handen.’ Dit is volgens Cuvalay de schuld van het centralistische beleid uit Den Haag, dat mensen sociaal en economisch kansloos maakt. Ook de lokale handel van Sint Eustatius met het naburige eiland Saint Kitts, die eveneens enkele eeuwen oud is, is door Nederlandse bemoeienis aan banden gelegd, vervolgt hij. ‘De reis op zee zou te gevaarlijk zijn.’
Cuvalay is voorzitter van de afdeling van Ubuntu Connected Front op Sint Eustatius. Deze zwarte politieke partij is in Europees Nederland niet in de diverse gremia vertegenwoordigd, maar kreeg meer dan de helft van de kiezers op Sint Eustatius achter zich. Ook zet Cuvalay zich in voor de herinnering aan het slavernijverleden. Hij voert hij onder meer actie tegen de graafactiviteiten bij de begraafplaats Golden Rock om de graven van tot slaaf gemaakten te beschermen.
‘Het Nederlandse beleid is nog steeds koloniaal en institutioneel racistisch’, vertelt hij. ‘Dankzij de massale immigratie van witte Nederlanders naar de eilanden zijn de huizenprijzen en huurprijzen enorm gestegen. De rijke witte Nederlanders behandelen de oorspronkelijke bewoners vaak als tweede of derderangs burgers, en verdringen hen van de woningmarkt. Het is eigenlijk een vorm van etnische zuivering.’
‘Het Nederlandse beleid is nog steeds koloniaal en institutioneel racistisch’
Rombley en Alberto zijn voorzichtiger in hun bewoordingen. Rombley vindt het lastig om Nederland van institutioneel racisme te beschuldigen, want armoede is een probleem waar iedereen op de eilanden mee te maken kan krijgen. Het gaat volgens haar niet om de tegenstelling tussen zwart en wit. Alberto beaamt dit: ‘Het fenomeen institutioneel racisme bestaat, dat heeft de toeslagenaffaire in Nederland heel duidelijk laten zien. Maar je moet het wel goed bewijzen. Dat Nederland ons laat stikken omdat we zwart zijn, voor die bewering is vooralsnog geen bewijs.’
De Vries vindt echter dat Cuvalay een punt heeft, wat betreft zijn kritiek op het kolonialisme. ‘Na 10-10-10 zijn er veel witte Nederlanders naar de BES-eilanden gekomen om er te werken, om er geld te verdienen of om er een stage te lopen. Nederlanders die echt willen integreren in de maatschappij – die heb je ook – gaan Papiaments leren en beseffen dat het leven hier anders is. Maar lang niet alle witte Nederlanders zijn zo. Er zijn ook mensen met een – inderdaad – koloniale mentaliteit, die precies menen te weten hoe het zit, hoe het leven hier geregeld moet worden. De Bonairianen zijn bescheiden, geen mensen die snel ruzie maken. Ze laten zich gemakkelijk overbluffen door de directe Nederlandse manier van werken.’
De toekomst
Welzijnswerker Alberto hoopt ‘van ganser harte’ dat advocate Channa Samkalden voor consumentenbond Unkobon de rechtszaak winnen zal. ‘Nederland moet zijn afspraken nakomen. Vanwege de inflatie is de koopkracht enorm gedaald. Dat moet gecompenseerd worden. De armoede loopt de spuigaten uit. We hebben geen grip meer op de zaak. Het is een rotzooi, dat moet ik eerlijk zeggen.’
Zijn collega Rombley beaamt dit. ‘We hoeven geen luilekkerleventje, maar willen wel kunnen leven. Dat is nu nauwelijks mogelijk. Ik wil dat mensen hier zich geen zorgen meer hoeven te maken of ze het einde van de maand wel kunnen halen, financieel gezien, en niet meer geld hoeven te lenen bij de supermarkt om hun boodschappen te kunnen doen.’
‘Ik hoop op een uitspraak à la Urgenda’, zegt Koopman. De Hoge Raad dwong in 2019 de Nederlandse staat om zich aan de klimaatdoelstellingen te houden en de uitstoot van broeikassen met 25 procent te verminderen. Koopman hoopt dat de rechter de Nederlandse staat nu dwingt om voor de mensen op de BES-eilanden een sociaal minimum te garanderen. ‘Het hoeft niet gelijk te zijn met Nederland, maar wel gelijkwaardig, gebaseerd op de kosten van het levensonderhoud.’ Hij denkt dat het met de kosten voor Nederland ook wel mee zal vallen. ‘Op de hele begroting stellen de BES-eilanden niets voor. 0,4 miljard euro, op een begroting van 350 miljard euro.’
D66-Kamerlid Wuite wil als wetgever geen uitspraak doen over een rechtszaak die nog loopt, maar vertelt dat ze de rechtszaak van Unkobon met grote belangstelling zal volgen. Ze vindt dat elke burger het recht heeft op een sociaal minimum. Daarom heeft ze er tijdens een debat deze week en naar aanleiding van een brief van Unkobon weer vragen over gesteld.
‘Bonaire, Sint Eustatius en Saba zijn geen Europees Nederland. Het is een ander continent, een andere economie. De regels daar zullen altijd een beetje anders blijven’, zegt ze. ‘We moeten rekening houden met lokale omstandigheden. Maar tegelijkertijd: de overheid heeft de plicht om verantwoordelijkheid te nemen. Er hoeft geen Nederlandse standaard op de BES-eilanden te gelden, maar de eigen standaard daar moet wel gebaseerd zijn op de uitgangspunten, normen en waarden die ook in Europees Nederland gelden. We accepteren geen tweederangs burgers. Wat ik heel belangrijk vind is het contact met lokale politici. Dan weten wij waar zij mee zitten, en weten wij als Kamerleden ook waar het kabinet onvoldoende oog voor heeft.’
Cuvalay van Ubuntu Sint Eustatius hoopt eveneens op de garandering van een sociaal minimum zoals in Nederland, want Nederland is mede verantwoordelijk voor de armoede op de eilanden. Maar belangrijker is dat de Nederlandse opstelling 180 graden draait. ‘Ik hoop dat Nederland op gegeven moment zal inzien wat goed voor de regio is, in plaats van dat Nederland bepaalt wat goed voor de regio is. Die koloniale houding moet fundamenteel veranderen.’
Oud-docent De Vries is sceptisch. ‘Het wordt steeds drukker op de BES-eilanden. Nederlanders hebben Bonaire ontdekt, maar mensen in het Caribische gebied en Latijns-Amerika ook. Daarom wil de Nederlandse regering de eilanden niet te rijk maken, door hogere lonen en hogere uitkeringen, want ze vreest een aanzuigende werking.’
Gisteren schoot de coalitie een motie af om in Bonaire, Sint Eustatius en Saba in 2023 een aan Europees Nederland gelijkwaardig sociaal minimum in te voeren. Tegen NRC zegt een kabinetswoordvoerder te waken voor een ‘te snelle en grote verhoging’, want dit zou negatief zijn voor de lokale economie en arbeidsmarkt. Sowieso zou een stelselwijziging niet van de ene op de andere dag gerealiseerd zijn.
Israël en Turkije hebben een nieuwe luchtvaartovereenkomst ondertekend, meldt de Turkse pro-regeringskrant Sabah. Israëlische luchtvaartmaatschappijen mogen, na een afwezigheid van vijftien jaar, weer vluchten naar Turkije aanbieden.
De overeenkomst het resultaat van een ontmoeting tussen de ministers van Transport tussen Turkije en Israël, enkele maanden terug.
‘Luchtvaartbetrekkingen zijn een strategisch instrument voor de economische ontwikkeling van Israël en van bijzonder belang voor de regionale positie van Israël’, aldus de Israëlische minister van Transport.
Israël en Turkije hebben dit jaar hun diplomatieke betrekkingen verbeterd. Die waren de afgelopen twaalf jaar slecht, vanwege de Israëlische aanval op een hulpvloot naar Gaza in 2010. Maar in maart bezocht de Israëlische president Isaac Herzog Turkije. Onlangs sprak hij ook telefonisch met de Turkse president Erdogan.
De ultraconservatieve Iraanse president Ebrahim Raisi heeft officieel bevolen om de kuisheids- en hijabwet strikt toe te passen. Dit meldt het Irankritische platform Iran International.
Sinds de Iraanse Revolutie in 1979 moeten Iraanse vrouwen en meisjes vanaf negen jaar verplicht een zwarte hijab dragen en hun lichaam verhullen in wijde kleding. Met name in de steden zoeken vrouwen soms het randje van het toelaatbare op, door hun hijab zo ver mogelijk naar achteren te dragen of een gekleurde hijab om te doen.
Raisi noemt het niet naleven van de hijabregels een ‘georganiseerde bevordering van morele corruptie in de islamitische samenleving’. Hij suggereert dat de Verenigde Staten achter deze ‘corruptie’ zitten.
‘De vijanden van Iran en de islam, die uitgebreid satelliet-tv en social medianetwerken gebruiken, hebben zich gericht op de culturele ruggengraat van de samenleving en de fundamenten van haar religieuze waarden.’
Er is geen bewijs van enige buitenlandse samenzwering. Wel zijn er enkele Iraanse activisten in het Westen die campagne voeren tegen de verplichte hijab .
Straatpatrouilles door de hijabpolitie of kuisheidspolitie waren de afgelopen weken al geïntensiveerd, waarbij vrouwen die hun hoofddoek ’te losjes’ droegen slachtoffer werden van verbale intimidatie en fysiek geweld. Dit heeft geleid tot protestgeluiden in Iran, ook door gematigde religieuze leiders.
Vier maanden voor de Amerikaanse midterm-verkiezingen blijkt dat president Joe Biden de moslimkiezer niet kan bekoren. Volgens een peiling door de islamitische belangenorganisaties CAIR is nog niet eens één op de drie Amerikaanse moslims positief over hem: 28 procent.
De populariteit van de president onder alle Amerikanen is sowieso al laag: 41 procent is positief.
Uit de peiling blijkt dat de Democratische partij onder de moslimkiezers wel meer steun geniet dan de regering Biden. Slechts één op de tien Amerikaanse moslims wil een Republikeinse overwinning in november.
De belangrijkste binnenlandse onderwerpen voor Amerikaanse moslims zijn wapengeweld, burgerrechten, economie, toegankelijke zorg en religieuze vrijheid.
Het belangrijkste buitenlandse onderwerp voor Amerikaanse moslims is de Israëlische bezetting van Palestina, gevolgd door de onderdrukking van de Oeigoerse moslims door China, de positie van moslims in India, de genocide op de Rohingya in Birma en de hongersnood in Afghanistan.
Hoewel de Amerikaanse regering wel degelijk stappen onderneemt om bovenstaande zaken te adresseren, vinden Amerikaanse moslims dat niet ‘goed genoeg’, aldus CAIR
De opstelling van de Amerikaanse regering rond de dood van de Palestijnse journalist Shireen Abu Akleh zal daar niet bij helpen. Amerika stelt na onderzoek dat de kogel Israëlisch is, maar dat niet kan worden gezegd dat het schot intentioneel was. Mensenrechtenactivisten in Amerika zijn ontstemd daarover.
Oekraïense psychologen in Nederland moet het gemakkelijker gemaakt worden om hun gevluchte landgenoten hier te helpen. Dit vindt D66, dat vandaag een motie met die strekking indient in de Tweede Kamer.
In de opvanglocaties is er vraag naar psychische hulp voor Oekraïense vluchtelingen. Maar vanwege de regelgeving in Nederland is het lastig om hen te laten behandelen Oekraïense psychologen. D66 vindt dat de regels moeten worden veranderd.
D66-Kamerlid Anne-Marijke Podt: ‘We kunnen de kennis en kunde van Oekraïense psychologen goed gebruiken om landgenoten in hun eigen taal te helpen. Laten we dat mogelijk maken.’
De parlementariër zegt dat een meerderheid in de Tweede Kamer achter haar plan staat. Podt zegt dat Oekraïense psychologen kunnen worden getraind, of onder toezicht kunnen komen te staan van Nederlandse collega’s.
Als Oekraïense psychologen worden ingezet, dan wordt de ggz ook niet verder belast, aldus Podt. De geestelijke gezondheidszorg in Nederland heeft te maken met lange wachtlijsten.
Op dit moment helpt een aantal Oekraïense psychologen gevluchte Oekraïners wel al met het verwerken van oorlogstrauma’s. Vlak na het uitbreken van de oorlog in Oekraïne gaven Nederlandse traumapsychologen aan wat voor Oekraïners te willen doen.
Het kabinet gaat het fenomeen ‘plezierhuwelijken’ niet verder onderzoeken. Dat schrijft minister Karien van Gennip (Sociale Zaken) in antwoord op Kamervragen van de VVD.
In mei werd bekend dat een betrokkene bij de Haagse sjiitische Stichting Alcauther een zogenoemd ‘plezierhuwelijk’ wilde sluiten, waarbij vrouwen kort worden uitgehuwelijkt voor seks. Vrouwen sluiten deze huwelijken vaak niet uit vrije wil, maar omdat ze in geldnood zitten.
Na het nieuws zei Stichting Alcauther Nederland zelf ook ’enorm geschokt’ te zijn. De stichting ontkende betrokkenheid.
Volgens minister Van Gennip heeft het kabinet tot op heden ‘geen signalen ontvangen dat er in Nederland zogenoemde plezierhuwelijken worden afgesloten’, op dat ene bericht in de media na.
Omdat het Openbaar Ministerie heeft laten weten dat er op dit moment geen signalen zijn van strafbare feiten, wil de minister ook geen actie ondernemen tegen de sjiitische moskee in Den Haag.
De Zweedse premier Magdalena Andersson heeft een groep linkse parlementariërs, die demonstratief met Koerdische PKK-vlaggen zwaaiden op een partijbijeenkomst, veroordeeld.
‘De PKK is een terreurorganisatie, niet alleen in Zweden, maar ook in de EU. Poseren met zulke vlaggen is extreem ongepast’, aldus Andersson.
Met deze woorden lijkt ze tegemoet te komen aan de Turkse president Erdogan, die Zweden al langer ervan beschuldigt een ‘vrijplaats voor terroristen’ te zijn en maandenlang NAVO-toetreding van het Scandinavische land blokkeerde.
Hoewel Turkije vorige week een akkoord bereikte met Zweden en Finland over de voorwaarden voor hun NAVO-lidmaatschap, blijft de Koerdische kwestie dooretteren. Terwijl er een formeel akkoord ligt met Turkije, dreigde Erdogan dat het NAVO-lidmaatschap nog geen geklaarde klus is. Het Turkse parlement kan nog steeds dwarsliggen, waarschuwde hij.
De parlementariër Lorena Delgado Varas, die ook op de partijbijeenkomst aanwezig was, vindt het ‘hypocriet’ dat andere partijen Koerdische groepen wel steunden toen ze strijd leverden tegen IS en nu ‘terugkrabbelen’ en ‘aanpappen met de dictator Erdogan’. ‘Allemaal voor het NAVO-lidmaatschap,’ aldus Varas.
Op sociale media zijn leden van de Linkse Partij te zien die poseren met vlaggen van de Turks-Koerdische PKK, de Syrisch-Koerdische YPG en de vrouwenbrigade YPJ. Deze groepen worden door Turkije allemaal als ‘terroristische organisaties’ beschouwd. In Westerse landen staat alleen de PKK op de terreurlijst.
Eindelijk is het weer zover, na voorbereidende lesjes en gesprekken over die oorlog, de Jodenvervolging, het onderduiken en de familie Frank: over een paar minuten mag onze klas naar binnen, het Anne Frankhuis in.
Ook de tienjarige Amir wacht met spanning. ‘Lody, achter welk raam zaten ze ondergedoken?’ vraagt hij.
Ik antwoord: ‘Dat raam kun je vanaf hier niet zien. Wij staan nu bij het voorhuis. De onderduikplek was in het Achterhuis.’
Amir knikt. ‘Ja, dat is ook zo.’
Ons gesprekje wordt onderbroken. Een jong echtpaar loopt op ons af en vraagt hoe het bij het Paleis op de Dam komt. Zoals zij mij aanspreken in het Ivriet, het modern-Hebreeuws, zo antwoord ik hen. Natuurlijk hebben ze mij aan mijn joodse ‘uniform’ – mijn keppeltje, mijn baard – herkend en gaan ze ervan uit dat ik hun taal ken.
Amir kijkt belangstellend toe. ‘Lody, waar komen deze mensen vandaan?’
‘Uit Israël, ze spreken Ivriet’.
Amir trekt bleek weg en stapt meteen op de meester af. Zijn vinger wijst in de richting van de twee toeristen die nog net niet om de hoek zijn verdwenen.
‘Meester, daar. Die daar! Zijn dat van die mensen die alle moslimkinderen dood maken?’
De angst van Amir is voelbaar. Terwijl we het Achterhuis ingaan, zegt de meester: ‘Ja, Lody, hier ligt nog wat werk voor ons.’
Gewoon in ons Nederland. Een tienjarig knulletje, beheerst door angst voor loslopende ‘moordenaars van moslimkindertjes’ op een Amsterdamse gracht
En dan de andere kant, over hoe onveilig Joodse kinderen zich voelen binnen hun niet-Joodse schoolomgeving. Beste lezer, let wel: het onderzoek gaat over hoe onveilig zij zich voelen. Niet of zij in werkelijkheid ook onveilig zijn.
Yente doet haar verhaal. Ze nam eens een vriendin mee naar huis. Deze vriendin zag een mezoeza – een joods tekstkokertje – aan de deur hangen en heeft Yente daarna op school nooit meer aangekeken.
Yente: ‘Ik vroeg toen: ‘Wat is er aan de hand?’ Toen zei ze: ‘Jij bent Joods, ik wil niks met jou te maken hebben.’
Dat was voor Yente een vervelende ervaring. ‘Ik heb het inmiddels verwerkt, maar je draagt het altijd met je mee. Ik weet gewoon dat, waar ik ook kom, er kans is dat mensen mij anders behandelen.’
Anouk vertelt over haar angsten op de basisschool. Zij maakte daar een turbulente periode mee. ‘Mijn broertje en ik waren de enige Joodse kinderen op school. Daardoor werden wij vaak gepest. Ik herinner me nog dat we heel hard naar huis renden. Ik was bang dat ze wisten waar we woonden en vervelende dingen gingen doen.’
Gewoon in ons Nederland. Een tienjarig knulletje wordt beheerst door angst voor loslopende ‘moordenaars van moslimkindertjes’ op een Amsterdamse gracht. Een Joods meisje leeft met die angst dat haar op enig moment toch iets wordt aangedaan, omdat ze Joods is.
De meester zegt tegen mij: ‘Lody, hier ligt nog wat werk voor ons.’ Ja, inderdaad. Veel van die angsten – die lang niet altijd ontstaan door de werkelijkheid, maar veel meer door onterechte voorstellingen van de waarheid – moeten en kunnen bestreden worden.
Het onderzoek doen naar en het opsommen van incidenten over moslimhaat en antisemitisme heeft een functie. Maar net als bij sommige medicijnen kan de bijwerking kwalijker zijn dan de kwaal zelf.
Doordat met name sommige belangenorganisaties, ongenuanceerde media en politieke stromingen iedere gebeurtenis uitgebreid in de belangstelling brengen, en door al die onderzoeken, wordt een angstcultuur gekweekt die mogelijk nog kwalijker is dan de haat waarover het gaat. Verkeerde beelden en uit hun context geplaatste gebeurtenissen scheppen angstbeelden bij de jonge Amirs en Anouks, die gemakkelijk ook weer omslaan in boosheid of, erger nog, in haat.
‘Hier ligt nog werk voor ons.’ En wat is dat werk, dan? Dat is het bij elkaar brengen van de Anouks, de Amirs en al die andere honderden kinderen die met dit soort angsten in de klas zitten. En hun over hun angsten laten praten. Zo komen ze erachter dat de wereld om ons heen helemaal niet zo gevaarlijk is als hen wordt voorgeschoteld.
In Frankrijk voelen meer mensen zich gediscrimineerd dan tien jaar geleden, blijkt uit grootschalig onderzoek.
Het onderzoek, dat in 2019 en 2020 face-to-face werd uitgevoerd onder 27.200 mensen, werd tien jaar geleden ook uitgevoerd. Toen antwoordde 14 procent discriminatie te hebben ervaren. Nu is dat 19 procent.
Volgens de onderzoekers kan dit betekenen dat er nu meer discriminatie plaatsvindt, maar het kan ook zijn dat mensen sneller het gevoel hebben te worden gediscrimineerd.
Fransen met een Noord-Afrikaanse, Turkse of Midden-Oosterse achtergrond ervaren veel discriminatie, en dan vooral de tweede generatie: per groep ongeveer een derde. Deze tweede generatie is in Frankrijk gesocialiseerd en dus gevoeliger voor verschillen in behandeling, denken de onderzoekers. Bovendien heeft deze generatie te maken met opwaartse sociale mobiliteit naar hogere klassen, waar hun afkomst hen meer schaadt.
Steeds meer Fransen hebben het gevoel te worden gediscrimineerd vanwege hun geloof, vooral moslims. Tien jaar geleden was dat 5 procent, nu is dat 11 procent. Veel moslims die tot nu toe dachten dat ze gediscrimineerd werden vanwege hun afkomst, zeggen nu dat ze worden gediscrimineerd vanwege hun religie.
Van de mensen die verklaarden gediscrimineerd te zijn in 2019-2020, diende slechts 2 procent een klacht in. 7 procent sprak hierover met een vakbondsman of -vrouw of een andere professional. In de meeste gevallen spraken slachtoffers hierover alleen met familieleden (46 procent).
Volgens de onderzoekers leidt een sterker bewustzijn te worden gediscrimineerd niet tot meer actiebereidheid van slachtoffers. Fatalisme is troef.
‘Bijna de helft (48 procent) van de mensen die zeggen gediscrimineerd te worden, heeft niets gedaan omdat ‘ze denken dat het starten van een proces nutteloos zou zijn.’
Onze site gebruikt cookies en vergelijkbare technologieën onder andere om u een optimale gebruikerservaring te bieden. Ook kunnen we hierdoor het gedrag van bezoekers vastleggen en analyseren en daardoor onze website verbeteren.
Deze website gebruikt cookies om uw gebruikservaring op deze website te verbeteren. Van deze cookies worden cookies aangemerkt als "Noodzakelijk" in uw browser bewaard, deze cookies zijn essentieel voor het functioneren van de website. Bijvoorbeeld het opslaan van uw keuze of u wel of geen cookies wilt hebben. Wij maken ook gebruik van cookies van derde partijen die ons helpen met het analyseren en begrijpen van de gebruik van deze website door u. Deze cookies worden alleen gebruikt als u daar toestemming toe geeft. U heeft ook de mogelijkheid om uzelf uit te sluiten voor deze cookies. Dit zal echter effect hebben op uw gebruikerservaring.
Noodzakelijke cookies zijn absoluut nodig voor het functioneren van de website. De cookies in deze categorie zorgen alleen voor de veiligheid en het functioneren van deze website . Deze cookies bewaren geen persoonlijke gegevens
Deze cookies zijn niet strict noodzakelijk, maar ze helpen de Kanttekening een beter beeld te krijgen van de gebruikers die langskomen en ons aan te passen aan de behoeftes van onze lezers. Hiervoor gebruiken wij tracking cookies. Bij het embedden van elementen vanuit andere websites zullen er door deze sites ook cookies worden gebruikt.
